Австрийн 14-өөс доош насныхны алчууртай холбоотой хориг сургууль нээгдэхтэй давхцан эхний шалгалтаа өгнө

Австрийн сургуулиуд 14-өөс доош насныханд алчуур зүүхийг хориглосон зохицуулалтыг шинэ хичээлийн жилтэй зэрэгцүүлэн хэрэгжүүлж эхэллээ. Хичээлийн жил Даваа гарагт Вена, Доод Австри, Бургенланд мужуудад эхэлж, бусад мужууд ирэх долоо хоногт нээгдэхээр байна. Ингэснээр шинэ журам анхны бодит “шалгалт”-аа анги танхимд шууд өгөхөөр боллоо.

Зохицуулалтын дагуу хориог зөрчсөн тохиолдолд сургууль эхлээд тухайн сурагчтай хэлэлцүүлэг хийхээр тусгасан. Хэрэв энэ яриа хэлэлцүүлгээр асуудал шийдэгдэхгүй бол 150-800 еврогийн торгууль ногдуулж болзошгүй. Энэ нь сахилга, дүрмийн хүрээнд шийдвэрлэх оролдлого мэт харагдавч, практикт мөрдөлт нь хэрхэн явах зэрэг асуултыг шууд хөндөж байна. Ялангуяа сургуулиудын удирдлага, багш нар ямар шалгуураар “зөрчил” гэдгийг тогтоож, ямар байдлаар тайлбарлан ойлгуулах нь гол сорилт болох төлөвтэй.

Маргааны гол төвд Австрийн лалын шашинтнуудын албан ёсны төлөөлөл болох Австри дахь Исламын шашны нийгэмлэг байна. Тус байгууллага үүнийг үндсэн эрхэд халдсан гэж мэдэгдэж, Үндсэн хуулийн шүүхэд маргана гэж мэдээлсэн. Өмнөх жишээ ч тэдний байр суурийг улам бататгаж байгаа нь анзаарагдана. Үндсэн хуулийн шүүх өмнө нь 10-аас доош насныханд хамаарах ижил төстэй хоригийг 2020 онд шашны төвийг сахих үүрэгтэй зөрчилдөнө гэж үзэн хууль бус гэж шийдвэрлэж байсан юм.

Зөвхөн шүүхийн маргаанаар тогтохгүй, хариу үйлдэл нь гудамж талбайд ч үргэлжлэх шинжтэй. Зүүн чиглэлийн сурагчдын байгууллагууд эсэргүүцлийн арга хэмжээ зохион байгуулахыг уриалжээ. Энэ нь сургуулийн орчин дахь дүрэм, шашин шүтлэгийн илэрхийлэл, мөн хүүхдийн эрхийн асуудлыг улс төр, нийгмийн өргөн хүрээнд тавьж буй дохио болж байна. Хичээл эхэлж буй энэ мөчид асуудал хурцатах төлөвтэй байгаа нь сургуулийн өдөр тутмын уур амьсгалд ч нөлөөлөхөөр байна.

Боловсролын сайд Кристоф Видэркээр үүсээд буй маргаантай нөхцөлд тодорхойгүй байдал үлдэж буйг нуусангүй. Тэрээр “Та хэзээ ч бүрэн итгэлтэй байж чаддаггүй.” гэж хэлсэн байна. Мөн “Засгийн газарт бид маш нягт зөвлөлдөж, боловсролын яаманд үндсэн хуульд нийцсэн хууль боловсруулахын тулд ихэд хичээсэн.” гэж мэдэгдсэн нь хууль зүйн маргаан үүснэ гэдгийг урьдчилан тооцсон байр суурьтай нь давхар сонсогдов. Гэхдээ бодит хэрэгжилт эхэлсэн энэ үед үнэлгээ нь анги танхим, сургуулийн захиргаа, эцэг эх, сурагчдын түвшинд нэг дор хийгдэхээр болж байна.

Одоо анхаарал нэг талдаа торгуулийн арга хэмжээ рүү, нөгөө талдаа Үндсэн хуулийн шүүх дээрх маргаан хэрхэн өрнөх рүү зэрэг шилжиж байна. 2020 оны шийдвэрийн дараах нөхцөлөөс өөр байдлаар энэ удаагийн зохицуулалт үнэлэгдэх эсэх нь дараагийн алхмыг тодорхойлоход чухал. Үүний зэрэгцээ сургуулиуд “эхлээд ярилцах” гэсэн заалтыг хэрхэн хэрэгжүүлж, зөрчилдөөн үүсгэхгүйгээр удирдах нь хамгийн ойрын сорилт хэвээр байна. Шинэ хичээлийн жил эхэлж буй өдрүүдэд энэ зохицуулалтын бодит үр нөлөө, эсэргүүцлийн цар хүрээ зэрэг нь илүү тод харагдах төлөвтэй байна.