Аляскийн сенатын сонгуулийн маргаанд ардчилсан бүлгүүд нэгдэхээр хүсэлт гаргав

Санал хураалт эхэлсэн үед Мэри Пелтолагийн кампанит ажил болон ардчилсан чиглэлийн сонгуулийн эрхийн бүлгүүд Аляскийн сенатын сонгуулийн дүнг баталгаажуулахыг хориглуулах АНУ-ын Хууль зүйн яамны нэхэмжлэлд хариуцагчийн хувиар нэгдэх хүсэлт гаргалаа. Уг нэхэмжлэл нь одоогийн сенатор Дэн Салливан ялагдсан тохиолдолд Аляскийн сонгуулийн дүнг баталгаажуулахыг хориглох захирамж хүссэн байна. Тус яам аравдугаар сарын 22-нд шүүхэд гаргасан энэ алхмаараа Мэри Пелтола эрэмбэлсэн сонголтын тогтолцоогоор ялсан ч албан тушаалд ороход нь саад учруулж болзошгүй байр суурь илэрхийлжээ. Үүний зэрэгцээ сонгогчдын хүсэл зоригийг шалгахтай холбоотой Үндсэн хуулийн маргаан үүсэх нөхцөл бүрдэж байна.

Пелтолагийн кампанит ажилтай хамт Ардчилсан сенаторын сонгуулийн хороо, “Мэригийн төлөө Аляскчууд” болон сонгуулийн эрхийн бүлгүүд нэхэмжлэлд оролцох хүсэлт гаргасан байна. Тэдгээрийн дунд Аляскийн эмэгтэй сонгогчдын холбоо болон Common Cause багтаж байгаа бөгөөд бүлгүүд өөрсдийгөө хариуцагчийн хувиар нэгдэхээр хүсжээ. Бүлгүүдийн үзэж буйгаар гүйцэтгэх засаглал мужийн зохион байгуулдаг сонгуульд оролцох хууль ёсны эрхгүй байна. Мөн саналын хуудсан дээр ижил нэртэй нэр дэвшигчдийн сонголтыг шалгахыг шаардаж байгаа нь сонгуулийн үйл явцад хөндлөнгөөс оролцож буй хэрэг гэж үзэж байна.

Маргааны гол хэсэг нь саналын хуудсан дээрх хоёр Салливан нэртэй нэр дэвшигчийг хэрхэн ялган тэмдэглэсэнтэй холбоотой. Аляскийн Дээд шүүх зургадугаар сард Дэниел Ж. Салливаныг саналын хуудсанд үлдээж, хоёр нэр дэвшигчийг тодорхой ялган тэмдэглэхийг сонгуулийн албаныханд үүрэг болгосон юм. Үүний дагуу саналын хуудсанд Бүгд найрамдах намын одоогийн сенатор Дэн Салливаныг одоогийн гишүүн гэж тэмдэглэсэн байна. Харин нөгөө Салливан намын бүртгэлгүй нэр дэвшигчээр бичигджээ.

Хууль зүйн яамны нэхэмжлэл нь сонгуулийн дүн эцэслэн баталгаажаагүй байхад шүүхийн захирамжаар үйл явцыг хязгаарлахыг зорьж байна. Ардчилсан бүлгүүдийн зүгээс ийм хүсэлт нь Аляскийн сонгогчид сонголтоо хийж, санал тоологдож, үр дүнг тогтоох мужийн эрх мэдэлд нөлөөлнө гэж үзэж байна. Тэд мөн саналын хуудсан дээрх нэр, тэмдэглэгээний асуудлыг гүйцэтгэх засаглал өөрийн үзэмжээр дахин шалгах үндэслэл болгох боломжгүй гэж маргажээ. Нэхэмжлэлд нэгдэх хүсэлтээрээ бүлгүүд сонгуулийн дүнг баталгаажуулахтай холбоотой асуудлаар байр сууриа шүүхэд шууд хүргүүлэхийг зорьж байна.

Нэхэмжлэлийн улс төрийн өнгө аясыг Дональд Трамп өөрөө онцолсон байна. Тэрээр уг нэхэмжлэлийг гаргуулахыг өөрөө захиалсан гэдгээ баталж, “Үүнийг хий гэж хэлсэн хүн нь би” гэж мэдэгджээ. Харин Аляскийн сенатор Лиза Мурковски Хууль зүйн яамны алхмыг шүүмжилж, “Хууль зүйн яам энэ нэхэмжлэлийг огт гаргах ёсгүй байсан” гэж хэлсэн байна. Ийнхүү санал хураалт үргэлжилж буй энэ үед сонгуулийн саналын хуудасны тэмдэглэгээ, дүнг баталгаажуулах эрх болон холбооны гүйцэтгэх засаглалын оролцоотой холбоотой маргаан зэрэгцэн өрнөж байна.