X дээрх трэнд (18 цаг): Хэвлэлийн гэрээ ба «Шинэ хоршоо», тамхины хууль, Дэлхийн банкны IDA, Зуун мод

Монгол хэрэглэгчдийн X сүлжээнд 10 дугаар сарын 17-ны 14:13–18:13 цагийн (УБ) хооронд хамгийн их яригдсан 7 сэдвийг тэргүүлэх нийтлэлүүдийн лайк, дахин нийтэлсэн тоо, үзэлтээр эрэмбэлэн хүргэж байна. Бямба гарагийн үдээс хойш хэвлэлийн гэрээний маргаан төсвийн зарцуулалтын тайлагнал, «Шинэ хоршоо»-ны зээлийн ил тод байдлын шаардлага руу шилжиж, тамхины хуулийн дараах хууль бус худалдааны эрсдэл, Монгол Улс Дэлхийн банкны хөнгөлөлттэй санхүүжилтийн санд хандив өргөгч орон болсон мэдээ олны анхаарлыг татлаа. Өмнөх тоймуудад орсон сэдвүүдийг зөвхөн шинэ өрнөлтэй тохиолдолд нь орууллаа. Энэ цагт бодит, баталгаажсан сэдэв 7 байсан тул 10 болгож нөхөөгүй. Үзүүлэлтүүд 18:30 цагийн байдлаар.

1. Хэвлэлийн гэрээ: тайлагнал, «Шинэ хоршоо»-ны зээлийн ил тод байдлыг шаардав (шинэ өрнөл)

Өглөөний тоймд сэтгүүлчид гэрээ авсан гэх шүүмжлэлд хариу тайлбар өгч байсан бол үдээс хойш яриа төсвийн мөнгөний зарцуулалтыг хэрхэн тайлагнах, үр дүнг нь хэн хянах вэ гэдэг рүү шилжлээ. Энэ цонхны хамгийн өргөн тархсан нийтлэлд @margadism «хаалтын гэрээг хориглох»-ыг уриалахын зэрэгцээ «Шинэ хоршоо» хөдөлгөөний хүрээнд олгосон зээлийн эргэн төлөлтийг хөндөж, зээлийг зориулалтаар нь ашигласан эсэхэд эргэлзэж буйгаа бичжээ.

Монголбанкны мэдээллээр «Шинэ хоршоо» хөдөлгөөний хүрээнд 7,784 хоршоо нийт 894.8 тэрбум төгрөгийн зээл авснаас 2026 оны 7 дугаар сарын 31-ний байдлаар 218.8 тэрбум төгрөг эргэн төлөгдсөн байна. Энэ талаарх өмнөх мэдээг эндээс уншина уу.

Mojo TV «Өнөөдөр» сонины тоймч О.Бат-Ундрахын байр суурийг түгээсэн бөгөөд тэрээр энэ салбарт ажлаа чин үнэнчээр хийдэг, ёс зүйтэй, мэдлэгтэй сайн сэтгүүлч олон байгааг онцолжээ. Эрүүл мэндийн бодлогын судлаач @javkhlanbayar_d «хаалтын гэрээ» нь хууль, ёс зүйн зөрчил байсан эсэх, нийгэмд ямар нөлөө үзүүлсэн зэргийг судлах томоохон сэдэв болохыг тэмдэглэв. Зарим хэрэглэгч тодорхой хүмүүсийг нэрлэн буруутгасан, баталгаажаагүй тоо дурдсан нийтлэлүүд энэ цонхонд өндөр хандалт авсан боловч гүтгэлгийн эрсдэлтэй тул энд оруулсангүй. Төрийн байгууллагууд 2025 онд хэвлэлтэй 24.2 тэрбум төгрөгийн гэрээ байгуулсан тухай мэдээг эндээс уншина уу.

2. Тамхины хууль: хар зах, хууль бус худалдааны эрсдэл ба хяналт (шинэ өрнөл)

Өмнөх тоймд хуулийн агуулгын тайлбар яригдаж байсан бол энэ удаа хууль хэрэгжиж эхлэхэд үүсэж болзошгүй эрсдэл, хяналтын асуудал гол сэдэв боллоо. UBN.mn сайт тамхины бүх төрлийн амт, үнэрийг хориглож, онцгой албан татварыг огцом нэмсэн нь хил давуулан хууль бусаар оруулах, хар зах тэлэх, төсвийн орлого буурах, хэрэглэгчид дахин янжуур тамхи руу шилжих, хүүхэд залуус хяналтгүй зах зээлд өртөх, уламжлалт бүтээгдэхүүнд ялгавартай хандах зэрэг эрсдэл дагуулж болзошгүйг дүгнэжээ.

Elch.mn-ийн түгээсэн бичлэгт О.Алтангэрэл CU, GS25 зэрэг дэлгүүр хориглосон IQOS, электрон тамхи, вэйп болон янжуур тамхи худалдаалбал өндөр торгууль ногдуулна гэж мэдэгджээ. Батлагдсан өөрчлөлтөөр 2027 оны 1 дүгээр сарын 1-нээс амт, үнэр оруулсан тамхийг хориглоно. Дэлгэрэнгүйг эндээс уншина уу.

