Хиймэл оюуны эрин үеийн нууц наминчиллын хайрцаг хүмүүсийн дотоод айдсыг ил гаргав

Сан-Францискод зураач Оливия Тай Mission Dolores Park орчимд “Confessions Box: Tell Me Your AI Secret” гэсэн бичигтэй хайрцаг байрлуулж, хүмүүсийг хиймэл оюунтай холбоотой нууцаа бичиж үлдээхийг уриалжээ. Энгийн харагдах энэ хайрцаг руу зарим нь и-мэйл бичүүлэх зэрэг өдөр тутмын хэрэглээгээ тэмдэглэсэн бол нөгөө хэсэг нь чатботод ярьдаг болсон хувийн сэтгэл хөдлөл, харилцааны асуудлаа илүү шулуухан бичсэн байна. Тайгийн хувьд энэ нь зөвхөн сониуч оролдлого биш, хүмүүс AI-тэй “яаж” амьдарч эхэлснийг барьж авах нэг арга болжээ.

Түүний “What We Tell AI” нэртэй оролцоот урлагийн төсөл паркууд, худалдааны төвүүдээс эхлээд хиймэл оюуны сэдэвт хурал, воркшоп зэрэг олон нийтийн орчинд цувран гарч ирдэг. Төслийн вэбсайтад дурдсанаар 20-иос дээш газраас 350 гаруй гар бичмэл тэмдэглэл цугларсан бөгөөд хүмүүс өөрсдийн “AI-ийн нууц”-ыг бодсоноос илүү амархан хэлж байгааг Тай анзаарчээ. “Тэр үеэс хойш хүмүүс юу бичихийг нь харахын тулд эдгээр тэмдэглэлийг үргэлжлүүлэн цуглуулах ёстой юм шиг санагдсан” гэж тэр хэлсэн байна. Хайрцаг нь нэг талаар хүн бүрийн мэдэрдэг ч чангаар хэлдэггүй эргэлзээ, ичгүүр, түшиглэх хүсэл гээд олон давхар мэдрэмжийг ил гаргах талбар болжээ.

Энэ үзэгдэл Тайгийн төслөөр хязгаарлагдахгүй. Pew Research Center-ийн сүүлийн судалгаагаар АНУ-ын насанд хүрэгчдийн бараг тал нь ChatGPT, Gemini, Copilot зэрэг чатбот хэрэглэдэг болсон гэжээ. Өөрөөр хэлбэл OpenAI, Google, Microsoft зэрэг компанийн хөгжүүлж буй бүтээгдэхүүнүүд өдөр тутмын зуршил болоод зогсохгүй, “хэнд” ярьдаг байсан ярианы нэг хэсгийг өөртөө татаж эхэлсэн дүр зураг харагдаж байна. Аль нэг хэрэглэгчийн хувьд чатбот нь бичгийн туслах байж болох ч нөгөөд нь маргаантай харилцааны “зөвлөгч” эсвэл тогтмол асуулгаа тавьдаг ганцаарчилсан сонсогч болж хувирчээ.

AI Observatory-ийн 2023-2026 оны 24,000 гаруй тэмдэглэгээтэй ярианд хийсэн дүн шинжилгээнд эрүүл мэнд, харилцааны асуултууд давамгайлж буйг онцолсон нь энэ чиг хандлагыг тоон түвшинд давхар баталж байна. Мөн Elon University болон The Washington Post-ын санал асуулгад америкчуудын 27% нь хувийн, сэтгэлзүйн эсвэл нийгмийн сэдвээр чатботтой ярилцдаг гэжээ. Тай ч үүнтэй төстэй өнцөг гарч ирж байгааг хэлэхдээ, “Хүмүүсийн LLM-тэй харилцсан түүх бараг бүгд хувийн чат лог дээр байдаг” гэсэн байна. Түүний хайрцагт үлдсэн гар бичмэлүүд яг энэ “лог”-т хавчигдаж үлддэг, гаднаас нь харахад бараг байдаггүй түүхүүдийг олон нийтийн орон зайд богино хугацаанд “гаргаж” ирж байгаа нь анхаарал татна.

Гэхдээ ийм ил тодлолт нь дагуул эрсдэлгүй гэсэн үг биш. Тай “Энэ нь магадгүй нэлээд сөрөг, учир нь [хувийн мэдээлэл] хөрш, гэр бүл рүү чинь биш дата төв рүү шууд орж байна” гэж анхааруулжээ. Хүмүүсийн хувьд хамгийн ойрын хүрээлэлтэйгээ ярилцах, дотроо хадгалах, эсвэл мэргэжлийн тусламж авахын оронд чатбот руу чиглэх тусам нийгмийн холбоо хэрхэн өөрчлөгдөх вэ гэсэн асуулт хөндөгдөнө. Нууц наминчиллын хайрцаг нь нэг талаас шинэ үеийн зан төлөвийг баримтжуулж байгаа мэт боловч нөгөө талаар бидний итгэл, дотно яриа, эмзэг мэдээлэл хаашаа урсаж байгааг илүү тод харагдуулж байна.