Энэтхэг дата төвийн өсөлтийг ус, цахилгааны нөөцтэй уялдуулна

Энэтхэгийн электроник, мэдээллийн технологийн яам дата төвийн бодлого хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж, хөрөнгө оруулалтыг дэд бүтцийн бэлэн байдал болон тогтвортой байдлын шаардлагатай уялдуулан авч үзэхээр байна. Тус улс дата төвийн хөрөнгө оруулалтыг дэмжихийн зэрэгцээ ус, цахилгаан, газрын нөөцтэй холбоотой зөрчлийг зохицуулах шинэ бодлого боловсруулж байгаа юм. Дата төвүүдэд 20 жилийн татварын хөнгөлөлт олгож ирсэн нь салбарын өсөлтийг дэмжсэн ч орон нутгийн дэд бүтцэд үзүүлэх дарамтын асуудлыг хурцатгажээ. Иймээс цаашдын шийдвэрт зөвхөн хөрөнгө оруулалтын хэмжээг бус, тухайн байршлын ус, эрчим хүчний бодит боломжийг хамтад нь тооцохоор болж байна.

Энэтхэгийн Засгийн газрын бодлогын гол зорилго нь дата төвүүдийг шаардлагатай нөөцтэй, тогтвортой ажиллах боломжтой байршилд төвлөрүүлэхэд чиглэжээ. НИТИ Аёг орон нутгийн эрх баригчдад цахилгаан түгээх сүлжээ болон усны хангамжид тулгуурлан тохирох байршил сонгох хүрээг танилцуулсан байна. Энэхүү хүрээ нь дата төв байгуулах зөвшөөрөл, дэд бүтцийн бэлэн байдлыг нэг дор авч үзэхэд чиглэж байгаа бөгөөд орон нутаг бүрийн нөхцөлд нийцүүлэн шийдвэр гаргах үндэс болох юм. Ингэснээр зөвшөөрлийн үйл явцыг илүү нэг мөр болгох, шинэ төслүүдийн нөөцийн хэрэгцээг урьдчилан үнэлэх боломж бүрдэхээр байна.

Гэхдээ дата төвийн төслүүдийг орон нутгийн хэрэгцээтэй хэрхэн уялдуулах нь маргаантай хэвээр байна. Мумбай орчмын Amazon дата төв ус, цахилгааны хомсдолын үед давуу эрх эдэлж болзошгүй гэх болгоомжлол оршин суугчдын эсэргүүцлийг дагуулжээ. Amazon компани “сайн бөгөөд хариуцлагатай хөрш байна” гэж мэдэгдсэн бөгөөд орон нутгийн айл өрх, дэлгүүр, бизнесүүдэд үйлчилдэг түгээх сүлжээнээс цахилгаан авахгүй гэж тайлбарласан байна. Гэсэн ч ийм тайлбар нь дата төвүүдийн ус, эрчим хүчний нийт хэрэгцээ болон орон нутгийн нөөцийн хуваарилалтын талаарх асуултыг бүрэн арилгаагүй байна.

Висакхапатнамд мөн Google-ийн 15 тэрбум ам.долларын төсөлтэй холбоотой хиймэл оюуны дата төвүүдийн зөвшөөрлийг цуцлахыг байгаль орчны идэвхтнүүд шаарджээ. Энэ шаардлага нь томоохон хөрөнгө оруулалт орон нутгийн ус, цахилгаан болон газрын нөөцөд ямар нөлөө үзүүлэхийг урьдчилан тодорхой болгох асуудлыг дахин гаргаж ирсэн байна. Энэтхэгийн дата төвийн бодлого боловсруулах явцад ийм төслүүдийн эдийн засгийн үр өгөөжийг дэд бүтцийн ачаалал, байгаль орчны эрсдэлтэй хамтатган үнэлэх шаардлагатай болжээ. Зөвшөөрөл олголтыг нөөцийн бодит чадавхтай холбохгүй бол хөрөнгө оруулалт нэмэгдэхийн зэрэгцээ орон нутгийн эсэргүүцэл даамжрах эрсдэлтэй байна.

Энэтхэгийн цахим болон мэдээллийн технологийн салбарын сайд Житин Прасад “Энэтхэг бол асар том дата төвүүдэд хөрөнгө оруулах таатай хөрс” гэж хэлжээ. Энэ байр суурь нь тус улсын хөрөнгө оруулалт татах сонирхлыг илэрхийлж байгаа ч дата төвийн өсөлтийг хариуцлагатай хэрэгжүүлэх шаардлага зэрэгцэн тавигдаж байна. НИТИ Аёгийн хүрээ болон яамны төлөвлөж буй бодлого нь ус, цахилгаан, газрын нөөцийн зөрчлийг шийдвэрлэхэд чиглэж байгаа боловч эцсийн үр дүнг орон нутгийн хэрэгжилт тодорхойлно. Энэтхэг дата төвийн салбарыг тэлэхийн зэрэгцээ иргэд, бизнесүүдэд үйлчилдэг дэд бүтцийн хүртээмжийг хамгаалж чадвал хөрөнгө оруулалтын өсөлт илүү тогтвортой үргэлжлэх боломжтой.