Норвегийн баялгийн сангийн батлан хамгаалахын хөрөнгө оруулалтын дүрмийг шинэчлэхийг зөвлөжээ

Мөргөлдөөн дайн болж даамжрах нөхцөлд Норвегийн Төв банк бэлэн байх ёстой гэж Гедремийн хороо үзэж, дэлхийн хамгийн том баялгийн сангийн батлан хамгаалахын хөрөнгө оруулалтын дүрмийг шинэчлэхийг зөвлөжээ. Сангийн үнэлгээ 21.8 их наяд Норвегийн крон буюу 2.3 их наяд ам.долларт хүрээд байгаа бөгөөд тус хороо Норвегийн батлан хамгаалалтад шаардлагатай зэвсэг үйлдвэрлэгчдийг хөрөнгө оруулалтад хамруулах боломжийг авч үзэх ёстой гэж мэдэгдсэн байна. Зөвлөмж хэрэгжвэл одоогоор хөрөнгө оруулалт хийхийг хориглосон Америк, Европын зарим компаниудад сангийн хөрөнгө оруулалт нээгдэх боломжтой болно. Гэхдээ одоогийн дүрэм 2027 он хүртэл өөрчлөгдөхгүй.

Хорооны саналд цөмийн зэвсэгтэй холбоотой шалгуурыг хадгалах тухай заалт багтжээ. Харин Норвегитэй холбоотон, цөмийн зэвсэгтэй улсын нутаг дэвсгэрт бүртгэлтэй зарим компани дахин хамрагдах боломжтой болох юм. Одоогийн дүрмээр Airbus, BAE Systems, Boeing, BWX Technologies, Lockheed Martin компаниуд цөмийн зэвсгийн үйлдвэрлэлд хувь нэмэр оруулдаг гэсэн үндэслэлээр сангийн хөрөнгө оруулалтаас хасагдсан хэвээр байна. Шинэ зөвлөмж хэрэгжвэл батлан хамгаалахын хэрэгцээнд шаардлагатай зэвсэг үйлдвэрлэдэг компаниудын хөрөнгө оруулалтын эрхийг тусад нь авч үзэх нөхцөл бүрдэх ч цөмийн зэвсгийн шалгуур бүхэлдээ үгүй болохгүй.

Зөвлөмжийн дагуу Ёс зүйн зөвлөл компаниудын зөрчлийг шинжлэх үүрэгтэй хэвээр үлдэнэ. Харин тус зөвлөл хөрөнгө оруулалтыг хязгаарлах, эсвэл компаниудыг сангийн багцаас хасах талаар Норвегийн Төв банкны Хөрөнгө оруулалтын менежментэд зөвлөхгүй. Энэ өөрчлөлт нь батлан хамгаалахын салбарын компаниудыг сангийн хөрөнгө оруулалтын бодлогод хэрхэн авч үзэхтэй холбоотой шийдвэрийн хуваарилалтыг мөн өөрчилнө. Гедремийн хороо Норвегийн Төв банк мөргөлдөөн дайн болж даамжрах нөхцөлд бэлэн байх ёстой гэж онцлоод, Норвегийн батлан хамгаалалтад шаардлагатай зэвсэг үйлдвэрлэдэг компаниудад хөрөнгө оруулах боломжийг авч үзэхийг санал болгожээ.

Норвегийн Төв банкны Хөрөнгө оруулалтын менежментийн гүйцэтгэх захирал Свейн Ричард Брандцег тайланг нягтлан судалж, зөвлөлийн хүрээнд хэлэлцээд олон нийтийн хэлэлцүүлэгт хариугаа хүргүүлнэ гэж мэдэгдсэн байна. Харин Норвегийн Эмнести Интернэшнл байгууллагын ерөнхий нарийн бичгийн дарга Грете Херлофсон цөмийн зэвсэгт хөрөнгө оруулалт нээх нь аюултай чиглэл бөгөөд эдгээр зэвсгийг хэрэглэх эрсдэлийг нэмэгдүүлнэ гэж анхааруулжээ. Түүний байр суурь нь цөмийн зэвсгийн шалгуурыг хадгалсан ч зарим компанид дахин хөрөнгө оруулах боломж олгох саналтай зөрчилдөж байна. Иймээс зөвлөмж нь батлан хамгаалалтын шаардлага болон хөрөнгө оруулалтын ёс зүйн хязгаарын талаарх маргааныг зэрэгцүүлэн авчирч байна.

Норвеги эдгээр зөвлөмжийн хүрээнд олон нийтийн хэлэлцүүлэг явуулж, парламент 2027 оны дундуур дүрмийн өөрчлөлтийн талаар санал хураахаар төлөвлөжээ. Тэр хүртэл Airbus, BAE Systems, Boeing, BWX Technologies, Lockheed Martin компаниудын одоогийн хасалт хүчин төгөлдөр хэвээр байх юм. Сангийн бодлогын өөрчлөлт нь зөвхөн хөрөнгө оруулалтын жагсаалтад бус, Норвегийн Төв банк, Ёс зүйн зөвлөл болон Норвегийн парламентын оролцоонд ч хамаарах асуудал болж байна. Тайланг хэлэлцэх явцад цөмийн зэвсгийн шалгуур, холбоотон улсын компаниудад тавих нөхцөл, Норвегийн батлан хамгаалалтад шаардлагатай үйлдвэрлэлийг хэрхэн тодорхойлох нь гол анхаарлын төвд үлдэнэ.