Улсын онцгой комисс өвөлжилтийн бэлтгэл, гамшгаас хамгаалах бэлэн байдлыг хэлэлцэж, үүрэг чиглэл өглөө

Улсын онцгой комисс 2026.09.29-ний хуралдаанаараа эрчим хүч, хөдөө аж ахуй, хот нийтийн аж ахуйн салбарын 2026-2027 оны өвөлжилтийн бэлтгэл, гамшгаас хамгаалах бэлэн байдлыг хэлэлцэв. Хуралдааны дараа Монгол Улсын Шадар сайд бөгөөд Улсын онцгой комиссын дарга Н.Номтойбаяр холбогдох байгууллагуудад үүрэг даалгавар өгсөн талаар мэдээлэв. Өвөлжилтийн бэлтгэлийг салбар бүрээр зэрэгцүүлэн ахиулах, эрсдэлийн үнэлгээг нэг шугамд оруулах шаардлага эндээс тодорхой харагдлаа.

Н.Номтойбаяр Монгол Улсын Ерөнхий сайдын 10 дугаар албан даалгаврын хүрээнд 21 аймагт ажилласан тухайгаа танилцуулж, орон нутагт тулгамдсан 205 асуудлыг эрэмбэлснээ дурдав. Түүний мэдээлснээр эдгээр асуудлын шийдвэрлэлтийн явц 60 орчим хувьтай явж байна. Өөрөөр хэлбэл, эхний шатны шийдэл, зохицуулалтууд урагшилж байгаа ч үлдсэн хэсгийг богино хугацаанд гүйцээх шаардлага (ялангуяа өвөлжилтийн өмнөх төлөвлөлт, нөөц бэлтгэл дээр) хэвээр гэсэн үг.

Хуралдаанд мөн улсын хэмжээнд мал тооллогыг технологийн дэвшлээр явуулах асуудлыг хөндсөн байна. Мал аж ахуйн салбарын эдийн засгийн бодит тооцоо гаргах, нэгдсэн мэдээллийн сан бүрдүүлэх хэрэгцээ шаардлага байгааг Н.Номтойбаяр онцлов. Энэ нь зөвхөн тооллогын аргачлалын асуудал биш, харин өвөлжилтийн эрсдэлийг тооцоолох, шаардлагатай дэмжлэг, зохицуулалтыг оновчтой төлөвлөхөд шууд хамаарах суурь өгөгдлийн асуудал гэж үзэж болохоор байна.

Цаг агаарын урьдчилсан төлөв мэдээллээр хүйтний улирлын ихэнх сард агаарын дундаж температур олон жилийн дунджаас харьцангуй дулаан байх төлөвтэй ч хур тунадас ахиу орох төлөвтэй гэж танилцуулжээ. Үүнтэй холбоотойгоор салбар хоорондын зохицуулалтаа эртнээс чангатгах шаардлага нэмэгдэж буйг хуралдааны агуулга давхар илтгэнэ. Дулаан байх төлөв дангаараа “тайвшруулах” үзүүлэлт биш бөгөөд хур тунадас ахих эрсдэл нь зам тээвэр, дэд бүтэц, хот нийтийн аж ахуй, бэлчээрийн ашиглалт зэрэг олон цэгт зэрэг дарамт үүсгэх нөхцөл болно.

Мал аж ахуйн салбарт тулгамдаж буй эрсдэл зөвхөн цаг агаарын нөхцөлөөр хязгаарлагдахгүй байгааг шүлхий өвчний нөхцөл байдал тодотгов. Мэдээллээр шүлхий өвчний улмаас Баян-Өлгий аймагт 2,764, Ховд аймагт 1,391 толгой мал устгаж, зургаа орчим тэрбум төгрөгийн нөхөн олговор олгосон байна. Ийм нөхцөлд өвөлжилтийн бэлтгэл, гамшгаас хамгаалах бэлэн байдлын хэлэлцүүлэг нь зөвхөн “улирлын” асуудал бус, эрүүл мэнд, санхүү, нийлүүлэлтийн зохицуулалт зэрэг олон талт нөөц, шийдвэрийн уялдаа болох нь улам тодорхой болно.

Улсын онцгой комиссын хуралдаанаар хэлэлцсэн чиглэлүүд нь эрчим хүч, хөдөө аж ахуй, хот нийтийн аж ахуйн тогтвортой ажиллагааг нэг цэгээс уялдуулах шаардлага өсөж байгааг харууллаа. Н.Номтойбаярын өгсөн үүрэг чиглэлүүдийн хэрэгжилт, 205 асуудлын үлдсэн хэсгийн шийдвэрлэл ойрын хугацаанд анхаарал татна. Хур тунадас ахиу орох төлөв, мөн салбарын эмзэг цэгүүд давхцаж буй энэ үед бэлтгэлийн ажлыг зохион байгуулалт, мэдээллийн нэгдсэн урсгалтайгаар тасралтгүй явуулах нь гол сорилт хэвээр байна.