Moody’s: Хиймэл оюун хүн амын хөгшрөлтөөс үүдэх өсөлтийн саарлыг бүрэн зөөлрүүлэхгүй

Moody’s хүн амын хөгшрөлт дэлхийн эдийн засагт суурь өөрчлөлт авчирч, бодлогын хүнд шийдвэрүүдийг шаардана гэж тайландаа анхаарууллаа. Тус байгууллага хиймэл оюун болон бүтээмжийн өсөлт нь хөгширч буй ажиллах хүчнээс үүдэх урт хугацааны сорилтыг зөвхөн хэсэгчлэн нөхнө гэж үзсэн байна. Өөрөөр хэлбэл, технологийн ахиц нь өсөлтийн саарлыг бүрэн арилгахгүй, харин зарим хэсэгт нь л зөөлрүүлэх боломжтой гэсэн дүгнэлт гарчээ.

Хөгшрөлтийн дарамт томоохон эдийн засгуудад аль хэдийн тоон хэмжүүрээр харагдаж эхэлсэн гэж Moody’s дурдсан. G7-ийн орнуудад 65-аас дээш насны нэг хүнд ногдох хөдөлмөрийн насныхан одоо гурвын харьцаатай байгаа бөгөөд 2050 он гэхэд хоёр орчим болно гэсэн тооцоо бий. Энэ нь хөдөлмөрийн нийлүүлэлт хумигдах эрсдэл нэмэгдэхийн зэрэгцээ айл өрх, хэрэглэгч цөөрөх замаар эрэлтийг давхар сулруулах нөхцөл бүрдүүлж байна.

Хүн амын оргил цэг, түүнээс хойших бууралтын хандлага бүс нутгуудад ялгаатай хугацаатай ч нийт дүр зураг төстэй. Европын Комисс Европын Холбооны хүн ам 2029 онд оргилдож, “үүний дараа урт хугацааны тогтвортой бууралт эхэлнэ” гэж мэдээлсэн. АНУ-ын Хүн амын тооллогын товчооны үндсэн төсөөллөөр АНУ-ын хүн ам 2080 онд, цагаачлал бага хувилбараар 2043 онд оргилдоо хүрнэ. Харин Moody’s-ийн онцолсноор төсвийн дарамт хүн ам албан ёсоор буурахаас өмнө эрт илэрдэг нь бодлогын зохицуулалтын удаан хугацааны маргааныг улам төвөгтэй болгоно.

Хөгшрөлтийн хурд зөвхөн өндөр орлоготой улсуудаар хязгаарлагдахгүй байгааг тайланд тэмдэглэжээ. Хятадад 65-аас дээш насныхны эзлэх хувь хоёр арван жилд 7%-оос 14% болж өссөн бөгөөд Бразил, Тайланд, Туркийн чиг хандлага ойролцоо байна. Энэ нь ирэх жилүүдэд хөдөлмөрийн зах зээл, хэрэглээ, төсвийн тэнцэл зэрэг олон сувгаар өсөлтийн загварт нөлөөлөх эрсдлийг нэмэгдүүлж, бодлого боловсруулагчдыг зэрэг зэрэг хэд хэдэн зорилт тэнцвэржүүлэх нөхцөлд оруулна.

Moody’s-ийн зээлийн стратеги, стандартын дэд ерөнхийлөгч Оливье Шемлагийн хэлснээр хөгшрөлт нь өсөлтийг удаашруулж, тэтгэвэр ба асаргааны зардлаар төсөвт дарамт учруулна. Үүний зэрэгцээ тайланд “Цөөн ажилтан үйлдвэрлэлийн чадавхыг хязгаарлаж, айл өрх, хэрэглэгч цөөрөх нь эрэлтийг сулруулна; үүний дүнд улс орнууд өсөлтөө хадгалахад бүтээмжид илүү найдана” гэж тодорхойлжээ. Өөрөөр хэлбэл, өсөлтийн гол хөдөлгөгч нь хүн амын өсөлтөөс илүүтэй бүтээмжийн нэмэгдэл рүү шилжих төлөв давамгайлах юм.

Тэгвэл хиймэл оюун энэ шилжилтийг ямар хэмжээнд дэмжих вэ гэдэг дээр Moody’s болгоомжтой байр суурьтай байна. Шемла “Энэ нь хэсэгчлэн зөөлрүүлэгч, учир нь үйлдвэр болон үйлчилгээний салбарт нийлүүлэлтийн талыг орлуулах, сайжруулах боломжтой; гэхдээ робот хэрэглэдэггүй тул эрэлтийн талд цоорхой үлдэж, өсөлтийг сааруулна” гэж CNBC-ийн Squawk Box Europe-д ярьжээ. Ингэснээр технологийн ашиг тус нь үйлдвэрлэлийн хүчин чадал, үйлчилгээний үр ашигт илүү хүчтэй илрэх боловч нийт эрэлтийн суурь агших эрсдэлийг бүрэн нөхөхөд хязгаар бий гэсэн дохио болж байна.