Төсөв 2027: Зээлийн хүүд өдөрт 4.3 тэрбум, Сангийн сайдын төсвийн 29.7 хувь
Сангийн сайдын 5,301.9 тэрбум төгрөгийн төсвийн хамгийн том хэсэг нь гадаад зээл, тусламжийн зардал. Хүүгийн төлбөр хөрөнгийн зардлаас 6.6 дахин их.
Энэ мэдээг программ автоматаар бэлтгэсэн.
Сангийн сайдын төсвөөс 2027 онд зээлийн хүүгийн төлбөрт 1,572.7 тэрбум төгрөг төлөхөөр төсөвлөжээ. Энэ нь өдөр бүр дунджаар 4.3 тэрбум төгрөг хүүд зарцуулагдана гэсэн үг бөгөөд сайдын нийт 5,301.9 тэрбум төгрөгийн төсвийн 29.7 хувийг эзэлж байна.
Төслийг Ерөнхий сайд Н.Учрал, Сангийн сайд З.Мэндсайхан нар 2026 оны 8 дугаар сарын 31-нд УИХ-д өргөн мэдүүлсэн бөгөөд хэлэлцүүлгийн явцад тоо өөрчлөгдөж болно.
Төсвийн бараг гуравны нэг нь хүү
Монгол Улсын 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төслийн 6 дугаар зүйлд Сангийн сайдын зарлагыг дөрвөн хэсэгт задалсан. Урсгал зардал 3,289.4 тэрбум төгрөг бөгөөд үүний 1,572.7 тэрбум төгрөг буюу 47.8 хувь нь зээлийн хүүгийн төлбөр. Үлдсэн 1,716.7 тэрбум төгрөг бусад урсгал зардалд ногдоно.
Зээлийн хүүгийн төлбөр улсын төсвийн нийт зарлагын 4.9 хувьтай тэнцэж байна. Сард тэнцүү хуваавал 131.1 тэрбум төгрөг болно.
Сангийн сайдын зарлагын бүтцийг харуулав.
Хүснэгтээр харах
| Ангилал | Утга (тэрбум ₮) | Хувь |
|---|---|---|
| Гадаад зээл, тусламжаас санхүүжих зардал | 1,773.5 | 33% |
| Бусад урсгал зардал | 1,716.7 | 32% |
| Зээлийн хүүгийн төлбөр | 1,572.7 | 30% |
| Хөрөнгийн зардал | 238.9 | 4.5% |
Эх сурвалж: Монгол Улсын 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төсөл
Гадаад зээл, тусламжийн төслүүд
Сангийн сайдын төсвийн хамгийн том хэсэг нь гадаад зээл, тусламжаас санхүүжих зардал. Энэ нь 1,773.5 тэрбум төгрөг буюу сайдын нийт төсвийн 33.5 хувь юм.
Хөрөнгийн зардалд 238.9 тэрбум төгрөг төсөвлөсөн. Зээлийн хүүгийн төлбөр хөрөнгийн зардлаас 6.6 дахин их байна. Сангийн сайдын нийт зарлага улсын төсвийн зарлагын 16.6 хувийг эзэлнэ.
Зарлагаас 4.0 дахин их орлого хариуцна
Сангийн сайд зарлагаасаа хамаагүй их орлогыг хариуцна. Хуулийн төслийн 3 дугаар зүйлээр Сангийн сайд 21,051.2 тэрбум төгрөгийн орлого төвлөрүүлэх бөгөөд энэ нь түүний зарлагаас 4.0 дахин их. Орлогын 12,063.7 тэрбумыг Татварын ерөнхий газар, 8,393.1 тэрбумыг Гаалийн ерөнхий газар бүрдүүлнэ.
Гааль, татварт тавьсан зорилт
Төслийн 1 дүгээр хавсралтад Сангийн сайдын хариуцах гаалийн болон татварын шалгуур үзүүлэлтүүд бий. Гаалийн хяналт шалгалтад рентген тоног төхөөрөмжийн ашиглалтыг 2024 оны 40 хувиас 2027 онд 72 хувьд хүргэнэ. Энэ нь 32 нэгж хувийн өсөлт юм.
Татварын цахим тайлан авалтыг 75 хувиас 80 хувь, өмнөх онуудын хяналт шалгалтаар ногдуулсан өр барагдуулалтыг 35 хувиас 50 хувьд хүргэх зорилттой. Экспортын гаалийн бүрдүүлэлтийн улаан төлөвт сонгогдох хувийг 14-өөс 11 болгож бууруулна.
Зарим шалгуур үзүүлэлтийн суурь ба зорилтыг харьцуулав.
Хүснэгтээр харах
| Ангилал | 2024 суурь (хувь) | 2027 зорилт (хувь) |
|---|---|---|
| Гаалийн хяналтад рентген төхөөрөмжийн ашиглалт | 40 | 72 |
| Татварын цахим тайлан авалт | 75 | 80 |
| Хяналт шалгалтаар ногдуулсан өр барагдуулалт | 35 | 50 |
| Экспортын бүрдүүлэлтийн улаан төлөв | 14 | 11 |
Эх сурвалж: Монгол Улсын 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төслийн 1 дүгээр хавсралт
Зээлийн хүүгийн төлбөрийн гол тоонуудыг нэгтгэв.
- 2027 онд1,572.7 тэрбум ₮
- Өдөрт дунджаар4.3 тэрбум ₮
- Сайдын төсөвт эзлэх29.7 хувь
- Хөрөнгийн зардлаас6.6 дахин их
Эх сурвалж: Монгол Улсын 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төсөл
Цувралын эхний дугаар
Аргачлал
Зарлагыг Монгол Улсын 2027 оны төсвийн тухай хуулийн төслийн 6 дугаар зүйлээс, орлогыг 3 дугаар зүйлээс, нийт зарлагыг 7 дугаар зүйлээс, шалгуур үзүүлэлтийг 1 дүгээр хавсралтаас авав. Сая төгрөгийн дүнг тэрбум төгрөг рүү шилжүүлж тоймлов. «Бусад урсгал зардал»-ыг урсгал зардлаас хүүгийн төлбөрийг хасаж, мөн эзлэх хувь, харьцаа, өдөр ба сарын дунджийг кодоор тооцоолсон. Хүүгийн төлбөрийг ямар зээлд төлөх задаргаа хуулийн төсөлд байхгүй.
Холбоотой мэдээ
