БРИКС орнууд ам.долларын хамаарлыг бууруулахыг хэлэлцсэн ч бодит алхам дутмаг хэвээр байна
БРИКС-ын удирдагчид орон нутгийн валютаар арилжааг нэмэгдүүлэх дохио өгсөн ч ам.долларын ноёрхол хэвээр байна. Олон улсын тооцооны банкны мэдээллээр ам.доллар валютын захын гүйлгээний 89%-ийг эзэлж, БРИКС доторх худалдаа 2024 онд дэлхийн 5% орчим байна. Санхүүгийн уялдаа, зах зээлийн гүн болон гишүүдийн өрсөлдөөн сул хэвээр тул ам.доллароос шууд татгалзах хандлага удаашрах төлөвтэй.
БРИКС-ын уулзалтаар дэлхийн өмнөд бүсийн эдийн засгийн жин өсөж буйг онцлохын зэрэгцээ орон нутгийн валютаар хийх худалдааг тэлэх тухай яриа дахин төвд гарлаа. Удирдагчид ам.долларын хамаарлыг бууруулах дохио өгсөн ч бодит алхам, ялангуяа бүх гишүүдээр нэг мөр хэрэгжих шийдэл дутмаг хэвээр байна. Зах зээлийн бодит байдал ч ам.долларын давамгайллыг хэвээр байгааг сануулж байгаа юм.
Олон улсын тооцооны банкны мэдээллээр ам.доллар валютын захын гүйлгээний 89%-ийг эзэлж байна. Мөн БРИКС доторх худалдаа 2024 онд дэлхийн 5% орчим байгаа нь нэгдсэн валют эсвэл нийтлэг төлбөрийн дэд бүтэц ярих хэмжээнд зах зээлийн “жин” хангалттай эсэх талаар эргэлзээ төрүүлдэг. Гэхдээ геополитикийн зөрчил, хориг арга хэмжээ, АНУ-ын тарифын бодлого нь оролцогчдын хувьд өөр хувилбар хайх сэдлийг нэмэгдүүлж буйг шинжээчид онцолжээ.
Өмнөд Африкийн Ерөнхийлөгч Сирил Рамафоса “Орон нутгийн валютын хэрэглээг тэлж, хилийн чанад дахь төлбөрийн системийг бэхжүүлэн, санхүүгийн уялдааг гүнзгийрүүлэх ёстой” гэж уриалсан байна. Ираны Ерөнхийлөгч Масуд Пезешкиан ч мөн өнөөгийн тогтолцоо “цөөн валют дээр төвлөрсөнөөс улс төрийн цочролд эмзэг байна” гэж мэдэгдэв. Энэ байр суурь нь валютын эрсдэлийг зөвхөн ханшийн хэлбэлзлээр бус, бодлогын гэнэтийн өөрчлөлт, хориг, хязгаарлалтын нөлөөгөөр тайлбарлах хандлага гүнзгийрснийг илтгэнэ. Гэвч уриалга бодит механизмаар солигдох хүртэлх “зай” том хэвээр байна.
Үүний нэг жишээ нь 2026 оны тунхаглалд нийтлэг валютын талаар дурдалгүй өнгөрсөн шийдвэр байв. Харин BRICS Payment Task Force-оор дамнасан төлбөрийн “практик шийдэл” боловсруулахыг даалгасан нь илүү боломжит, эрсдэл багатай чиглэлд төвлөрч буйг харуулна. Энэ нь нэг валют бий болгохоос илүүтэйгээр одоо байгаа банк, төлбөр тооцооны сувгуудыг олон валюттайгаар саад багатай болгож, гүйлгээг “ажилладаг” түвшинд хүргэхийг зорьж буй хувилбар гэж уншигдаж байна. Гишүүдийн байр суурь өөр өөр хэвээр байгаа үед ийм алхам нь улс төрийн зөрчил багатай сонголт байж мэднэ.
Зарим хоёр талын жишээ дээр дэвшил харагдсан. CNBC-д тайлбарласнаар ОХУ, Хятад хоёрын худалдааны төлбөрийн бараг 90%-ийг рубль, юаниар хийх болсон ч энэ нь 2022 оноос хойших АНУ-ын хоригийн нөлөөгөөр түргэссэн аж. Өөрөөр хэлбэл, “долларгүйжүүлэх” хөдөлгөгч нь зах зээлийн байгалийн интеграцаас илүүтэйгээр хязгаарлалтын дарамтаар хурдассан тал бий. Ийм загвар БРИКС-ын бүх гишүүнд жигд давтагдана гэж үзэхэд эрт.
Нөгөө талд, шинжээчид Хятад-Энэтхэгийн өрсөлдөөн, санхүү ба макро эдийн засгийн интеграц сул, итгэлцэл дутмаг нь гол саад гэж дүгнэж байна. Дээрээс нь АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп “Хэрэв ам.долларын оронд БРИКС-ын шинэ валют бий болговол 100%-ийн тарифын арга хэмжээ авна” гэж өмнө нь анхааруулж байсан нь улс төр, худалдааны өртгийг нэмэгдүүлэх эрсдэлийг сануулдаг. Ийм нөхцөлд БРИКС орнуудын хувьд ам.доллароос шууд татгалзах алхам бус, төлбөрийн практик шийдэл, орон нутгийн валютаар тооцоог нэмэгдүүлэх зэрэг аажим хувилбар давамгайрах төлөвтэй байна.
