Rapidan Energy-ийн Боб МакНалли нефтийн үнэ огцом өсөж буйг Хятадын худалдан авалттай холбов

Rapidan Energy-ийн ерөнхийлөгч Боб МакНаллигийн хэлснээр нефтийн үнэ огцом өсөхөд Хятадын худалдан авалтын шийдвэр голлох нөлөөтэй болж, зах зээл анхаарлаа төвлөрүүлж байна. Түүний тайлбарласнаар Ирантай байгуулсан санамж бичиг нуран унаснаас хойш нефтийн зах зээл эрсдэлийн нэмэгдлээ аажмаар сэргээсэн. АНУ долдугаар сард Ираны эсрэг тэнгисийн хоригийг дахин хэрэгжүүлснээр эрсдэлийн үнэлгээ өсөх нөхцөл бүрдсэн гэж тэр үзжээ. Ийм орчинд нийлүүлэлтийн “буфер” нимгэрч, жижигхэн өөрчлөлт ч үнийг мэдрэмтгий хөдөлгөх болсон гэж салбарынхан харж байна.

Пүрэв гаригт АНУ-ын түүхий нефть баррель нь 102 ам.доллароос давсан нь энэ өртөг дарамт хэр хурдан дамжиж байгааг харууллаа. Энэ долоо хоногт Ойрх Дорнод дахь тулалдаан эрчимжиж, Саудын Арабын Зүүн-Баруун гол хоолой олон удаагийн халдлагын дараа хаагдсан нь өсөлтийг дэмжив. Үүний зэрэгцээ Хятадын импорт “дайн үеийн доод түвшин”-ээс сэргэж эхэлсэн нь зах зээлийн хамгийн том асуултыг дахин урдаа тавьж байна. Өөрөөр хэлбэл, өмнө нь үнийг тогтоон барьж байсан худалдан авагч эргэн ирж байна уу, гэдэг хэсэгт анхаарал төвлөрчээ.

Kpler-ийн мэдээллээр Хятадын түүхий нефтийн импорт зургадугаар сард өдөрт ойролцоогоор 6 сая баррель болж, хоёрдугаар сарын 11.5 сая баррелиас бараг 50 хувь буурсан байна. Долдугаар, наймдугаар сард импорт өдөрт ойролцоогоор 7 сая баррель болж нэмэгдсэн гэж Kpler мэдээлэв. МакНалли Хятадыг Ираны дайны үеэр үнийг огцом хөөргөхөөс хамгаалсан “савлуур” хэрэглэгч байсан гэж тодорхойлж, өдөрт 3-5 сая баррелиар импорт танасан гэж хэлэв. Тэрээр БНХАУ 1 тэрбум баррелиас давсан газрын тосны нөөцөд түшиглэх боломжтойг онцолсон байна.

Эрэлтийн энэ эргэн сэргэлт дан ганц худалдан авалтын тактикаар тайлбарлагдахгүй гэж шинжээчид хэлж байна. Иран болон Украины дайнууд дэлхийн боловсруулах хүчин чадлын хэсгийг доголдуулж, дизель үйлдвэрлэлийн ашигт ажиллагаа өссөн нь Хятадын үйлдвэрүүдийг дахин зах зээлд ороход түлхэж байна. МакНаллигийн хэлснээр боловсруулах ашигт ажиллагаа хэт өндөр болсон тул тэд үүнийг алдах боломжгүй. Ийм нөхцөлд “Хятадын огцом таналт” түүхий нефтийн үнийн өсөлтөө барихад хамгийн том саад болж байсан бол, одоо таналтаасаа гарч, эрэлт нь сэргэж эхэлснээр үнэ дээш түлхэгдэж байна.

Гэхдээ өсөлт шуудхан дайнаас өмнөх түвшин рүү очно гэсэн үг биш. Energy Aspects-ийг үүсгэн байгуулагч Амрита Сен CNBC-ийн Access Middle East нэвтрүүлэгт өгсөн ярилцлагаар Хятадын худалдан авалт дайнаас өмнөх түвшинд очихгүй ч хаврынхаас нэмэгдсэн гэжээ. Харин Kpler-ийн түүхий эдийн судалгааны захирал Мэтт Смит Хятадын энэ сарын худалдан авалт долдугаар, наймдугаар сарын түвшинтэй ойролцоо бөгөөд түүнээс эрс өсөх магадлал бага гэж хэлэв. Өөрөөр хэлбэл, зах зээл Хятадаас “гэнэтийн үсрэлт” хүлээхээсээ илүү тогтвортой, өндөр түвшний худалдан авалтыг л үнэ тогтоох хүчин зүйл гэж үзэж эхэлж байна.

Нийлүүлэлтийн талд буфер улам нимгэрч буй нь эрсдэлийг нэмэгдүүлж байна. АНУ-ын Эрчим хүчний мэдээллийн газрын тооцоогоор зургаан сараас дээш үргэлжилсэн дайны дараа дэлхийн нөөц 400 сая баррелиар буурчээ. Онцгой нөөцийн гаргалт удахгүй өндөрлөх тийшээ хандаж буй нь үнийг дэмжих нэмэлт хүчин зүйл болж байна. Ийм үед Хятадын худалдан авалтын багахан өөрчлөлт хүртэл ханшийн дараагийн савалгааг тодорхойлж, 102 ам.доллароос дээших үнэ цааш хадгалагдах эсэхэд гол жин дарах төлөвтэй байна.