АНУ Австралийн сошиал алгоритмаас татгалзах сонголтын саналыг үг хэлэх эрхийг хязгаарлана гэж шүүмжиллээ

АНУ Австралийн сошиал медиа платформуудыг хэрэглэгчдэд алгоритмаас татгалзах сонголт өгөхийг шаардах “дижитал хамгаалах үүрэг”-ийн хуулийн төслийг шүүмжилж, үг хэлэх эрхэд сөргөөр нөлөөлж болзошгүй гэж мэдэгдлээ. Канберра дахь АНУ-ын Элчин сайдын яам ховор тохиолдлын албан саналаар байр сууриа илэрхийлсөн нь энэ асуудал хоёр талын технологийн бодлогын маргаан болон тэлж болзошгүйг харуулж байна. АНУ-ын тал “хор хөнөөл” гэх ойлголтыг бүдэг бадаг тодорхойлбол үзэл санаанд тулгуурласан цензур үүснэ гэж анхааруулав.

Австралийн төсөл нь технологийн компаниудаас хэрэглэгчдэд алгоритмыг унтраах, өөрөөр хэлбэл платформын агуулгыг алгоритмын санал болгож буй урсгалаар бус өөр сонголтоор хүлээн авах боломж бүрдүүлэхийг шаарджээ. Зөрчсөн тохиолдолд өндөр торгууль ногдуулж болзошгүй гэж дурдсан байна. Энэ санаачилга нь зөвхөн хэрэглэгчийн тохиргооны асуудал бус, платформын үндсэн зохион байгуулалт, агуулга түгээлтийн механизмыг өөрчилнө гэсэн утгатай. Тиймээс АНУ-ын анхааруулга нь дотоодын нэг зохицуулалтаас цааш “дэлхийн хэмжээнд хэрэглэгч юу харах, хэлэх, сонсох боломжид” нөлөөлж болзошгүй гэсэн хүрээнд тавигдлаа.

Канберра дахь АНУ-ын Элчин сайдын яамны тайлбарт, “хор хөнөөл” гэх нэр томьёог тодорхойгүй орхивол аль үзэл бодлыг эрсдэлтэйд тооцох, аль контентыг “хор хөнөөлтэй” гэж үзэх асуудал улс төр, үзэл санааны маргаанд автаж болзошгүй гэжээ. АНУ “хор хөнөөл” болон “эрсдэл”-ийг яг хэрхэн тогтоохыг тодруулахыг хүсэж, хамгаалагдсан үг хэлэх эрхийг зөрчихгүй байх баталгааг шаардав. Тэдний үзэж буйгаар, технологийн компаниуд маргаантай сэдэв хөндвөл контентыг урьдчилан бууруулж магадгүй тул бие даасан сэтгүүлч болон “өөр дуу хоолойн” хүртээмж хумигдах эрсдэлтэй. Өөрөөр хэлбэл, зөрчих эрсдэлээс зайлсхийх үйлдэл нь платформуудыг аливаа маргаантай хэлэлцүүлгийг автоматаар “намжаах” шийдэл рүү түлхэж болзошгүй гэсэн шүүмжлэл явж байна.

Харин Австралийн Ерөнхий сайд Энтони Албанизи Нью-Йоркт өгсөн хариу тайлбартаа шүүмжлэлийг няцааж, энэ алхам нь төрийн хяналтыг нэмэгдүүлэх зорилготой биш гэж хэллээ. Түүний хэлснээр, энэ нь “хүмүүс төхөөрөмж дээрээ юу хүлээн авахаа өөрсдөө удирдах эрхээ буцаан авах тухай” юм. Тайлбар нь хэрэглэгчийн сонголтыг “буцаан өгөх” гэж тодотгосноор, зохицуулалтын гол санааг цензур бус, хэрэглэгчийн эрхийн хүрээнд байршуулж байна. Гэсэн ч алгоритмаас татгалзуулах зохион байгуулалтын шаардлага нь бодитоор хэрэгжих үедээ платформын түгээлт, харагдах байдал, улмаар олон нийтийн хэлэлцүүлгийн өрнөлд хэрхэн нөлөөлөх нь маргааны төвд хэвээр үлдлээ.

Энэ шүүмжлэл Албанизи Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын Ерөнхий Ассамблейд оролцож, засгийн газрын технологийн бодлогыг танилцуулахаар АНУ-д айлчилж буй үеэр гарсан нь улс төрийн өнгө аясыг нэмэв. Түүнчлэн АНУ-ын Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагад хэлсэн үгэндээ хиймэл оюуны эрсдэлийн айдсыг бууруулж, хязгаарлалтын саналд татгалзсан байр суурь илэрхийлсэн гэж мэдээлэгдсэн нь өрнөж буй мэтгэлцээнийг өргөн хүрээнд холбож харах үндэс болж байна. Австрали өнгөрсөн арванхоёрдугаар сард 16-аас доош насныханд сошиал медиа хэрэглэхийг хориглосноос хойш жил хүрэхгүй хугацаанд онлайн хор хөнөөлөөс хамгаалах шинэ алхам ярьж эхэлсэн нь Канберра зохицуулалтын шугамаа үргэлжлүүлж буйг илтгэнэ. Хоёр тал “хор хөнөөл”, “эрсдэл” гэсэн тодорхойлолт дээр ойлголцолгүй хэвээр байвал платформын зохион байгуулалтын шаардлагын маргаан зөвхөн Австралийн хүрээнд тогтохгүй, хэвлэл мэдээлэл ба инновацийн орчинд дагуул эрсдэлийг тэлэхээр байна.