3. Монгол Улс Дэлхийн банкны IDA санд хандив өргөгч орон боллоо (шинэ)

Дэлхийн банк 10 дугаар сарын 17-нд Монгол Улсыг хамгийн ядуу орнуудад хөнгөлөлттэй санхүүжилт олгодог Олон улсын хөгжлийн ассоциаци (IDA)-д хандив өргөгч орон боллоо гэж мэдэгдсэнийг Reuters мэдээллээ. УИХ IDA-ийн 21 дэх нөхөн санхүүжилтэд 4.8 тэрбум төгрөг (ойролцоогоор 1.3 сая ам.доллар) хандивлахыг баталжээ. Монгол Улс 1991 онд IDA-д элссэнээс хойш 1.62 тэрбум гаруй ам.долларын санхүүжилт авсан бөгөөд 2020 оны 7 дугаар сард IDA-гийн хөнгөлөлттэй зээлээс «төгсөж», зөвхөн IBRD-ийн санхүүжилт авдаг орон болсон юм.

@ZogiiMn үүнийг тусламж авагчаас тусламж үзүүлэгч болсон түүхэн шилжилт гэж онцолсон бол @Battuvshin01 Монгол Улс ядуу орны статусаас хандив өгдөг орон болсныг тэмдэглэжээ. Дэлгэрэнгүйг эндээс уншина уу.

4. Геологичдын өдөр, Үндэсний геологийн албаны 87 жилийн ой (шинэ)

10 дугаар сарын 17-нд Монгол Улсын Геологичдын өдөр, Үндэсний геологийн албаны 87 жилийн ойг тэмдэглэж байгаа бөгөөд Ашигт малтмал, газрын тосны газар салбарын ажилтнуудад баярын мэндчилгээ дэвшүүлжээ. Төрийн соёрхолт физикч, доктор Н.Тэгшбаяр (@TegshbayarN) эх орны эрдсийн баялгийг нээж, хөгжлийн эх үүсвэр болгох суурийг тавьдаг геологичид, эрдэмтэн судлаачид, ахмад болон залуу мэргэжилтнүүдэд баярын мэнд хүргэсэн нь энэ сэдвийн хамгийн их лайктай нийтлэл боллоо.

5. Сэлэнгийн Баянгол суманд баавгай үзэгдэв (шинэ өрнөл)

Суурьшлын бүсэд хүрэн баавгай орж ирсэн тухай дуудлага улсын хэмжээнд үргэлжилж байгаа бөгөөд энэ цонхонд Сэлэнгэ аймгийн Баянгол сумын нутаг Дэлийн өвөр, Хаалгат орчимд баавгай үзэгдсэн тухай иргэний бичлэг өргөн тархлаа. Livetv.mn иргэний бичлэгийг түгээсэн бөгөөд @miigaasbntv тухайн орчмын иргэдэд сэрэмжлүүлэг өгчээ. Албаны байгууллагаас энэ тохиолдлын талаар нэмэлт мэдээлэл хараахан гараагүй байна. Баавгайн эрэл хайгуулын талаарх өнөөдрийн мэдээг эндээс уншина уу.

6. «Зуун мод» молибден-зэсийн төсөлд 687 сая ам.долларын хөрөнгө оруулалт шаардлагатай гэж үнэлэв (шинэ)

Канадын «Эрдэнэ Ресурс Девелопмент» компани баруун өмнөд бүс дэх «Зуун мод» молибден-зэсийн төслийн урьдчилсан эдийн засгийн үнэлгээг 10 дугаар сарын 14-нд танилцуулжээ. Компанийн мэдээллээр төсөлд 686.8 сая ам.долларын анхны хөрөнгө оруулалт шаардлагатай бөгөөд 34 жилийн ашиглалтын хугацаанд жилд дунджаар 19.8 сая фунт молибден, 27.9 сая фунт зэс үйлдвэрлэнэ. Татварын дараах цэвэр өнөөгийн үнэ цэнийг (8 хувийн хөнгөлөлтөөр) 745 сая ам.доллар, дотоод өгөөжийн хувийг 16.1 хувь гэж тооцжээ. @ChinzillaMon үүнийг баруун өмнөд бүсэд хэрэгжих бас нэгэн томоохон уул уурхайн төсөл гэж онцоллоо. Дэлгэрэнгүйг эндээс уншина уу.

7. ОУВС: Монголын эдийн засаг 2026 онд 6.2 хувь өсөх төлөвтэй, инфляцын эрсдэл өндөр хэвээр (шинэ)

Олон улсын валютын сан (ОУВС) 10 дугаар сард гаргасан Ази, Номхон далайн бүс нутгийн эдийн засгийн тоймдоо Монголын эдийн засаг 2026 онд 6.2 хувь өснө гэж тооцсоныг Datanews.mn (@DataNewsMN) онцоллоо. ОУВС-гийн ажлын хэсгийн 9 дүгээр сарын 23–29-ний айлчлалын мэдэгдэлд эдийн засаг оны эхний хагаст 7.7 хувиар өссөн ч инфляц 9 дүгээр сард 12.9 хувьд хүрч, Монголбанкны 6±2 хувийн зорилтоос мэдэгдэхүйц давсныг тэмдэглэжээ. Тус сангийн тооцоогоор инфляц 2026 оны эцэст 13 орчим, 2027 оны эцэст 8.5 орчим хувьтай байх бөгөөд төсвийн тэлэлт инфляцын дарамтыг нэмэгдүүлэх эрсдэлтэйг анхааруулсан байна.

Арга зүй: X-ийн хайлтын 200 орчим томоохон мэдээллийн болон нөлөө бүхий аккаунтын нийтлэл, түлхүүр үгийн 50 гаруй хайлтыг оролцооны үзүүлэлтээр (лайк + 2×дахин нийтэл + үзэлт/100) эрэмбэлж, баримтыг мэдээллийн сайтуудаар нягталсан. Баталгаажуулах боломжгүй, гүтгэлгийн эрсдэлтэй нийтлэлүүдийг оруулаагүй. X дахь хувь хүмүүсийн байр суурь egov.mn-ийн байр суурийг илэрхийлэхгүй.