CNBC-ийн Morning Squawk: Канадын хариу тариф хэрэгжиж, зах зээлийн уур амьсгал огцом суларлаа

Канадын хариу тариф хэрэгжиж эхэлсэн эхний өдөр АНУ-Канадын худалдааны маргаан дахин хурц өнгө аястай болж, зах зээлийн эрсдэл нэмэгдсэн орчинд шинэ долоо хоног эхэллээ. Дональд Трамп Bombardier АНУ-д борлуулахын тулд үйлдвэрлэлээ Америкт шилжүүлэх ёстой гэж мэдэгдсэн нь энэ сэдвийг улам улс төр, бизнесийн төвд аваачив. Уолл-стритийн холимог долоо хоногийн дараа хувьцааны фьючерс буурч, богиноссон арилжааны долоо хоног савлагаатай эхэлж байна. Dow Jones Industrial Average-ийн фьючерс сунгасан арилжаанд ойролцоогоор 400 пунктээр унасан нь эрсдэлийн дуршил эрчимтэй суларсны дохио болж харагдав.

Зах зээлийн дарамт зөвхөн худалдааны мэдээнээс бус, эрчим хүчний үнэ болон макро хүлээлтээс давхар тэжээгдэж байна. Ойрх Дорнод дахь зөрчил ширүүссэнээр Brent болон West Texas Intermediate тос хоёулаа зургаан долоо хоногийн дээд түвшинд хүрч, инфляцын тоонуудаас өмнө хөрөнгө оруулагчдыг болгоомжлолд түлхэж байна. Үүний зэрэгцээ бондын өгөөж ялимгүй өсөж, хөрөнгө оруулагчид АНУ-ын 10 жилийн хугацаатай төрийн сангийн өгөөжийн 4.8%-ийн түвшинг анхаарч байна. Инфляцын хамгийн сүүлийн үзүүлэлтүүд рүү анхаарал шилжиж байгаа нь хувьцаа, бондын хоорондын тэнцвэр хайлт үргэлжилж буйн илрэл.

Өнгөрсөн долоо хоногийн төгсгөлд гарсан хөдөлмөрийн зах зээлийн мэдээлэл ч зах зээлийн уур амьсгалыг халууцуулсан. Баасан гарагт ажлын байрны тайлан таамгаас хүчтэй гарсны дараа хувьцаанууд суларч, Dow сүүлийн дөрвөн долоо хоногийн гурав дахь сөрөг долоо хоногоо бүртгэсэн байна. Хөдөлмөрийн тоо хүчтэй байх нь эдийн засгийн тэсвэрийг харуулдаг талтай ч нөгөө талаар инфляц, бодлогын хүлээлтэд дарамт нэмэх эрсдэлтэй гэж зах зээл уншиж буйг фьючерсийн хөдөлгөөн давхар нотлов. Яг ийм үед худалдааны маргааны сэдэв дахин хурцдах нь эрсдэлийн үнэлгээг өргөн хүрээнд өөрчлөх хүчин зүйл болж өгдөг.

Өрхийн төсөвт шууд мэдрэгдэх дохио ч гарч ирлээ. AAA мэдээлснээр АНУ-д Хөдөлмөрийн өдрийн бензиний дундаж үнэ галлон тутамд 4.15 ам.доллар болж, энэ баярын өдөр 4 ам.доллар давсан анхны тохиолдол болов. Газрын тосны үнэ өссөнтэй зэрэгцэн бензиний өртөг ингэж нэмэгдсэн нь инфляцын дараагийн тоонууд дээр хэрэглээ, үйлчилгээний зардал хэрхэн дам нөлөө үзүүлэхийг анхаарах шалтгаан болж байна. Мөн амралт, аяллын улиралтай давхцах үед шатахууны үнэ өндөр байх нь хэрэглэгчийн мэдрэмжийг дордуулж, зарцуулалтын бүтэцэд нөлөөлөх эрсдэлийг дагуулна.

Энэ хооронд Ням гарагт болсон томоохон осол зах зээлийн мэдээнээс тусдаа ч анхаарал татав. Amazon-ын ачааны онгоц Miami International Airport дээр буух зурвасаас хэтэрч, наад зах нь таван хүн нас барж, өөр таван хүн гэмтсэн байна. Онгоц буух зурвасаас ойролцоогоор 1,300 фут хэтэрч, нисэх буудлын хашааны дотор болон гаднах тээврийн хэрэгслүүдтэй мөргөлдсөн гэж мэдээлжээ. Үндэсний тээврийн аюулгүй байдлын зөвлөлийн дарга Женнифер Хоменди мөрдөн шалгагчид дор хаяж нэг долоо хоног талбай дээр ажиллаж, өнөөдөр дэлгэрэнгүй мэдээлэл гаргана гэж найдаж байгаагаа хэлэв.

Хоменди мөрдөн баг нислэгийн өгөгдөл бичигч болон бүхээгийн дуу бичлэгийн төхөөрөмжийг олж авсан гэж мэдээлээд, ослыг “бүрэн сүйрэл” гэж тодорхойлсон бөгөөд талбай дээр “хог хаягдал хаа сайгүй” байсан гэж хэлсэн байна. Технологийн талд ч сүүлийн өдрүүдэд хөдөлгөөн өрнөж, Anthropic, OpenAI, Meta болон Google өнгөрсөн долоо хоногт хиймэл оюунтай холбоотой загварын шинэчлэлүүдээ танилцуулсан. Эрсдэлийн өөр нэг шугам болж, АНУ-д төвтэй кибер аюулгүй байдлын CrowdStrike Хятадад суурилсан этгээдүүд АНУ-ын технологийн зөрүүг багасгахын тулд хиймэл оюун хулгайлах зорилготой довтолгоогоо нэмэгдүүлж байгааг анхаарууллаа. Ийнхүү худалдаа, эрчим хүч, инфляцын хүлээлт зэрэг макро хүчин зүйлс дээр аюулгүй байдал, технологийн эрсдэл давхарлагдаж, зах зээл шинэ долоо хоногт илүү эмзэг байрлалтай орж ирж байна.