Бразилын Дээд шүүх Belo Sun-ийн Волта Гранде төслийн зөвшөөрлийг түр түдгэлзүүлэв

Бразилын Холбооны Дээд шүүх Пара мужид хэрэгжүүлэхээр төлөвлөсөн Belo Sun Mining-ийн 300 сая ам.долларын Волта Гранде алтны төслийн суурилуулалтын тусгай зөвшөөрлийг түр түдгэлзүүлэв. Ингэснээр өмнө нь зөвшөөрлийг сэргээсэн шийдвэрийн хэрэгжилт мөн зогсож, төслийн маргаантай холбоотой шүүхийн ажиллагаа үргэлжлэхээр боллоо. Тус зөвшөөрөл Бразилын Уугуул иргэдийн үндэсний сантай байгуулсан хэлэлцээрийг шүүхээр батлуулах хүртэл түдгэлзсэн хэвээр байна. Олон жил үргэлжилсэн маргаан ийнхүү дахин сунжирч, Волта Грандегийн хэрэгжилтийн хугацаа тодорхойгүй хэвээр үлдлээ.

Шүүхийн шийдвэрээр хэлэлцээрийг Бразилын Холбооны 1 дүгээр бүсийн шүүх буюу TRF-1 батлах хүртэл зөвшөөрлийг сэргээсэн өмнөх шийдвэр хүчин төгөлдөр хэрэгжихгүй. Энэ нь төслийн зөвшөөрлийн асуудлыг зөвхөн захиргааны шийдвэрээр эцэслэх боломжгүй болгож, уугуул иргэдтэй холбоотой хэлэлцээрийг шүүхийн хяналтад оруулж байна. Бразилын Уугуул иргэдийн үндэсний сан буюу Funai-тай байгуулсан хэлэлцээрийн агуулга болон хэрэгжилт нь одоо шүүхийн шийдвэртэй шууд холбогджээ. Тиймээс Belo Sun-ийн төслийн дараагийн алхам TRF-1-ийн баталгаанаас хамаарах нөхцөл үүссэн байна.

Шүүгч Эдсон Фашин шийдвэр гаргахдаа төслийн уугуул иргэдэд үзүүлэх нөлөөлөл бүрэн үнэлэгдсэн эсэх тодорхойгүй байгааг онцолжээ. Түүний үзсэнээр төслийн цар хүрээ байгаль орчинд ноцтой хохирол учруулж болзошгүй байна. Иймээс зөвшөөрлийг түр сэргээсэн өмнөх шийдвэрийг үргэлжлүүлэн хэрэгжүүлэх нь нөлөөллийн үнэлгээ болон байгаль орчны эрсдэлийн талаарх маргааныг шийдвэрлэхээс өмнө төслийг урагшлуулах эрсдэлтэй гэж үзсэн байна. Шүүхийн анхаарал уугуул иргэдийн эрх, байгаль орчны болзошгүй хохирол, зөвшөөрөл олгох үйл явцын бүрэн байдлыг нэг дор авч үзэхэд чиглэв.

Belo Sun хэлэлцээрийг шүүхэд хүргүүлсэн гэдгээ мэдэгдсэн байна. Компани зөвшөөрөл хүлээгдэж байгаа ч талууд хэлэлцээрээр хүлээсэн үүргээ хэрэгжүүлж, төслийн талбайд биет ажил хийхгүй гэж мэдэгджээ. Энэ байр суурь нь шүүхийн баталгааг хүлээх хугацаанд төслийн талбайд бодит бүтээн байгуулалт эхлэхгүй гэсэн үг юм. Гэхдээ зөвшөөрлийг түр түдгэлзүүлсэн хэвээр байгаа тул хэлэлцээрийн хэрэгжилт болон шүүхийн баталгаа төслийн цаашдын нөхцөлийг тодорхойлох гол асуудал болж байна.

Волта Грандегийн хэрэг нь уул уурхайн төслийн эдийн засгийн хэмжээ болон уугуул иргэд, байгаль орчинд үзүүлэх нөлөөллийг хэрхэн зэрэг авч үзэх тухай маргааныг дахин төвд орууллаа. 300 сая ам.долларын төслийн хувьд зөвшөөрлийн эрх зүйн байдал тодорхой болох хүртэл хэрэгжилтийн дараагийн үе шат урагшлах боломж хязгаарлагдав. Харин Belo Sun-ийн шүүхэд хүргүүлсэн хэлэлцээр болон Funai-тай холбоотой асуудлыг TRF-1 хэрхэн шийдэхээс түдгэлзүүлэлт цаашид үргэлжлэх эсэх хамаарна. Тэр хүртэл Пара муж дахь төслийн бодит ажил зогссон хэвээр байх бөгөөд олон жил үргэлжилсэн маргаан шинэ шүүхийн шатанд орж байна.