egov.mn
НийгэмАвтомат

Газрын зураг улс орнуудын хүйсийн харьцаа яагаад тэнцвэргүй байдаг шалтгааныг харууллаа

Дэлхийн олон улсад хүйсийн харьцаа тэнцвэргүй байгаа нь шилжилт хөдөлгөөн, хөгшрөлт зэрэг хүчин зүйлтэй холбоотойгоор анхаарал татав World Population Review-ийн өгөгдөлд хамрагдсан 233 улс, нутаг дэвсгэрийн 33%-д нь эрэгтэйчүүд эмэгтэйчүүдээс олон байна Энэ зөрүү нь хөдөлмөрийн цагаачлал өндөртэй бүсүүд ба хүн ам хөгширсөн орнуудад бодлого, зах зээлийн төлөвт нөлөөлнө

Хуваалцах
Газрын зураг улс орнуудын хүйсийн харьцаа яагаад тэнцвэргүй байдаг шалтгааныг харууллаа

World Population Review-ийн өгөгдөлд тулгуурласан нэгэн газрын зураг улс орон бүрт 100 эмэгтэйд ногдох эрэгтэйчүүдийн тоог нэг агшинд харуулж, дэлхийн олон улсад хүйсийн харьцаа яагаад тэнцвэргүй харагддагийг илүү тод томруун болголоо. Төрөх үеийн хүйсийн харьцаа бага зэрэг эрэгтэй хүүхдүүдийн талд хэлбийдэг ч энэ “анхны” зөрүү цаг хугацааны явцад чиглэлээ өөрчилж, зарим бүс нутагт эрс тэлдэг байна. Насжилт болон шилжилт хөдөлгөөн хоёр урт хугацаанд хүйсийн бүтцийг өөрчилдөг гол хүчин зүйлсийн нэгээр дурдагдаж байна.

Дүр зургийг авч үзвэл, 233 улс, нутаг дэвсгэрийн 33%-д нь эрэгтэйчүүд эмэгтэйчүүдээс олон байгаа нь анхаарал татна. Гэхдээ нийт дүнгээрээ дэлхий даяар эрэгтэйчүүд эмэгтэйчүүдээс ойролцоогоор 42 саяар илүү гэж тооцогдсон нь томоохон хүн амтай улсуудын нөлөө нийлбэр дээр хэр хүчтэй тусдгийг сануулж байна. Өөрөөр хэлбэл, хэдхэн улсын хазайлт дэлхийн хэмжээнд харагдах зөрүүг мэдэгдэхүйц өсгөх боломжтой.

Үүний нэг илэрхий жишээ нь Энэтхэг. Тус улсад 100 эмэгтэйд 106.3 эрэгтэй ногдож, эрэгтэйчүүдийн тоо 40 сая гаруйгаар илүү гэж тооцогддог. Мөн Хятад, Энэтхэг, АНУ зэрэг хүн ам ихтэй орнуудад эрэгтэй хүн ам давамгайлснаар дэлхийн нийлбэр зөрүү нэмэгдэхэд түлхэц болдог гэж мэдээлэлд онцолсон байна. Ийм төвлөрөл нь зөвхөн хүн ам зүйн статистик бус, хөдөлмөрийн зах зээл, хэрэглээний бүтэц, бодлогын шийдвэрүүдийн орчныг өөрчилж мэдэх талтай.

Нөгөө талд тэнцвэр алдагдах өөр нэг шалтгаан нь хөдөлмөрийн шилжилт хөдөлгөөн. Персийн булангийн орнуудад барилга, эрчим хүч, дэд бүтцийн салбарын түр цагаач ажилчид олноор төвлөрөх нь хүйсийн харьцааг эрэгтэйчүүдийн талд хүчтэй хэлбийлгэдэг гэж тайлбарлав. Ийм төрлийн “эдийн засгийн татах хүч” богино хугацаанд хүн амын бүтцийг өөрчилж, тухайн орны хүйсийн харьцаа бусад бүс нутгаас эрс ялгарах нөхцөл бүрдүүлдэг.

Харин Европын зүүн хэсэг болон Кавказын бүсэд эмэгтэйчүүд давамгайлсан төвлөрөл ажиглагдаж байна. Орос улсад гэхэд 100 эмэгтэйд 86.4 эрэгтэй ногдох түвшинд хүрсэн нь энэ чиг хандлагыг тодотгоно. Мөн хуучин Зөвлөлт Социалист Бүгд Найрамдах Холбоот Улсын бүрэлдэхүүнд байсан орнууд хамгийн бага харьцаатай 12 улсын 7-г бүрдүүлдэг гэж мэдээлэлд дурдсан нь бүс нутгийн хувьд нэгэн төрлийн хэв маяг байж болохыг илтгэнэ.

Эдийн засаг, бодлогын хувьд энэ зөрүү хөдөлмөрийн цагаачлал өндөртэй бүсүүд болон хүн ам хөгширсөн орнуудад илүү мэдрэгдэхээр байна. Газрын зураг нэг агшны дүрслэл боловч насжилт, шилжилт хөдөлгөөн зэрэг хүчин зүйлс давхардах үед улс орнуудын зах зээл, хөдөлмөрийн нөөц, нийгмийн үйлчилгээний хэрэгцээ өөр өөр чиглэлд дарамт авах магадлалтайг санууллаа. Иймээс хүйсийн харьцааны зөрүү нь зөвхөн статистикийн сонирхол биш, бодит эдийн засгийн төлөв ба бодлогын төлөвлөлтөд тусах дохио болж байна.

