Олон улсын үнэлгээ өсвөр үеийнхний унших чадвар энэ зуунд хамгийн сул түвшинд хүрснийг тогтоолоо
Олон улсын үнэлгээгээр өсвөр үеийнхний унших чадвар урьд байгаагүйгээр дордож, боловсролын бууралтыг хурцатгалаа Эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, хөгжлийн байгууллагын 2025 оны шалгалтад 91 орны 760 мянган 15 настны оноо 2000 оноос хойших хамгийн доод түвшинд хүрсэн Дижитал сарнилт, хиймэл оюун чатботын зохисгүй хэрэглээ үр дүнг бууруулж, сургалтын бодлогод шинэ эрсдэл нэмлээ

Эдийн засгийн хамтын ажиллагаа, хөгжлийн байгууллагын (ЭЗХАХБ) 2025 оны PISA үнэлгээ унших, математик, шинжлэх ухааны оноо энэ зуунд хамгийн доод түвшинд очсоныг мэдээлэв. 91 орны 760 мянган 15 настны үр дүнг нэгтгэсэн тайланд дундаж сурагчдын унших чадвар өмнө нь нэг насаар дүү хүүхдүүдээс хүлээгддэг байсан түвшин рүү ухарсан гэж дурджээ. Энэ нь боловсролын үр дүн доройтож буйг батлахын зэрэгцээ анги танхимд шинэ сорилт нэмэгдсэнийг харуулж байна.
PISA-ийн унших индексийн дээд түвшин 2012 онд 501 байсан бол өнгөрсөн жил 466 болж буурсан байна. Шинжлэх ухааны оноо 2009 оны 506-аас 486, математик 502-оос 469 болгон тус тус буурч, гурван чиглэл зэрэг уруудсан нь анхаарал татлаа. Судалгаанд унших чадварын уналт чинээлэг суурьтай сурагчдын дунд илүү огцом ажиглагдсан гэж тэмдэглэсэн нь “эрсдэл зөвхөн сул суурьтай бүлэгт төвлөрдөг” гэсэн нийтлэг ойлголтыг эргэн харахад хүргэж байна. Нөгөө талд, бүс нутгийн ялгаа улам тодорчээ.
Зүүн Ази хамгийн өндөр үзүүлэлттэй бүсээр гарч, Хятадын оролцсон хотууд, Япон, Солонгос, Сингапур, Тайвань тэргүүлэв. Британи, Эстони хоёр л бүсээс гадна унших, математик, шинжлэх ухааны шилдэг 10-т зэрэг багтсан улс болсон байна. Энэ зураглал нь боловсролын чанарын зөрүү зөвхөн улс орнуудын хооронд бус, бодлого ба сургалтын зохион байгуулалтын үр нөлөөгөөр улам тэлж болохыг сануулж байна.
Тайланд сургуулийн ухаалаг утасны хоригийг шууд дэмжээгүй ч дижитал сарнилт 82 тогтолцооны 59-д нь шинжлэх ухааны оноо буурахтай холбоотой гэж онцолсон. ЭЗХАХБ-ын гишүүн орнуудад сурагчид чөлөөт цагт ажлын өдөр бүр дунджаар 3.4 цаг төхөөрөмж ашиглаж, суралцах зорилгоор ангид ба гэртээ нийт 3 цаг зарцуулдаг гэж мэдээлэв. ЭЗХАХБ-ын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Матиас Корманн “Өдөрт таван цагаас давахад үр дүн буурч эхэлдэг” гэж анхааруулсан нь бодлого боловсруулагчдын маргааны гол цэгийг улам хурцатгаж байна.
Мөн судалгаагаар сурагчдын бараг тал нь хиймэл оюун чатботыг тогтмол ашигладаг бөгөөд эсээ ноороглох, текст хураангуйлах, сэдэв судлахад хэрэглэдэг нь шинжлэх ухааны оноогоор дунджаар 20 оноогоор доогуур гарсан гэжээ. Тайланд энэ 20 онооны зөрүүг нэг жилийн сургалтын ахицтай дүйцэхүйц гэж тодорхойлсон нь технологийн “туслагч” ба “орлуулагч”-ийн заагийг анги танхимд яаралтай тогтоох шаардлага бий болгож байна. Корманн “Уншихын хувьд дэлгэцийн цаг өсөж, зугаагаар унших нь багассантай зэрэгцэн үр дүн суларсан” гээд, “Яаруу уншилт нэмэгдэж, сурагчид текстийг давхин уншаад буруу хариулт өгч байна” гэж хэлсэн.
Эдгээр дүгнэлт нь сурагчдын төхөөрөмжийн хэрэглээ, уншлагын дадал, хиймэл оюуны хэрэглээг нэг дор авч үзэхгүйгээр сургалтын бодлогын шинэ эрсдэлийг бүрэн хэмжээнд нь барихад бэрх гэдгийг харуулж байна. PISA-ийн үзүүлэлтүүд уруудаж буй нөхцөлд “хориглох эсэх” мэт нэг алхамт шийдлээс илүү, анги ба гэрийн орчны хэрэглээг зохицуулах, унших дадлыг дэмжих бодлого зэрэгцэн хэрэгжих шаардлага хүчтэй тавигдаж байна. ЭЗХАХБ тайландаа дижитал сарнилт, чатботын зохисгүй хэрэглээ нь оноонд нөлөөлж болзошгүйг сануулснаар сургалтын байгууллагуудын өдөр тутмын зохион байгуулалт хүртэл шинэ шалгууртай нүүр туллаа.
Холбоотой мэдээ

