Монгол-Канад уул уурхайн хамтын ажиллагаагаа хүний нөөцийн чиглэлээр өргөжүүлнэ

Аж үйлдвэр, эрдэс баялгийн яам Канадын политехник боловсролын байгууллагуудтай уул уурхай, аж үйлдвэрийн салбарын хүний нөөцийг чадавхжуулах чиглэлээр хамтын ажиллагаагаа өргөжүүлэхээр хэлэлцэж байна.

Канадын "British Columbia Institute of Technology" (BCIT), тус улсын коллеж, их сургуулиудыг төлөөлдөг "Colleges and Institutes Canada" (CIC) байгууллагын төлөөлөгчидтэй уулзаж, Монголын уул уурхай, аж үйлдвэрийн салбарын хэрэгцээнд нийцсэн сургалт хэрэгжүүлэх боломжийн талаар санал солилцжээ.

Уул уурхай, боловсруулах үйлдвэрлэлийн томоохон төслүүд хэрэгжиж, олон улсын хөрөнгө оруулалт нэмэгдэхийн хэрээр зөвхөн онолын мэдлэг бус, төсөл дээр ажиллах ур чадвартай инженер, техникийн ажилтан, мэргэжилтний хэрэгцээ өсч байна.

Иймд сургалтыг албан хаагчдаар хязгаарлахгүйгээр уул уурхай, аж үйлдвэрийн компаниудын инженер, техникийн ажилтан, мэргэжилтэн болон ажлын гараагаа эхлүүлж буй залуусыг хамруулах санал гаргажээ.

Ялангуяа уул уурхайн төслийн техник, эдийн засгийн үндэслэл боловсруулах, ордын эдийн засгийн үр ашиг болон өгөөжийг үнэлэх, олон улсын стандарт, аргачлалыг ашиглах чиглэлд мэргэжилтнүүдийн ур чадварыг нэмэгдүүлэх шаардлагатайг албаныхан онцоллоо.

Канадын тал Монголын хэрэгцээнд тохируулсан дадлагад суурилсан, эрчимжүүлсэн богино болон урт хугацааны сургалт зохион байгуулах боломжтойгоо илэрхийлсэн байна. BCIT нь инженерчлэл, технологи, мэргэжлийн боловсролыг үйлдвэрлэлийн бодит орчинтой уялдуулсан сургалтын загвараар ажилладаг Канадын политехник боловсролын байгууллага юм. Тус сургуулийн хөтөлбөрүүдэд уул уурхай, эрдэс баялгийн инженерчлэлийн чиглэл мөн багтдаг.

Худалдаанаас илүү уул уурхайд төвлөрсөн харилцаа

Монгол, Канадын эдийн засгийн харилцааны онцлог нь хоёр улсын бараа бүтээгдэхүүний худалдааны хэмжээ харьцангуй бага боловч уул уурхай, хөрөнгө оруулалт болон салбарын мэргэжлийн хамтын ажиллагаа илүү гүнзгий хөгжжээ.

Канадын Засгийн газрын мэдээллээр 2022 онд Монгол, Канадын бараа бүтээгдэхүүний худалдаа 17.1 сая канад долларт хүрчээ. Үүнээс Канадын Монгол руу хийсэн экспорт 14.4 сая, Монголоос импортолсон бараа 2.7 сая канад долларт хүрсэн байна. Канадын тал уул уурхайн ногоон болон дижитал технологи, ашигт малтмалын хайгуул, уурхайн бүтээмжийг нэмэгдүүлэх шийдлүүдийг худалдааны хамтын ажиллагааг тэлэх боломжоор тодорхойлдог.

Хөрөнгө оруулалтын харилцааг дэмжих эрх зүйн суурь ч бүрдсэн. Монгол, Канадын хөрөнгө оруулалтыг дэмжих, харилцан хамгаалах хэлэлцээр 2017 онд хүчин төгөлдөр болсон бөгөөд хөрөнгө оруулагчдад илүү тогтвортой, урьдчилан таамаглах боломжтой орчин бүрдүүлэхийг зорьж байна.

Уул уурхай хоёр улсын эдийн засгийн харилцаанд өнөөдөр ч төв байр суурь эзэлж байна. Өнгөрсөн гуравдугаар сард Торонтод болсон дэлхийн уул уурхайн салбарын томоохон арга хэмжээ "PDAC-2026"-ийн үеэр Монгол Улс "Mongolia Day 2026" хөрөнгө оруулалтын арга хэмжээг зохион байгуулж, уул уурхайн төслүүд, хөрөнгө оруулалтын орчин болон стратегийн ач холбогдолтой ашигт малтмалын боломжийг Канадын хөрөнгө оруулагчдад танилцуулсан.

Мөн Аж үйлдвэр, эрдэс баялгийн яам Канадын Байгалийн нөөцийн байгууллагуудын төлөөлөлтэй уулзахдаа уул уурхайг хоёр улсын харилцааны гол тулгуурын нэг гэж тодорхойлж, тус улсын уул уурхайн тоног төхөөрөмж, технологи, үйлчилгээний компаниудын Монгол дахь оролцоог нэмэгдүүлэх сонирхлоо илэрхийлж байв.