Улсын Их Хурал байгууллагын орлогын албан татварын хуулийг шинэчилж, бизнес ба технологийг дэмжих чиглэлээ тодотгов

Улсын Их Хурал байгууллагын орлогын албан татварын хуулийг шинэчилж, татварын орчныг орлогын түвшинтэй уялдуулан шатлалтай болгохоор шийдвэрлэлээ. Шинэчилсэн зохицуулалт нь жижиг, дунд бизнесийн татварын хөнгөлөлтийг илүү өргөн хүрээнд ашиглах боломж бүрдүүлэхийн зэрэгцээ технологийн хөрөнгө оруулалтыг дэмжихээр тусгагдсан байна. Хууль 2027 оны нэгдүгээр сарын 1-ний өдрөөс хэрэгжиж эхэлнэ.

Энэ удаагийн өөрчлөлтөөр татварын хувь хэмжээг компанийн орлогын хэмжээнд тулгуурлан тодорхойлох зарчимд шилжүүлжээ. Тухайлбал, жилийн 6-10 тэрбум төгрөгийн орлоготой аж ахуйн нэгжийн татварын хувь хэмжээг 15 хувь байхаар тогтоосон байна. Хуулийн шинэчилсэн найруулга нь өсөлтийн өөр өөр үе шатанд байгаа бизнесүүдэд нэг загвараар хандах бус, ялгаатай орлогын түвшинд тохирсон нөхцөл бүрдүүлэх чиглэлтэй гэж тайлбарлагдаж байна.

Жижиг, дунд бизнесийг дэмжих хүрээнд татварын хөнгөлөлт эдлэх босгыг нэмэгдүүлснээр илүү олон аж ахуйн нэгж хөнгөлөлтөд хамрагдах боломжтой болохоор тусгасан. 90 хувийн татварын хөнгөлөлт эдлэх боломжтой аж ахуйн нэгжийн орлогын дээд хэмжээг 1.5 тэрбум төгрөгөөс 2.5 тэрбум төгрөг болгон өсгөхөөр заажээ. Ингэснээр орлого нь өсөж буй ч хөнгөлөлтийн босгод “шүргэж” үлдэх эрсдэлтэй компаниудын хувьд татварын дарамт огцом нэмэгдэх байдлыг зөөлрүүлэх хүлээлт байна. Мөн босго нэмэгдүүлснээр ЖДБ-ийн хөрөнгө оруулалт, үйл ажиллагааны тэлэлтэд татварын бодлогоор дэмжлэг үзүүлэх зорилгыг тодотгож байна.

Технологийн чиглэлийн дэмжлэгийг хуулийн түвшинд тусгасан нь өөрчлөлтийн гол хэсгийн нэг боллоо. Хиймэл оюун ухаан, дата төвийн тоног төхөөрөмжид гурван жилийн хугацаанд түргэвчилсэн элэгдэл тооцох боломж бүрдүүлнэ гэж заасан байна. Үүнээс гадна виртуал бус мэдээллийн технологийн компаниудын тодорхой төрлийн орлогыг татвараас чөлөөлөх зохицуулалт оржээ. Эдгээр өөрчлөлт нь техник, дэд бүтцийн зардал өндөртэй чиглэлүүдэд хөрөнгө оруулалтын шийдвэрийг урагшлуулах, шинэ технологи нэвтрүүлэх хурдыг нэмэгдүүлэхэд чиглэсэн гэж үзэж болно.

Тайлагнал, төлөлтийн горимын хувьд бизнесийн өдөр тутмын ачааллыг багасгах өөрчлөлт орсон нь анхаарал татлаа. Сар бүрийн тайлан гаргах, татвар төлөх хугацааг тодорхой өдрөөр бус тухайн сарын сүүлийн өдрөөр тогтоохоор өөрчилсөн байна. Ингэснээр компаниудын мөнгөн урсгал, тайлагналын төлөвлөлтөд илүү уян хатан нөхцөл бүрдэхээр байна. Хуулийн хэрэгжилт 2027 оны нэгдүгээр сарын 1-нд эхлэх тул бизнесүүд шинэ шатлал, шинэ босго, шинэ тайлагналын хугацаанд урьдчилан бэлтгэх шаардлагатай болж байна.