Төсөв 2027: Онцгой байдлын техникийн хангалтыг 34-өөс 59.4 хувьд хүргэнэ, техникт 30.1 тэрбум

Онцгой байдлын ерөнхий газрын техник, тоног төхөөрөмжид 2027 онд 30.1 тэрбум төгрөг зарцуулж, долоон гал унтраах, аврах ангийн барилгын ажлыг санхүүжүүлэхээр төсөвт тусгажээ. Эдгээр нь Монгол Улсын Шадар сайдын 488.6 тэрбум төгрөгийн төсвөөс санхүүжинэ.

Ерөнхий сайд Н.Учрал, Сангийн сайд З.Мэндсайхан нар төслийг 2026 оны 8 дугаар сарын 31-нд УИХ-д өргөн мэдүүлсэн бөгөөд УИХ хэлэлцэх явцад тоо өөрчлөгдөж болно.

Хоёр Шадар сайд, хоёр төсөв

Хуулийн төсөлд «Монгол Улсын Шадар сайд» нэртэй хоёр төсвийн ерөнхийлөн захирагч туссан. Нэгнийх нь төсөв 488.6 тэрбум, нөгөөгийнх 8.4 тэрбум төгрөг. Хуулийн төсөлд аль нь аль сайдын төсөв болохыг заагаагүй тул энэ мэдээнд том төсөвтэй ерөнхийлөн захирагчийн мэдээллийг голчлон авч үзэв.

488.6 тэрбум төгрөгийн төсвийн 407.5 тэрбум төгрөг буюу 83.4 хувь нь урсгал зардал, 81.2 тэрбум төгрөг нь хөрөнгийн зардал. Энэ төсөв улсын төсвийн нийт зарлагын 1.5 хувьтай тэнцэнэ. Харьяа байгууллагууд 34.0 тэрбум төгрөгийн өөрийн орлого төвлөрүүлнэ. 8.4 тэрбум төгрөгийн төсөв бүхэлдээ урсгал зардал бөгөөд 0.4 тэрбум төгрөгийн өөрийн орлоготой.

Хөрөнгө оруулалтын тал орчим нь техникт

Хуулийн төслийн 2 дугаар хавсралтад Шадар сайдын 12 хөрөнгө оруулалтын төсөл туссан бөгөөд 2027 онд нийт 64.6 тэрбум төгрөг санхүүжинэ. Үүнээс Онцгой байдлын ерөнхий газрын улсын хэмжээний тоног төхөөрөмжийн шинэ төсөл 30.1 тэрбум төгрөг буюу 46.5 хувийг дангаараа эзэлж байна.

Хоёр дахь том төсөл нь нийслэлийн Сүхбаатар дүүрэгт барих Монгол Улсын гамшгаас хамгаалах нэгдсэн удирдлагын штабын барилга. Энэ төсөл 2027 онд эхэлж 2029 онд дуусна. Төсөвт өртөг нь 39.3 тэрбум төгрөг бөгөөд 2027 онд 11.8 тэрбум төгрөг олгоно. Үлдсэн 27.5 тэрбум төгрөгийг дараагийн жилүүдэд санхүүжүүлэх шаардлагатай.

Доорх графикт хөрөнгө оруулалтыг ангиллаар нь харуулав.

Аймаг, суманд гал унтраах ангиуд

Хөрөнгө оруулалтын жагсаалтад долоон гал унтраах, аврах ангийн барилга багтжээ. Тэдгээрт 2027 онд нийт 19.2 тэрбум төгрөг буюу хөрөнгө оруулалтын 29.8 хувь ногдоно.

Ангиуд нийслэлийн Баянгол дүүрэг, Завханы Тосонцэнгэл, Хэнтийн Батширээт, Хөвсгөлийн Тариалан, Өвөрхангайн Арвайхээр ба Хархорин, Баянхонгорын Баянхонгор суманд баригдана. Батширээтийн 32 дугаар ангийн барилга шинэ төсөл бөгөөд төсөвт өртөг нь 9.8 тэрбум төгрөг. Тосонцэнгэл, Хархорины ангиуд 2027 онд дуусах хугацаатай.

Онцгой байдлын ерөнхий газрын мэргэжлийн сургалтын төвийн барилгын өртөг анх 4.4 тэрбум төгрөг байсан бол сүүлийн байдлаар 12.5 тэрбум болж 2.8 дахин өсчээ. 2027 онд гэрээний үлдэгдэлд 0.9 тэрбум төгрөг олгоно.

Доорх графикт 12 төслийн 2027 оны санхүүжилтийг харуулав.

Гүйцэтгэлийн зорилт

Төсвийн 1 дүгээр хавсралтын дагуу гамшгаас хамгаалах техник, тоног төхөөрөмжийн хангалтыг 2024 оны 34 хувиас 2027 онд 59.4 хувьд хүргэнэ. Ингэснээр хангалт 25.4 нэгжээр нэмэгдэнэ. Шаардлагатай дүүрэг, сумдад 2027 онд 3 гал түймэр унтраах анги, эрэн хайх, аврах салбар шинээр байгуулахаар төлөвлөжээ.

Мөн чөлөөт бүсүүдийн дэд бүтцийн бэлэн байдлыг хангах арга хэмжээний хэрэгжилтийг 12 хувиас 100 хувь болгох, цахим дэлгүүрт байршуулах барааны тоог 500-аас 800 болгох, тендерийн урилгын 96 хувийг цахим системд нийтлэх зорилт тусгасан.

Аргачлал

Зарлага, орлогыг хуулийн төслийн 3 ба 6 дугаар зүйлээс, хөрөнгө оруулалтыг 2 дугаар хавсралтаас, гүйцэтгэлийн зорилтыг 1 дүгээр хавсралтаас авав. Сая төгрөгийн дүнг тэрбум төгрөг рүү тоймлон хөрвүүлсэн. Нийлбэр, эзлэх хувь, өртгийн өсөлтийг Python кодоор тооцоолсон. Хуулийн төсөлд хоёр Шадар сайдын аль нь аль төсвийг захирахыг заагаагүй тул сайдын нэрийг дурдаагүй.