Улаанбаатарт СОР17-гийн хүрээний Тогтвортой санхүүгийн форум эхэлж, газар усны хөрөнгө оруулалтыг нэмэх шийдэл хэлэлцэв

Улаанбаатарт СОР17-гийн хүрээнд зохион байгуулж буй Тогтвортой санхүүгийн форум газар, усны хөрөнгө оруулалтыг эрчимжүүлэх гарц, шийдлүүдийг хэлэлцэж эхэллээ. Хоёр өдөр үргэлжлэх тус арга хэмжээний эхний өдөр тогтвортой бэлчээр, усны тэсвэртэй байдал, цэнхэр санхүүжилт болон байгальтай холбоотой санхүүгийн эрсдэлийн асуудал төвд байна. Форумын гол зураглал нь бодлого, санхүүгийн байгууллага, хувийн хэвшил, олон улсын хөгжлийн санхүүжилтийн огтлолцолд “хэрхэн хэрэгжүүлэх вэ” гэсэн асуултад хариу хайж буйгаар тодорч байна.

Тус форумын хүрээнд НҮБ 2030 он хүртэл жил бүр дор хаяж 355 тэрбум ам.доллар шаардлагатай атал 77 тэрбум ам.доллар л бүрдсэн гэдгийг онцолж, хөрөнгө оруулалтын зөрүүг тод хэмжээгээр тавилаа. Энэ тоо нь газар, ус, бэлчээрийн тогтвортой байдлыг хэлэлцэхдээ зөвхөн санаачилгын түвшинд бус, бодит санхүүжилтийн чадвар, зах зээлийн багаж хэрэгслээр хэмжих шаардлага өндөр байгааг харуулж байна. Тиймээс таксономи, цэнхэр бонд зэрэг шинэ хүрээ, бүтээгдэхүүнээр хувийн хэвшлийн оролцоог тэлэх яриа нэг зэрэг өрнөв.

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн Тамгын газрын дарга А.Үйлстөгөлдөр санхүүжилтийн зөрүү том хэвээр байгааг сануулж, хамтын ажиллагааг уриаллаа. Тэрбээр “2030 он хүртэл жил бүр дор хаяж 355 тэрбум ам.доллар шаардлагатай ч 77 тэрбум ам.доллар л бүрдсэн” гэж хэлсэн нь форумын хэлэлцүүлгийг бодит хязгаарлалттай нь шууд тулгаж өгсөн байр суурь байв. Хэлэлцэж байгаа шийдлүүд нь хэрэгжихийн тулд улс төрийн уриалгаас гадна санхүүгийн архитектур, оролцогчдын дүрэм, үүргийн хуваарилалт тодрох шаардлагатайг талууд давхар сануулж байна.

Цөлжилттэй тэмцэх тухай НҮБ-ын конвенцын G20-ийн Глобал газрын санаачилгын Зохицуулах газрын дарга Мурали Тумарикуди мөн хэрэгжилтийн эрсдэлийг хөрөнгө оруулалттай шууд холбож тавилаа. Тэрбээр “хөрөнгө оруулалтгүй бол хурлаас баталсан шийдвэр цаасан дээр үлдэнэ” гэж онцолсон нь форумын “шийдвэрээс мөнгө рүү, мөнгөнөөс хэрэгжилт рүү” гэсэн дарааллыг нэхэж буй дохио болж байна. Энэ хүрээнд байгальтай холбоотой санхүүгийн эрсдэл, түүнийг үнэлэх механизмын талаар ч хэлэлцэж эхэлжээ.

Монголбанкны Ерөнхийлөгч С.Наранцогт байгаль орчны эрсдэлийг даван туулахад төсөв, хувийн хэвшил, олон улсын хөгжлийн санхүүжилтийг уялдуулах шаардлагатайг тэмдэглэв. Энэ нь зөвхөн нэг эх үүсвэрт найдах бус, төсвийн чадавх, хөрөнгө оруулалтын сахилга, хөгжлийн санхүүжилтийн нөхцөл, зах зээлийн хэлбэрүүдийг нэг шугамд гаргах шаардлагатай гэдгийг илэрхийлж байна. Ялангуяа таксономи зэрэг бодлогын хүрээ нь санхүүгийн салбарын оролцоог татахын зэрэгцээ хэрэгжилтийн дарамтыг өсгөх төлөвтэй талаар талуудын байр суурь давхцав.

Хоёр дахь өдөр урт хугацааны байгаль хамгааллын санхүүжилт, төсвийн эх үүсвэрийн үр ашиг, хувийн хэвшлийн хөрөнгө оруулалт, зах зээлд суурилсан арга хэрэгслийг хэлэлцэхээр товложээ. Тогтвортой санхүүжилтийн холбооны дарга О.Амарзаяа 2019 оноос хойш 1 их наяд төгрөгийг ногоон чиглэлд зарцуулж, ОУСК-тай цэнхэр бүтээгдэхүүн гаргаж буйг мэдээлсэн нь шинээр яригдаж буй хэрэгслүүд бодит бүтээгдэхүүн болон буух боломж байгааг харууллаа. Форумын төгсгөлд санал, шийдлүүдийг хэрхэн санхүүжилт рүү, санхүүжилтийг хэрхэн хэмжигдэхүйц үр дүн рүү шилжүүлэх вэ гэдэг асуулт хэлэлцүүлгийн гол шүүлтүүр хэвээр үлдэж байна.