АНУ-ын оюутны зээлийн шинэ RAP төлөвлөгөө гэрлэсэн зээлдэгчдийн татвар, төлбөрийн сонголтыг хурцатгалаа

АНУ-ын Боловсролын яамны шинэ RAP төлөвлөгөө хэрэгжихийн хэрээр гэрлэсэн оюутны зээлдэгчдийн хамгийн том шийдвэр татварын мэдүүлгээ хамтран өгөх үү, эсвэл тусад нь өгөх үү гэдэг дээр улам мэдрэмтгий болж байна. Нью-Йорк дахь Education Debt Consumer Assistance Program-ийн туслах захирал Нэнси Нирманын хэлснээр, орлогод суурилсан төлөлтийн төлөвлөгөө (IDR) ашиглаж байгаа үед хамтран мэдүүлэх нь сарын төлбөрийг огцом өсгөх эрсдэлтэй. Тиймээс айл өрхүүд зөвхөн зээлийн төлбөрөө бус, татварын нийт өртөгтэй нь хамт зэрэг тооцож байж сонголтоо хийх шаардлагатай болжээ.

Нирман үүнийг нэг жишээгээр тодруулсан байна. Эхнэр 110,000 ам.долларын оюутны зээлтэй, жилдээ 50,000 ам.долларын орлоготой, харин нөхөр зээлгүй бөгөөд 70,000 ам.доллар олдог нөхцөлд хамтран мэдүүлбэл IBR-ийн төлбөр 730 ам.доллар болсон бол тусад нь мэдүүлбэл 146 ам.доллар болж буурчээ. Хоёр дахь жишээнд нөхөр 75,000 ам.долларын оюутны зээлтэй байхад хамтран мэдүүлэхэд нийлбэр сарын төлбөр 730 ам.доллар, тусад нь мэдүүлэхэд 459 ам.доллар болж өөрчлөгдөнө гэж мэдээлэв. Энэ тохиолдолд тусад нь мэдүүлснээр жилд хэмнэх дүн ойролцоогоор 3,300 ам.доллар болж, эхний жишээний ойролцоогоор 7,000 ам.доллароос багасна гэж дурджээ.

Өөрөөр хэлбэл “хоёулаа оюутны өртэй бол хамтын орлогод суурилсан төлбөрийн хариуцлага үүрэх тул хэмнэлт илүү багасдаг” гэж Нирман тайлбарласан байна. Мөн энэ жил гэрлэсэн хүмүүсийн хувьд дараагийн татварын тайлангаа өгсний дараа л сарын төлбөр өөрчлөгдөнө гэж мэдээлэв. Харин Standard Repayment Plan болон шинэ Tiered Standard Repayment Plan дээр татварын мэдүүлгийн хэлбэрээс үл хамааран сарын төлбөр ижил гэж тайлбарласан нь, сонголтын дарамт зөвхөн IDR төрлийн төлөвлөгөөнүүд дээр төвлөрч байгааг харуулна.

RAP-ын хувьд “гэрлэлтийн торгууль” илүү огцом байж болохыг Bone Fide Wealth-ийн ерөнхийлөгч, санхүүгийн зөвлөх Дуглас Боунпарт анхааруулжээ. Түүний хэлснээр RAP нь бусад IDR-ээс ялгаатайгаар амьжиргааны үндсэн зардалд зориулж орлогын нэг хэсгийг хамгаалдаггүй. RAP-ын төлбөр нь тохируулсан нийт орлого (AGI)-д тулгуурлаж, сар бүрийн хувь хэмжээ нь ихэвчлэн орлогын 1%-10% хооронд хэлбэлзэнэ гэж мэдээлэв. Боунпартын хэлснээр “гэрлэлт нь өөрийн орлого өөрчлөгдөөгүй байсан ч сарын төлбөрийг шууд, огцом өөрчилж чадна.”

Энэ механикийг Марк Кэнтровиц тооцооллоор харуулсан байна. Түүний тайлбарласнаар жилдээ 30,000 ам.доллароос доош орлоготой хүний RAP төлбөр AGI-ийн 2%-д суурилан сард 50 ам.доллар байж болох ч, 45,000 ам.долларын орлоготой эхнэр/нөхөртэй хамтран мэдүүлбэл 7%-ийн түвшинд шилжин ойролцоогоор 437.50 ам.доллар болж өснө. Иймээс “тусад нь эсвэл хамтран мэдүүлэх хоёр хувилбарыг зэрэг тооцоолж байж шийдэх хэрэгтэй” гэж тэр хэлжээ.

Гэхдээ татвараа тусад нь мэдүүлэх нь дан ганц төлбөр бууруулах шийдэл биш. RAP нь асрамжлагдагч бүрт сарын төлбөрөөс 50 ам.долларын хөнгөлөлт олгодог ч, тусад нь мэдүүлсэн эхнэр нөхөр нэг асрамжлагдагчийг давхар нэхэмжлэх боломжгүй гэж Student Loan Servicing Alliance-ийн гүйцэтгэх захирал Скотт Бьюкэнэн хэлсэн байна. Тэр мөн “гэрлээд тусад нь мэдүүлсэн ч асрамжлагдагчийн давхар нэхэмжлэл гэж байхгүй” гэж онцолжээ. Мөн тусад нь мэдүүлсэн гэр бүлийнхэн оюутны зээлийн хүүгийн төлбөрөөс жилд 2,500 ам.доллар хүртэл суутгах татварын хөнгөлөлтөд хамрагдахгүй гэж мэдээлэв.

Сонголтуудын хүрээ бусад хүчин зүйлээс ч хамаарч байна. Трампын захиргаа зээлдэгчдэд 2028 оны 6 сарын 30 хүртэл хүүнд 1 нэгж хувийн хөнгөлөлт санал болгож байгаа ч үүнд хамрагдахын тулд 9 сарын эцсээс өмнө бүртгүүлэх шаардлагатай гэж мэдээлсэн. Мөн гэрлэсэн хосууд өрөө нэг зээл болгон нэгтгэх консолидац хийх боломжгүй болсон гэж мэдээлэв. Үүний зэрэгцээ 2007 онд тухайн үеийн Ерөнхийлөгч Жорж У. Бушын гарын үсэг зурсан Public Service Loan Forgiveness (PSLF) нь тодорхой төрийн болон ашгийн бус байгууллагын ажилтнуудын холбооны оюутны зээлийг 10 жилийн дараа тэглэх боломж олгодог гэж тайлбарласан тул, төлбөрийн хэмжээг багасгах шийдвэр тэглэлтэд хэрхэн нөлөөлөхийг давхар тооцох шаардлага хэвээр байна.

Асуудлын цар хүрээ том: Конгрессын Судалгааны Албаны мэдээлснээр АНУ-д 42 сая гаруй хүн оюутны зээлтэй бөгөөд үлдэгдэл өр 1.6 их наяд ам.доллароос давжээ. Ийм нөхцөлд RAP, IBR зэрэг төлөвлөгөөний дүрэм нь гэр бүлийн татварын мэдүүлэгтэй огтлолцох үед нэг шийдвэр нөгөөгөө “чангалдаг” бүтэцтэй болж, өрхийн төсөв дээрх бодит дарамт илүү хурдан мэдрэгдэхээр байна.