Холбоотой мэдээ
Газрын тосны ханш өссөний улмаас Япон наймдугаар сард ¥1.1 их наядын гадаад худалдааны алдагдал хүлээлээ
Японы худалдааны алдагдал наймдугаар сард 1.1 их наяд иень буюу 7.1 тэрбум ам.долларт хүрч, энэ оны нэгдүгээр сараас хойш анх удаа 1 их наяд иений босгыг давлаа. Ираны дайн үргэлжилж, газрын тосны ханш өндөр хэвээр байгаа нь эрчим хүчний импортоос ихээхэн хамааралтай тус улсын импортын зардлыг өсгөжээ. Япон сүүлийн саруудад Ойрх Дорнодоос авдаг газрын тосныхоо тодорхой хэсгийг АНУ-ын нийлүүлэлтээр орлуулсан ч илүү өндөр үнэ төлж байна.
Эдийн засагчдын 89% нь Японы Төв банк бодлогын хүүг 0.25%-аар өсгөж, 1.25%-д хүргэнэ гэж таамаглаж байна
CNBC-ийн судалгаанд оролцсон эдийн засагч, шинжээчдийн 89 хувь нь Японы Төв банк баасан гарагт бодлогын хүүгээ 25 суурь нэгжээр өсгөнө гэж үзжээ. Инфляц эрчимжиж, бодит цалин долоон сар дараалан өссөн нь мөнгөний бодлогыг чангатгах үндэслэлийг нэмэгдүүлж байна. Хүү өсөх хүлээлт иений ханш чангарахад нөлөөлж байгаа ч судалгаанд оролцогчдын олонх нь тус валютыг ойрын нэг сард 155-160 иений хооронд хэлбэлзэнэ гэж тооцоолжээ.
БРИКС орон нутгийн мөнгөн тэмдэгтээр худалдааг тэлэхээр зорьж байна
БРИКС-ийн орнууд орон нутгийн валютаар хийх худалдаа, хил дамнасан төлбөрийг нэмэгдүүлэх чиглэлээ дахин баталгаажуулсан ч нийтлэг валют бий болгох шийдэлд хүрсэнгүй. БРИКС доторх худалдаа 2024 онд 1.17 их наяд ам.долларт хүрсэн ч дэлхийн худалдааны ердөө 5 орчим хувийг эзэлж байна. Гишүүн орнууд нэг валют бий болгохоос илүү төлбөрийн системүүдийг хооронд нь холбох, үндэсний валютаар тооцоо хийх зэрэг шаталсан шийдэлд төвлөрч байна.
Японы экспорт наймдугаар сард таамгаас давсан ч өсөлт удааширч эхэллээ
Японы экспорт наймдугаар сард төсөөллөөс давсан ч өсөлт саарч, худалдааны дарамт нэмэгдлээ Экспорт жилээр 19.3% өсөж, импорт 28% нэмэгдэн, худалдааны алдагдал 1.1 их наяд иен буюу 7.1 тэрбум ам.доллар боллоо Эрчим хүчний өндөр үнэ, Төв банкны бодлогын хүлээлт хавсарч, иен болон хөрөнгийн зах зээлд савлагаа үүсгэж мэднэ
Hercules Metals Айдаход Hook зорилтыг шууд өрөмдөх шат руу ахиулж, гурав дахь зэсийн төвийн боломжийг нэмэгдүүллээ
Айдахо дахь Hook дээр тандан өрөмдлөгийн цооног гарснаар Hercules Metals шинэ зэсийн төв илрүүлэх төлөв нэмэгдэж, шууд өрөмдөлт ойртлоо HER-26-03 цооног 1.8 км цэнэгжих аномалийн захыг ойролцоогоор 300 м босоо гүнд шүргэж, 5-10% пириттэй кварц-серицит-пирит ба скарны хувирал огтолсон Зөвшөөрөл ба түр замын ажил урагшилбал дараагийн өрөмдөлт ирэх жил эрчимжиж, Leviathan-ы өмнөд суналтыг зэрэг шалгана
АНУ-д бодит өрхийн орлого өсөж, ядуурал буурсан нь Холбооны нөөцийн банкны хүүгийн шийдвэрт дарамт нэмлээ
АНУ-д бодит орлого өсөж, ядуурал буурсан нь инфляцын дарамт хэвээр үү гэх хэлэлцүүлгийг хурцатгав. АНУ-ын Хүн амын тооллогын товчооны мэдээллээр 2025 онд бодит дундаж орлого 2.6 хувиар өсөж, ядуурал 10.2 хувь болов. Хөдөлмөрийн зах зээл сайжирсан дохио нь бодлогын хүү өсөх эрсдэлийг нэмэгдүүлж, зээлийн өртөгт нөлөөлнө.