Хуваалцах

Холбоотой мэдээ

Доод Саксонийн орон нутгийн сонгуульд CDU тэргүүлж, Канцлер Фридрих Мерц түр амсхийв
Нийгэм

Доод Саксонийн орон нутгийн сонгуульд CDU тэргүүлж, Канцлер Фридрих Мерц түр амсхийв

Доод Саксонийн орон нутгийн сонгуульд CDU тэргүүлснээр Канцлер Фридрих Мерцийн улс төрийн дарамт түр саарлаа. Урьдчилсан дүнгээр CDU 27.2 хувь, Нийгмийн ардчилсан нам 24.6 хувь, AfD 15.9 хувь авсан. Гэвч AfD-ийн өсөлт дараагийн мужийн сонгуулиудад засгийн газрын тогтвортой байдалд эрсдэл нэмнэ.

3 мин унших
Улсын Их Хурал төсвийн тодотголын хэлэлцүүлгийг эхлүүлж, ээлжит бус чуулганыг хаалаа
Нийгэм

Улсын Их Хурал төсвийн тодотголын хэлэлцүүлгийг эхлүүлж, ээлжит бус чуулганыг хаалаа

Улсын Их Хурал төсвийн тодотголын хэлэлцүүлгийг эхлүүлж, яаралтай шийдвэрлэх шаардлагыг онцоллоо Есдүгээр сарын 15-нд Улсын Их Хурлын намрын ээлжит чуулган эхлэхтэй холбоотойгоор энэ чуулганыг өндөрлүүлэв Төсвийн өөрчлөлт батлагдвал үнийн дарамт, эрчим хүчний эрсдэлийг зөөллөж, өрхийн орлогыг хамгаална

2 мин унших
2026 ОНЫ ТӨРИЙН АЛБАН ДАХЬ ЁС ЗҮЙН ТАНДАН СУДАЛГАА
Нийгэм

2026 ОНЫ ТӨРИЙН АЛБАН ДАХЬ ЁС ЗҮЙН ТАНДАН СУДАЛГАА

Монгол Улсын Ёс зүйн хорооноос "Төрийн албан хаагчийн ёс зүйн зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх, соён гэгээрүүлэх үндэсний хөтөлбөр"-ийн дагуу МУИС-тай хамтран 2026 оны төрийн албан дахь ёс зүйн төлөв байдлыг сайжруулах зорилгоор ажиллаж байна.

1 мин унших
Шадар сайд Н.Номтойбаяр Буриад Улсын Тэргүүн Цыденов Алексей Самбуевичийг хүлээн авч уулзлаа
Нийгэм

Шадар сайд Н.Номтойбаяр Буриад Улсын Тэргүүн Цыденов Алексей Самбуевичийг хүлээн авч уулзлаа

Монгол Улсын Шадар сайд Н.Номтойбаяр өнөөдөр /2026.09.14/ Бүгд Найрамдах Буриад Улсын Тэргүүн, Засгийн газрын дарга Цыденов Алексей Самбуевичийг хүлээн авч уулзлаа. Уулзалтын эхэнд Шадар сайд Н.Номтойбаяр Монгол Улс, Оросын Холбооны Улс нь мөнхийн найрамдалт хөршүүд бөгөөд хоёр орны эдийн засгийн харилцааг бүс нутгийн хамтын ажиллагаатай уялдуулан шинэ шатанд гаргах боломж байгааг онцоллоо.

2 мин унших
УИХ-ын Төсвийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголын төслүүдийн хоёр дахь хэлэлцүүлгийг хийв
Нийгэм

УИХ-ын Төсвийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголын төслүүдийн хоёр дахь хэлэлцүүлгийг хийв

Улсын Их Хурлын Төсвийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголын хуулийн төслүүдийг хоёр дахь хэлэлцүүлгээр хэлэлцэв. Хуралдаан 13 цаг 13 минутад эхэлж, 30 гишүүний 19 хүрэлцэн ирснээр 63.3 хувийн ирцтэй боллоо. Тодотголын хүрээнд нөөц бүрдүүлж, инфляцын дарамт бууруулан иргэдийн орлогыг хамгаалах зорилтыг онцлов.

2 мин унших
Ардчилсан Намын улс төрийн зөвлөл Н.Учралын Засгийн газрыг огцруулах чиглэл өгчээ
Нийгэм

Ардчилсан Намын улс төрийн зөвлөл Н.Учралын Засгийн газрыг огцруулах чиглэл өгчээ

Ардчилсан Намын Улс төрийн зөвлөл Ерөнхий сайд Н.Учралын тэргүүлж буй Засгийн газрыг огцруулах байр сууриа дахин илэрхийллээ. Тус нам Ерөнхий сайдыг өөртөө итгэл үзүүлэх асуудлыг УИХ-д оруулж, парламентын түвшинд шийдвэрлүүлэх шаардлагатай гэж үзэж байна. Улс төрийн зөвлөл мөн 2026 оны төсвийн тодотголыг хэлэлцэж, УИХ дахь Ардчилсан Намын бүлэгт холбогдох чиглэл өгчээ.

1 мин унших