Доод Саксонийн орон нутгийн сонгуульд CDU тэргүүлж, Канцлер Фридрих Мерц түр амсхийв
Доод Саксонийн орон нутгийн сонгуульд CDU тэргүүлснээр Канцлер Фридрих Мерцийн улс төрийн дарамт түр саарлаа. Урьдчилсан дүнгээр CDU 27.2 хувь, Нийгмийн ардчилсан нам 24.6 хувь, AfD 15.9 хувь авсан. Гэвч AfD-ийн өсөлт дараагийн мужийн сонгуулиудад засгийн газрын тогтвортой байдалд эрсдэл нэмнэ.

Улсын Их Хурал төсвийн тодотголын хэлэлцүүлгийг эхлүүлж, ээлжит бус чуулганыг хаалаа
Улсын Их Хурал төсвийн тодотголын хэлэлцүүлгийг эхлүүлж, яаралтай шийдвэрлэх шаардлагыг онцоллоо Есдүгээр сарын 15-нд Улсын Их Хурлын намрын ээлжит чуулган эхлэхтэй холбоотойгоор энэ чуулганыг өндөрлүүлэв Төсвийн өөрчлөлт батлагдвал үнийн дарамт, эрчим хүчний эрсдэлийг зөөллөж, өрхийн орлогыг хамгаална

2026 ОНЫ ТӨРИЙН АЛБАН ДАХЬ ЁС ЗҮЙН ТАНДАН СУДАЛГАА
Монгол Улсын Ёс зүйн хорооноос "Төрийн албан хаагчийн ёс зүйн зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх, соён гэгээрүүлэх үндэсний хөтөлбөр"-ийн дагуу МУИС-тай хамтран 2026 оны төрийн албан дахь ёс зүйн төлөв байдлыг сайжруулах зорилгоор ажиллаж байна.

Шадар сайд Н.Номтойбаяр Буриад Улсын Тэргүүн Цыденов Алексей Самбуевичийг хүлээн авч уулзлаа
Монгол Улсын Шадар сайд Н.Номтойбаяр өнөөдөр /2026.09.14/ Бүгд Найрамдах Буриад Улсын Тэргүүн, Засгийн газрын дарга Цыденов Алексей Самбуевичийг хүлээн авч уулзлаа. Уулзалтын эхэнд Шадар сайд Н.Номтойбаяр Монгол Улс, Оросын Холбооны Улс нь мөнхийн найрамдалт хөршүүд бөгөөд хоёр орны эдийн засгийн харилцааг бүс нутгийн хамтын ажиллагаатай уялдуулан шинэ шатанд гаргах боломж байгааг онцоллоо.

УИХ-ын Төсвийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголын төслүүдийн хоёр дахь хэлэлцүүлгийг хийв
Улсын Их Хурлын Төсвийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголын хуулийн төслүүдийг хоёр дахь хэлэлцүүлгээр хэлэлцэв. Хуралдаан 13 цаг 13 минутад эхэлж, 30 гишүүний 19 хүрэлцэн ирснээр 63.3 хувийн ирцтэй боллоо. Тодотголын хүрээнд нөөц бүрдүүлж, инфляцын дарамт бууруулан иргэдийн орлогыг хамгаалах зорилтыг онцлов.

Ардчилсан Намын улс төрийн зөвлөл Н.Учралын Засгийн газрыг огцруулах чиглэл өгчээ
Ардчилсан Намын Улс төрийн зөвлөл Ерөнхий сайд Н.Учралын тэргүүлж буй Засгийн газрыг огцруулах байр сууриа дахин илэрхийллээ. Тус нам Ерөнхий сайдыг өөртөө итгэл үзүүлэх асуудлыг УИХ-д оруулж, парламентын түвшинд шийдвэрлүүлэх шаардлагатай гэж үзэж байна. Улс төрийн зөвлөл мөн 2026 оны төсвийн тодотголыг хэлэлцэж, УИХ дахь Ардчилсан Намын бүлэгт холбогдох чиглэл өгчээ.