Япон Фобосын хөрснөөс дээж авч, дэлхийд хүргэх түүхэн ажиллагааг эхлүүлнэ

Японы сансар судлалын агентлагийн удирдаж буй Ангараг гарагийн дагуулуудыг судлах MMX төсөл Фобосын хөрснөөс дээж авч, дэлхийд буцаан хүргэхээр төлөвлөжээ. Энэ ажиллагаа хэрэгжсэнээр Фобос болон Ангараг гарагийн нөгөө дагуул Деймосын үүслийн талаархи одоогийн хоёр гол таамаглалыг шалгах боломж бүрдэх юм. Фобос, Деймос хоёр нь Ангараг гарагийн эртний мөргөлдөөний үеэр үүссэн хэлтэрхий эсвэл гаригийн таталцлын хүчинд баригдсан астероид байж болзошгүй гэж үздэг. Тиймээс Фобосоос шууд авсан дээж нь эдгээр дагуулын гарал үүслийг тодруулахад чухал мэдээлэл өгөх боломжтой байна.

MMX хөлөг 2027 оны наймдугаар сард Фобост хүрэхээр төлөвлөсөн байна. Гэхдээ Фобосын гадаргууд хүрэхээс өмнө хөлөг Деймосыг эхэлж судална. Ингэхдээ хоёр дагуулын орчин, гадаргын нөхцөлтэй холбоотой мэдээллийг цуглуулах дараалал баримтлах юм. Деймосын судалгааны дараа MMX хөлөг Фобос руу шилжиж, дээж авах үндсэн ажиллагаагаа эхлүүлнэ.

Фобосын гадаргууд өөрөө явагч төхөөрөмж буулган, түүгээр дамжуулан дээж цуглуулах төлөвлөгөөтэй байна. Тус төхөөрөмж робот гар болон хоёр хэрэгслээр тоноглогдсон бөгөөд эдгээрийг ашиглан гадаргын хөрснөөс материал авна. Дээж авах ажиллагаа нь Фобосын гадаргууд шууд явагдах учир судалгааны зорилгод нийцэх материалыг сонгон цуглуулах боломжтой гэж үзэж байна. Цуглуулсан материалыг хөлөгт байрлах жижиг капсулд хийж, дараагийн шатанд дэлхий рүү буцаан илгээнэ.

Төлөвлөгөөний дагуу буцаан авчрах дээжийн нийт хэмжээ 10 грамм байна. Хэдийгээр хэмжээ нь бага боловч Фобосын хөрснөөс шууд авсан материал байх нь судалгааны ач холбогдлыг тодорхойлно. Дээжийг дэлхийд хүргэсний дараа шинжилж, Фобос ямар материалаас бүрддэг, түүний бүтэц ямар гарал үүслийг илтгэж болохыг судлах боломжтой болно. Ийм шинжилгээ нь Фобосыг Ангараг гарагийн эртний мөргөлдөөний хэлтэрхий гэж үзэх эсвэл баригдсан астероид гэсэн тайлбарыг ялгахад тусална.

Жижиг капсултай дээжийг 2031 онд Австралийн өмнөд хэсгийн Вумера цөлд газардуулахаар төлөвлөжээ. Ингэснээр дээжийг дэлхийд буцаан хүргэх ажиллагаа тусгайлан төлөвлөсөн газардуулалтын цэгтэй болох юм. Капсулын буулт амжилттай болбол Фобосын гадаргын материал судлаачдад хүрч, түүнийг дэлхий дээр шинжлэх боломж нээгдэнэ. Энэ үе шат нь MMX төслийн сансарт хийсэн ажлыг лабораторийн судалгаатай холбох гол хэсэг байх юм.

Ажиллагаа амжилттай хэрэгжвэл Фобос, Деймос хоёрын үүслийн талаарх маргаанд шинэ баримт нэмэгдэнэ. Өмнө нь дэвшүүлсэн хоёр таамаглалын аль нь Фобосын бодит гаралтай илүү нийцэж байгааг дээжийн шинжилгээ тодруулах боломжтой. Мөн Ангараг гарагийн дагуулуудын үүслийг тайлахад шаардлагатай мэдээлэл нэмэгдэж, эдгээр биетийн хоорондын ялгааг судлах суурь бүрдэх юм. Японы төлөвлөж буй ажиллагааны дараагийн шийдвэрлэх цэг нь 2027 оны наймдугаар сард Фобост хүрч, улмаар 2031 онд дээжийг Вумера цөлд амжилттай хүргэх явдал байна.