Трамп Оросын нефть авдаг орнуудад өндөр тариф ногдуулах эрхтэй болж, Хятад ба Энэтхэгийг шахалтанд оруулав
АНУ Оросын нефть худалдан авдаг орнуудад өндөр тариф ногдуулах эрх нээж, Хятад, Энэтхэгийг онцлон чиглэлээ. Лхагва гарагт АНУ-ын Төлөөлөгчдийн танхим Орост чиглэсэн өргөн хүрээтэй хоригийн хуулийн төслийг баталж, тарифыг 100 хувь хүртэл ногдуулах боломж бүрдүүлэв. Энэ алхам худалдааны хэлэлцээ, эрчим хүчний урсгалд тодорхойгүй байдал нэмэгдүүлж, хариу арга хэмжээний эрсдэлийг өсгөнө.
АНУ-ын Төлөөлөгчдийн танхим Лхагва гарагт Оросын эсрэг хоригийн өргөн хүрээтэй хуулийн төслийг баталснаар Ерөнхийлөгч Дональд Трамп Оросын эрчим хүчний томоохон худалдан авагчдад тариф ногдуулах эрхийн үндэс тавигдав. Шинэ эрх зүйн зохицуулалтаар Оросын нефть худалдан авдаг улсуудад 100 хувь хүртэл тариф тогтоох боломж нээгдсэн бөгөөд хамгийн их өртөх магадлалтай нь Хятад, Энэтхэг гэж дурдагдлаа. Ингэснээр худалдааны хэлэлцээ болон эрчим хүчний урсгал дээр тодорхойгүй байдал нэмэгдэж, хариу арга хэмжээ авах эрсдэл өндөрсөх төлөвтэй байна.
Энэхүү арга хэмжээний гол зорилго нь Москвагийн дайны санхүүжилтийн эх үүсвэр болох эрчим хүчний орлогыг хумих гэдэг тайлбарыг Украины хоригийн асуудал хариуцсан төлөөлөгч өгсөн байна. Түүний хэлснээр, Оросын нефтийн орлогыг тал хувиар бууруулж чадвал Москва зургаан сарын дотор дайнаас ухрах хэмжээнд шахагдаж болзошгүй. Гэхдээ ийм зорилтод хүрэхийн тулд зөвхөн Орос руу чиглэсэн хоригоор хязгаарлахгүй, Оросын нефть авдаг гол зах зээлүүдэд илүү шууд дарамт үүсгэх логик гарч ирж байна.
Үүний суурь дээр Хятад, Энэтхэгийн эрчим хүчний импортод сүүлийн үед гарсан өөрчлөлтүүд анхаарал татаж байна. Kpler-ийн мэдээлснээр Хормузын хямралын дараа Энэтхэг, Хятадын Оросын нефтийн импортын нийлбэр хувь хэмжээ тавны нэгээс гуравны нэг болж өссөн байна. Хятад улс олон жилийн турш Оросыг нефть, байгалийн хийн хамгийн том нийлүүлэгчээр хадгалсаар ирсэн бөгөөд Хятадын түүхий нефтийн импортын ойролцоогоор тавны нэг, байгалийн хийн хэрэглээний 10 хувийг бүрдүүлдэг гэж тэмдэглэв.
Нью Дели ч нийлүүлэлтийн эх үүсвэрээ дахин тэнцвэржүүлэх шаардлагатай тулгарсныг мэдээлэлд онцолжээ. Ираны дайн өрнөснөөс хойш Энэтхэг Ойрх Дорнодоос орж ирдэг нийлүүлэлтийнхээ ихэнхийг ОХУ-аас, мөн хэсгийг Venezuela-аас нөхсөн гэж мэдээлэв. Тиймээс АНУ-ын тарифын боломжит шийдвэрүүд нь эрчим хүчний зардал төдийгүй нийлүүлэлтийн баталгаанд нөлөөлөх эрсдэлтэй, улмаар бодлогын сонголтыг давчууруулж мэдэх нөхцөл үүсгэж байна.
Энэтхэгийн Гадаад хэргийн яам энэ нөхцөлд байр сууриа тодруулж, АНУ-ын хууль батлагдсаны дараа эрчим хүчний аюулгүй байдлыг тэргүүлэх зорилт гэж мэдэгдээд, нөлөөллийг даван туулахын тулд дотоодын худалдаа, аж үйлдвэрийн байгууллагуудтай хамтран ажиллана гэж мэдээлсэн. Мөн тус яам улс нь “1.4 тэрбум иргэнийхээ эрчим хүчний аюулгүй байдлыг хангахад тууштай” бөгөөд үүсэх үр дагаврыг зохицуулахын тулд салбарын байгууллагуудтай ойр ажиллана гэж давтан дурдлаа. Энэ нь тарифын дарамт бодитой болж хувирвал эхний ээлжид салбарын түвшинд тохируулга хийхээр бэлтгэж буй дохио гэж уншигдаж байна.
