‘Цагаан хадны өнгө’ Монголын уул уурхайн цаадах амьдралыг дэлгэлээ

Найруулагч Ч.Хоролдоржийн “Цагаан хадны өнгө” баримтат кино Монголд албан ёсоор нээлтээ хийлээ. Киноны нээлт 2026 оны аравдугаар сарын 19-нд Улаанбаатар олон улсын кино наадмын үеэр болсон байна. Бүтээл нь уул уурхайн салбарын цаадах амьдралыг, тэр дундаа нүүрс тээвэрлэдэг эгэл хүмүүсийн хөдөлмөр, өдөр тутмын орчныг бодит дүрслэлээр хөнджээ. Зургаан жилийн турш С.Майхүүгийн түүхийг баримтжуулсан уг кино тээвэрчдийн хөдөлмөрийн эрсдэлийг үзэгчдэд хүргэхийг зорьсон байна.

Зураг авалтыг Өмнөговь аймгийн Тавантолгой, Нарийн сухайт, Цагаан хад суурин болон нүүрс тээврийн замд хийжээ. Ингэснээр киноны үйл явдал зохиомол орчинд бус, уул уурхайн үйлдвэрлэл, нүүрс тээврийн бодит орчинд өрнөж буйгаар дүрслэгдсэн байна. “Цагаан хадны өнгө” нь уул уурхайн тухай ерөнхий ойлголтоос илүүтэйгээр энэ салбарыг хөдөлгөж буй хүмүүсийн амьдралд анхаарлаа төвлөрүүлжээ. С.Майхүүгийн түүхээр дамжуулан эгэл тээвэрчдийн хөдөлмөрийн ачаалал, эрсдэлийг олон нийтэд харуулсан байна.

Ч.Хоролдорж бүтээлээ Францын Petite Maison Production болон Монголын iCity Films компанитай хамтран бүтээжээ. Кино зургаан жилийн хугацаанд С.Майхүүгийн амьдрал, түүхийг даган баримтжуулсан бөгөөд энэ хугацааны ажиглалтыг бодит орчны зураг авалттай нэгтгэсэн байна. Найруулагчийн сонгосон арга барил нь уул уурхайн бүс нутаг, нүүрс тээврийн замын нөхцөл болон тэнд ажиллаж буй хүмүүсийн амьдралыг шууд ажиглах боломжийг үзэгчдэд олгожээ. Тиймээс бүтээл уул уурхайн салбарын тухай яриаг зөвхөн үйлдвэрлэл, олборлолтын хүрээнд бус, түүний цаадах хүний амьдралын өнцгөөс гаргаж тавьсан байна.

Кино олон улсын хэд хэдэн наадамд оролцож, анхаарал татсан байна. “Цагаан хадны өнгө” Нью-Йоркийн Трайбека болон Их Британийн Шеффилд ДокФестийн уралдаант хэсэгт шалгарчээ. Мөн Цюрихийн кино наадмаас Filmpreis der Zürcher Kirchen шагнал хүртэж, Бусаны олон улсын кино наадмын Wide Angle хөтөлбөрт шалгарсан байна. Эдгээр үзүүлэлт нь Монголын уул уурхайн бүсийн бодит амьдралыг харуулсан бүтээл олон улсын баримтат киноны орчинд хүрснийг илтгэж байна.

Монгол дахь нээлтийн дараа кино илүү өргөн үзэгчдэд хүрэхээр төлөвлөжээ. Бүтээл тун удахгүй бүх IPTV платформоор үзэгчдэд хүрнэ. Ингэснээр кино наадмын хүрээнд үзсэн үзэгчдээс гадна уул уурхайн бүс нутаг, нүүрс тээврийн зам дахь амьдралыг сонирхож буй хүмүүс бүтээлийг үзэх боломжтой болох юм. “Цагаан хадны өнгө” ийнхүү зургаан жилийн баримтжуулалтын үр дүнгээ Монголын үзэгчдэд хүргэж, тээвэрчдийн хөдөлмөрийн эрсдэлийн талаар дахин анхаарал хандуулж байна.