Монгол, Германы харилцаа стратегийн түншлэлийн түвшинд хүрэв

2024 оны хоёрдугаар сарын төрийн айлчлалын үеэр Монгол Улс, Холбооны Бүгд Найрамдах Герман Улс стратегийн түншлэлийн тухай хамтарсан тунхаглалд гарын үсэг зурлаа. Германы Ерөнхийлөгч Франк-Вальтер Штайнмайэрийн айлчлалын үеэр байгуулсан энэхүү тохиролцоо нь хоёр орны харилцааг урт хугацааны хамтын ажиллагааны шинэ үе шатанд гаргах суурь болж байна. Тунхаглалд сэргээгдэх эрчим хүч, ногоон устөрөгч, эрчим хүчний үр ашгийг нэмэгдүүлэх чиглэлээр хамтран ажиллахаар тусгасан байна. Мөн боловсролын хамтын ажиллагааг гүнзгийрүүлэх боломжийг нээж байгаа нь харилцааны шинэ түвшний нэг чухал хэсэг болж байна.

Монгол Улс, Холбооны Бүгд Найрамдах Герман Улс 1974 оны нэгдүгээр сарын 31-нд дипломат харилцаа тогтоосон. Үүнээс өмнө Монголын тал 1950 онд Бүгд Найрамдах Ардчилсан Герман Улстай дипломат харилцаа тогтоож, боловсрол, шинжлэх ухаан, худалдаа, эдийн засгийн хамтын ажиллагааг хөгжүүлж байжээ. 1990 онд Герман улс нэгдсэний дараа хоёр талын харилцаа улс төр, эдийн засаг, боловсрол, шинжлэх ухаан, байгаль орчин, мэргэжлийн боловсролыг хамарсан өргөн түншлэл болон өргөжсөн. Ийнхүү харилцаа нь зөвхөн дипломат хүрээнд хязгаарлагдахгүй, олон салбарыг хамарсан тогтвортой хамтын ажиллагааны хэлбэрт шилжсэн байна.

Монгол, Германы хөгжлийн хамтын ажиллагаа 1991–1992 онд эхэлж, 1995 оны есдүгээр сарын 19-нд харилцааны эрх зүйн суурийг баталгаажуулсан. Хоёр тал 2008 онд харилцаагаа иж бүрэн түншлэлийн түвшинд хүргэж, 2011 онд ашигт малтмал, аж үйлдвэр, технологийн салбарт хамтран ажиллах хэлэлцээр байгуулсан юм. Эдгээр алхам нь хоёр орны хамтын ажиллагааг улс төрийн харилцаанаас эдийн засаг, үйлдвэрлэл, технологийн бодит чиглэлүүд рүү өргөжүүлэхэд нөлөөлсөн байна. Харин стратегийн түншлэлийн тухай хамтарсан тунхаглал нь өмнөх тохиролцоонуудын үргэлжлэл төдийгүй хамтын ажиллагааны шинэ зорилтуудыг тодорхойлж байна.

Эрчим хүчний шилжилттэй холбоотой чиглэлүүд тунхаглалын гол агуулгын нэг болжээ. Сэргээгдэх эрчим хүч, ногоон устөрөгч, эрчим хүчний үр ашгийг нэмэгдүүлэх асуудлыг хамтын ажиллагааны түвшинд тусгаснаар хоёр тал байгаль орчин, технологи, эдийн засгийн огтлолцол дахь зорилтуудад анхаарах боломж бүрдэж байна. Үүний зэрэгцээ боловсрол, мэргэжлийн боловсрол, шинжлэх ухааны хамтын ажиллагаа нь шинэ салбаруудын хүний нөөц, мэдлэгийн суурийг бэхжүүлэх чиглэлтэй уялдаж байна. Энэ хүрээнд Германы Эрдмийн Солилцооны Алба, Германы Археологийн Хүрээлэн, Боннын Их Сургууль, Монголын Шинжлэх ухааны академи зэрэг байгууллагуудын нэр хоёр орны хамтын ажиллагааны өргөн хүрээг илэрхийлж байна.

Монгол, Германы хамтарсан Ашигт Малтмал, Технологийн Их Сургуулийн сургалтын үйл ажиллагаа 2013 онд эхэлсэн нь боловсрол, технологи, үйлдвэрлэлийн уялдааг харуулсан тод жишээ болж байна. Мөн Хүмүүнлэгийн Ухааны Их Сургууль, Монголын Боловсролын Яам зэрэг байгууллагуудын оролцоо нь боловсролын харилцааны хүрээг илүү өргөнөөр авч үзэх нөхцөлийг бүрдүүлж байна. Стратегийн түншлэлийн тохиролцоогоор сэргээгдэх эрчим хүч, ногоон устөрөгчийн хамтын ажиллагаа урагшлахын хэрээр мэргэжлийн боловсрол, шинжлэх ухааны солилцооны ач холбогдол нэмэгдэх төлөвтэй. 1974 оноос эхэлсэн харилцаа ийнхүү иж бүрэн түншлэл, улмаар стратегийн түншлэлийн түвшинд хүрч, хоёр орны урт хугацааны хамтын ажиллагааны дараагийн үеийг эхлүүлж байна.