Израил Словенид анхны Элчин сайдын яамаа нээж, улс төрийн чиг өөрчлөгдсөний дараах харилцаа дулаарч байна

Израил Лхагва гарагт Словенид анхны Элчин сайдын яамаа нээхээр болж, хоёр улсын харилцаа сүүлийн саруудад дулаарсныг илтгэх алхам хийж байна. Израилийн тал энэ үйл явдлыг Европ дахь байр сууриа бэхжүүлэх дохио гэж үзэж буй. Нээлт нь Словенид дотоод улс төрийн маргаантай давхцахаар байгаа нь олон нийтийн хариу үйлдлийг мөн дагуулж магадгүй байна.

Энэхүү өөрчлөлт нь гуравдугаар сарын сонгуулийн дараа төв-барууны засгийн газар байгуулсан Янез Яншагийн эрх барьж эхэлсэнтэй давхцаж байна. Өмнөх либерал засгийн газрын үед Словени Палестины улсыг хүлээн зөвшөөрсөн цөөн Европын орны нэг байсан. Түүнчлэн Словени Баруун эргийн суурьшлын бүтээгдэхүүний импортыг хориглож, Израилийн Ерөнхий сайд Беньямин Нетаньяху болон хоёр сайдын нэвтрэхийг хориглосон шийдвэрүүд гаргасан нь Израильтай харилцаанд сүүдэр тусгаж байсан.

Шинэ засгийн газар эдгээр шийдвэрүүдийг шуурхай цуцалснаар байр суурийн огцом өөрчлөлт ажиглагдсан. Израилийн Гадаад хэргийн яам “Ерөнхий сайд Янша болон Словенийн шинэ засгийн газар албан тушаалд орсноосоо хойш үг үйлдлээрээ Израилтай нөхөрсөг хандсанаа харуулж, Европын Холбоонд Израилийг дэмжсэн” гэж мэдэгдэв. Энэ өнгө аяс нь зөвхөн хоёр талын харилцаа төдийгүй, ЕХ-ны хүрээнд Израилийн асуудлаарх санал нэгдэл, байр суурийн ялгаанд нөлөөлж болох дохио гэж ажиглагчид үзэхээр байна.

Израилийн Гадаад хэргийн сайд Гидеон Саар Словенид хоёр өдөр айлчилж, Словенийн Гадаад хэргийн сайд Тоне Кайзертай уулзан соёлын хамтын ажиллагааны санамж бичигт гарын үсэг зурахаар төлөвлөсөн. Тэр мөн эдийн засгийн хамтын ажиллагааг бэхжүүлэх зорилготой Израилийн бизнес эрхлэгчдийн төлөөлөгчдийг ахална. Ийм байдлаар элчин сайдын яам нээх шийдвэрийг зөвхөн улс төрийн дохио бус, практик хамтын ажиллагааны суурь болгохыг Израилийн тал эрмэлзэж байна.

Гэхдээ Лхагва гарагийн орой элчин сайдын яамны нээлтийн эсрэг оюутны хөдөлгөөнүүд, зүүний сөрөг хүчин, Палестиныг дэмжигч бүлгүүд жагсаал хийхээр товлоод байгаа нь асуудлыг зөвхөн дипломат хүрээнээс хальж, олон нийтийн талбарт өрнүүлэх төлөвтэй. Өмнөх засгийн газрын үед тогтсон Палестиныг дэмжсэн байр суурь, өнөөгийн бодлогын эргүүлэг хоёрын хоорондох зөрчил нь Словенийн дотоод улс төрийн шугамыг тодруулж мэднэ. Ийм нөхцөлд элчин сайдын яам нээх явдал хоёр улсын харилцаанд шинэ хуудас нээх хэрнээ нийгмийн хуваагдлыг мөн гүнзгийрүүлэх эрсдэлтэй.

Харилцааны ойртолт нь Баруун эргийн бодлоготой холбоотойгоор Их Британи, Франц, Канад Израилийн суурьшлын бүтээгдэхүүнд импортын хориг тавьсан үед өрнөж байна. Израил Словенийн тусгаар тогтнолыг хамгийн түрүүнд хүлээн зөвшөөрсөн орнуудын нэг бөгөөд дипломат харилцаа 1992 онд тогтсон, Словени 1994 онд Израилд Элчин сайдын яамаа нээсэн ч Израил өнөөг хүртэл суурин бус Элчин сайдаар төлөөлүүлж ирсэн. Тиймээс энэ удаагийн нээлт нь өмнөх тэгш бус төлөөллийг нөхөхөөс гадна, Словенийн шинэ засгийн газрын гадаад бодлогын чиг шугам өөрчлөгдсөнийг бодитоор баталгаажуулах үйл явдал болж байна.