Урсгал санхүүжилт уул уурхайн санхүүжилтийн зах зээлээс давж, өөрийн гэсэн хөрөнгийн ангилал болон тэллээ

Уул уурхайн ирээдүйн үйлдвэрлэлийн эрхийг урьдчилан худалдах урсгал санхүүжилт нь улам томорч, хоёрдогч зах зээлтэй, өөрийн гэсэн хөрөнгийн ангилал болон тэлж байна. Энэ жил Wheaton Precious Metals нь BHP-ийн Перугийн Антамина уурхай дахь мөнгөний урсгалд 4.3 тэрбум ам.доллар төлөхөөр зөвшөөрсөн нь зах зээл хэр зэрэг бэхэжсэнийг харуулсан жишээ болов. Ийм хэлцэлд санхүүжүүлэгч нь урьдчилгаа хөрөнгө гаргаж, уурхайн ирээдүйн металлын тодорхой хувийг тогтмол эсвэл хөнгөлөлттэй үнээр авах эрхтэй болдог. Харин роялти нь нэмэлт хөрөнгө шаардахгүйгээр уурхайн орлого эсвэл үйлдвэрлэлийн тодорхой хувийг эзэмших бүтэцтэйгээрээ ялгардаг.

Сүүлийн үед олон тэрбум ам.долларын хэмжээтэй хэлцлүүд нэмэгдэж, эдгээр эрхүүдийг дахин үнэлж, багцалж арилжих хоёрдогч зах зээл тэлж буйг зах зээлийн оролцогчид онцолж байна. Энэ нь нэг талаар уурхай, төсөл хэрэгжүүлэгчдийн хувьд санхүүжилтийн өөр гарц болж, нөгөө талаар хөрөнгө оруулагчдын хувьд олон төрлийн урсгал, роялтиг багцлах боломжийг өсгөсөн. Хувийн хөрөнгө идэвхтэй хэвээр, металлын үнэ өндөр үед хэлцлийн урсгал тасрахгүй гэж үзэх байр суурь давамгай. Гэхдээ үнэ огцом буурвал шинэ гэрээ хэлэлцээ саарах эрсдэл мөн зэрэгцэнэ.

Зах зээл бодит хэлцлүүдээр тэлж буйг жижиг, дунд жишээнүүд ч давхар батална. Empress Royalty нь Appian Capital Advisory-оос Tongon-ийн урсгалыг 62 сая ам.доллараар худалдан авч, Appian түүнд 75 сая ам.долларын өрийн санхүүжилт холбон олгосон. Өөрөөр хэлбэл урсгал, өрийг уялдуулсан бүтэц нь санхүүжилтийн багцыг хурдан босгох хэрэгсэл болж байна. Үүний зэрэгцээ багцын хөрөнгийн үнэ цэнийг зах зээл дээр ахин “барьцаалах” боломж улам тодорчээ.

Том хэмжээний хэлцлийн талбарт Franco-Nevada 2025 оны зургаадугаар сард Côté Gold-ийн одоо байгаа роялтиг хувийн гуравдагч этгээдээс 1.05 тэрбум ам.доллараар авсан нь хоёрдогч зах зээл ямар түвшинд хүрснийг илүү тод харуулсан. Generation Mining мөн Канадын Онтариод хэрэгжих Marathon зэс-палладийн төслийн 1.3 тэрбум канад.долларын барилгын санхүүжилтийн багцад Wheaton-ы металлын урсгалыг гол бүрэлдэхүүн болгон ашигласан. Ийм бүтэц нь уламжлалт “уул уурхайн санхүүжилт” гэх тодорхойлолтоос салж, тусдаа хөрөнгийн ангилал шиг ажиллаж эхэлснийг салбарынхан хэлж байна. Мөн Wheaton Precious Metals Австралид KGL Resources-тай байгуулсан Northern Territory дахь Jervois зэсийн төслөөс алт, мөнгөний урсгалын анхны хэлцлээ саяхан дуусгасан нь компанийн стратеги газарзүйн хувьд ч тэлж буйг илтгэнэ.

Гэхдээ бүх хөрөнгө оруулагч урсгал санхүүжилтийг нэг өнцгөөс хардаггүй. Generation Mining-ийн ТУЗ-ийн дарга Керри Кнолл “урсгал санхүүжилт ирээдүйн өсөлтийн боломжийг хасна” гэж үздэг хөрөнгө оруулагчид байдаг гэж ярьсан. Тэрээр урсгалын оронд илүү олон хувьцаа гаргавал хувь нийлүүлэгчийн эзэмшил шингэрч, тэр хувьцаа зах зээлд “үүрд” үлддэг гэж тайлбарласан нь компанийн санхүүжилтийн сонголт бүрийн өртөг, үр дагаврыг сануулна.

Хүүгийн орчин ч хэлцлийн тооцоололд нөлөөлөх ч, зарим тоглогчдын хэлснээр зарчмын өгөөжийн шаардлага өөрчлөгдөхгүй байна. Wheaton Precious Metals-ийн гүйцэтгэх захирал Хайтхам Ходали хүү өссөн ч хэлцэл бүрийн өгөөжийн шаардлага өөрчлөгдөхгүй, компанийн жигнэсэн дундаж хөрөнгийн өртөг ойролцоогоор 6-7 хувь байдаг гэж хэлжээ. Харин улсын спот үнэ огцом унах төлөвтэй гэж үзвэл компани урсгал худалдан авахгүй гэж тэр нэмж хэлсэн нь “үнэ өндөр үед тэлнэ, үнэ унахад агшина” гэх мөчлөг энэ ангилалд ч үйлчилж буйг харуулж байна. Одоо зах зээлд хэлцлийн бүтэц, хоёрдогч арилжаа нь гүнзгийрэхийн хэрээр урсгал ба роялти нь уурхайн санхүүжилтийн хажуугийн бүтээгдэхүүн бус, өөрийн гэсэн үнэлгээ, эрсдэлийн дүрэмтэй хөрөнгө болсон хэв шинж давамгайлах төлөвтэй байна.