Гэхдээ энэхүү эрх зүйн өөрчлөлт нь гарын авлага шиг тогтсон хэрэглээтэй хэрэгсэл биш, харин улс төр, хэлэлцээний хөшүүрэг болох эрсдэлтэй гэж ажиглагчид үзэж байна. Hinrich сангийн худалдааны бодлогын тэргүүн Дебора Элмсийн хэлснээр, Оросын эрчим хүчний шилдэг таван худалдан авагч бүгд “маш их түгших” болно. Тэрээр мөн энэ эрх зүйн өөрчлөлт Трампад “ямар ч үед, ямар ч шалтгаанаар хатуу бөгөөд хурдан цохилт өгөх” боломж олгож мэднэ гэж хэлсэн нь зах зээл, худалдан авагч талуудын хувьд тодорхойгүй байдлыг улам нэмэгдүүлэхээр байна. Ийм орчинд Оросын нефть худалдан авалт, худалдааны хэлэлцээ, мөн эрчим хүчний урсгалын чиглэл аль алинд нь богино хугацаанд савлагаа үүсэх эрсдэл нэмэгдэж байна.
Холбоотой мэдээ
Бээжинд хиймэл оюун ухааны загварууд хурдтай тархаж буй ч орлого нь үнэлгээг дэмжихээр хэмжээнд хүрээгүй байна
Хятадын хиймэл оюун ухааны загваруудын хэрэглээ огцом өссөн ч орлого нь үнэлгээний эрсдэлийг хурцатгав. Rhodium Group-ын тооцоогоор DeepSeek-ийн жилийн давтагдах орлого 500 сая ам.доллар, харин OpenAI дангаараа 40 тэрбум ам.доллар олсон. Санхүүжилтийн зөрүү үргэлжилбэл дэвшилтэт лабораториуд тогтвортой тэлэхэд хүндрэлтэй болж, хувьцааны зах зээлээс хэт хамаарна.
Ц.Сандаг-Очир: Хүний аминаас үнэтэй юм гэж юу байх вэ, тулсан үед баавгайг устгахаас өөр аргагүй
Салбарын сайдын мэдээлснээр хүнсний хомсдол, баавгайн тоо толгойн өөрчлөлт зэрэг хэд хэдэн боломжит шалтгааныг таамаглаж байгаа ч яг ямар хүчин зүйл нөлөөлснийг одоогоор тогтоогоогүй байгаа юм. Мөн тэрбээр баавгайтай хэрхэн харьцах олон улсын туршлагыг судалж, шаардлагатай аргачлалыг Онцгой комисст танилцуулахаар ажиллаж байна. Харин хүн, амьтны амь насанд бодит аюул учирсан нөхцөлд баавгайг устгах арга хэмжээ авахаас өөр сонголтгүй гэдгийг сайд онцолжээ.
Холбооны нөөцийн банк хүүгээ өсгөсний дараа АНУ-ын Төрийн сангийн өгөөж бага зэрэг буурлаа
Холбооны нөөцийн банк гурван жилийн дараа анх удаа хүү өсгөснөөр Төрийн сангийн өгөөж буурч зах зээл анхаарлаа төвлөрүүлэв. Бодлогын хүү 25 суурь нэгжээр нэмэгдэж 3.75-4% болсон бөгөөд 10 жилийн өгөөж 4.988% болж буураад байна. Цаашдын нэмэлт өсөлтийн дохио нь бондын хэлбэлзлийг үргэлжлүүлж, хөрөнгө оруулагчдын байршуулалтыг өөрчилнө.
Холбооны нөөцийн банк хүү өсгөсөн ч Трампын дайралт, Их Британи ба Японы шийдвэрүүд зах зээлийн анхаарлыг татав
Холбооны нөөцийн банк хүү өсгөсөн нь мөнгөний бодлогын чиглэл, улс төрийн дарамтын маргааныг дахин хурцатгав Төв банк 2023 оноос хойших анхны алхмаар бодлогын хүүг 25 суурь нэгжээр нэмэгдүүллээ Бонд, хувьцаа, нефтийн хэлбэлзэл үргэлжилж, дараагийн шийдвэрүүд эрсдэлийн үнэлгээг улам тодруулах төлөвтэй
Монголчуудын анхны гэрлэлтийн нас сүүлийн 25 жилийн дотор дөрөв орчим жилээр хойшилжээ
Монгол Улсад эрэгтэйчүүд анх дунджаар 29.5, эмэгтэйчүүд 27.5 настайдаа гэрлэж байгаа нь 2000 оныхоос тус бүр 3.8 жилээр хойшилсон үзүүлэлт болов. Гэр бүлтэй иргэдийн тоо сүүлийн таван жилд 9.5 хувиар нэмэгдсэн бол гэр бүлээ цуцалсан иргэдийн тоо 32.8 хувиар өсч, 68.4 мянгад хүрчээ. Үүний зэрэгцээ ганц бие өрхийн тоо нэмэгдэж байгаа нь Монголын өрх, гэр бүлийн бүтэц өөрчлөгдөж буйг харуулж байна.
Казахстан “Байгалын хүч” хийн хоолойг нутаг дэвсгэрээрээ дамжуулах сонирхолтой байгаагаа илэрхийллээ
Казахстан өмнө нь “Сибирийн хүч-2” гэж нэрлэгдэж байсан “Байгалын хүч” хийн хоолойг өөрийн нутаг дэвсгэрээр дамжуулах хувилбарыг дэмжихээ илэрхийллээ. Одоогийн төлөвлөгөөгөөр уг хоолой Монгол Улсаар дамжин ОХУ-аас БНХАУ руу жилд 50 тэрбум шоо метр байгалийн хий нийлүүлэх хүчин чадалтай байхаар тооцоолжээ. Казахстанаар дамжуулах хувилбар сонгогдвол тус улс зүүн хойд бүс нутгаа байгалийн хийн сүлжээнд холбох боломжтой гэж Казахстаны Эрчим хүчний дэд сайд Кайырхан Туткышбаев мэдэгдэв.