Прокурорын байгууллага байгаль орчны эсрэг гэмт хэрэг, зөрчлийг шуурхай шалгах ажлаа эрчимжүүлж байна

Прокурорын байгууллага байгаль, экологид учирсан хохирол, хор уршгийг нөхөн төлүүлэх ажлыг тогтмол хэрэгжүүлж буйгаа мэдээлж, хүрээлэн буй орчны эсрэг гэмт хэрэг, зөрчилд хариуцлага тооцох арга хэмжээг эрчимжүүлснээ онцлов. Энэ хүрээнд Дорноговь, Дорнод, Өвөрхангай, Сэлэнгэ аймгийн прокурорын газруудаас шүүхэд шилжүүлсэн зарим хэргийг анхан шатны шүүх хэрхэн шийдвэрлэснийг тоймлон танилцуулсан байна. Дурдсан шийдвэрүүдэд нөхөн төлбөр нэхэмжлэх, хэрэгт ашигласан эд зүйл, техник хэрэгслийг хураах практик хатуу хэвээр үргэлжилж буй дохио ажиглагдав.

Анхан шатны шүүх 2026 оны есдүгээр сарын 23-наас аравдугаар сарын 02-нд эдгээр хэргийг шийдвэрлэснийг прокурорын байгууллага мэдээлсэн. Тоймд багтсан хэрэг, шийдвэрүүд нь ой, ус, газрын хэвлий зэрэг байгалийн нөөцтэй холбоотой зөрчил, гэмт хэргийн шинжтэй үйлдэлд хариуцлага тооцсон жишээгээр бүрдэж байна. Мөн байгальд учруулсан хохирлыг зөвхөн торгууль, ял шийтгэлээр хязгаарлахгүйгээр бодитоор нөхөн төлүүлэхийг зорьж буй хандлагыг илтгэж байна.

Сэлэнгэ аймгийн Шаамар суманд Э.Э нь гарал үүслийн гэрчилгээгүй зулзаган нарсыг тээвэрлэсэн хэрэгт Эрүүгийн хуулийн 24.6 дугаар зүйлээр яллагчаар татагдан шүүхэд шилжсэн байна. Шүүх түүнд 3 сая төгрөгийн торгууль оногдуулж, байгаль орчинд учирсан 177.6 сая төгрөгийн хохирол болон 72.1 сая төгрөгөөр үнэлэгдсэн тээврийн хэрэгслийн дүнг Байгаль орчин, уур амьсгалын санд төлүүлэхээр шийдвэрлэв. Ингэснээр хохирлыг бодитоор нөхөн төлүүлэхээс гадна хэрэгт холбоотой хөрөнгийг тус санд төвлөрүүлэх шийдэл зэрэгцэн хэрэгжиж буйг энэ кейс харууллаа.

Харин Сэлэнгэ аймгийн Ерөө суманд К.Х нь хууль бусаар ашигт малтмал олборлох зорилгоор газрын хэвлийд халдсан хэрэгт Эрүүгийн хуулийн 24.2 дугаар зүйлээр яллагчаар татагдан шүүхэд шилжсэн байна. Шүүх К.Х-д хорих ял оногдуулахгүйгээр нэг жилийн хугацаагаар тэнсэж, хэрэгт ашигласан техник хэрэгслийг улсын орлого болгохоор шийдвэрлэсэн нь анхаарал татав. Мөрдөн шалгах ажиллагааны явцад 1.5 сая төгрөгийн хохирлыг К.Х-ээр нөхөн төлүүлснийг Улсын Ерөнхий Прокурорын Газар мэдээлэв.

Эдгээр шийдвэр нийтлэг нэг шугамтай: байгаль орчинд учруулсан хохирлыг хөнгөнд тооцохгүй, нөхөн төлүүлэх ба хэрэгт ашигласан тээврийн хэрэгсэл, техник хэрэгслийг хураах арга хэмжээг давхар хэрэглэх чиглэлд байна. Прокурорын байгууллага ийм төрлийн хэргийг шүүхэд шилжүүлэх, шийдвэрлэлтийг олон нийтэд мэдээлэх байдлаар хяналт, анхаарлыг тогтвортой хадгалахыг зорьж буй нь мөн илэрхий. Цаашид дээрх аймгуудын прокурорын газруудаас шүүхэд шилжүүлэх хэрэг, түүнд ногдуулах нөхөн төлбөр, улсын орлого болгох шийдвэрүүдийн жишиг энэ чиглэлд тогтох хүлээлт үүсгэж байна.