Японы Окинавад зочид буудлаас эмэгтэйн цогцос олдсоны дараа АНУ-ын тэнгисийн явган цэргийг хүн амины хэрэгт сэжиглэн баривчилжээ

Японы Окинава мужийн төв Наха хотын нэгэн зочид буудлаас Бямба гаргийн үүрээр эмэгтэйн цогцос илэрсний дараа АНУ-ын тэнгисийн явган цэргийн алба хаагчийг дээрэм, хүн амины хэрэгт сэжиглэн баривчилсан нь АНУ-ын баазууд төвлөрдөг бүс нутагт сахилга, хариуцлагын маргааныг дахин хурцатгалаа. Японы Батлан хамгаалахын сайд Шинжиро Коизүми цогцос илэрсэн талаар мэдээлсэн бол Японы олон нийтийн телевиз, радио NHK хохирогчийг 39 настай Яги Анна, сэжигтнийг 20 настай Девин Жэйкоб Баллард гэж мэдээлэв. NHK-ийн мэдээлснээр Баллард нь АНУ-ын Тэнгисийн явган цэргийн Футенма нисэх баазад алба хааж байсан байна.

Хэрэг тойрсон анхаарал нэмэгдэхийн хэрээр Токио дахь АНУ-ын Элчин сайдын яам Японы засгийн газар болон орон нутгийн цагдаатай “бүрэн хамтран ажиллаж байгаа”-гаа мэдэгдэв. Мөн “Тэнгисийн явган цэргийн алба хаагчтой холбоотой ноцтой гэмт хэргийн” мэдээллийн дагуу Японы эрх бүхий байгууллагуудтай идэвхтэй хамтран ажиллаж байна гэж онцлов. Энэ байр суурь нь мөрдөн шалгах ажиллагаанд саад учруулахгүйгээр хамтын ажиллагаагаа харуулах гэсэн алхам гэж ажиглагдаж байна.

Улс төрийн түвшинд Японы Гадаад хэргийн яам Ням гарагт АНУ-аас Япон Улсад суугаа Элчин сайд Жорж Глассыг дуудаж, хэргийн талаар хэлэлцсэнээ мэдээллээ. Ерөнхий сайд Санаэ Такайчи уг хэргийг дээрэм, хүн амины “харгис бөгөөд жигшмээр” хэрэг гэж тодорхойлоод, АНУ-аас алба хаагчдын сахилгыг чангатгахыг шаардах болсон гэв. Түүний үг хэллэг хатуу сонсогдож буй нь Окинава дахь ижил төстэй асуудал олон нийт, орон нутгийн захиргаанд удаан хугацаанд хуримтлагдсан бухимдлыг дахин өдөөж байгааг илтгэнэ.

Орон нутгийн талаас Окинава мужийн захирагч Гэнта Кожа “ийм хэрэг дахин гарсан нь сахилга, хүмүүжил, бусад арга хэмжээ үр дүнгүй байгаагийн шинж” гэж үзэж буйгаа хэлэв. Тэрээр “Ийм хэрэг гарсан нь огтхон ч зөвшөөрөхийн аргагүй бөгөөд надад хүчтэй дургүйцэл төрүүлж байна” гэж мэдэгдээд, АНУ-ын цэргийн алба хаагчидтай холбоотой хэрэг, осол нь иргэдэд “ихээхэн түгшүүр” төрүүлдэг бөгөөд “хэзээ ч давтагдах ёсгүй” гэж цохон тэмдэглэсэн байна. “Ийм явдал дахин тохиолдсонд АНУ-ын зэвсэгт хүчний сахилга бат барих оролдлого, бие бүрэлдэхүүнд сургалт олгох зэрэг арга хэмжээ бүрэн үр дүнгүй гэж дүгнэхээс өөр аргагүй” гэсэн түүний дүгнэлт нь цаашдын арга хэмжээг илүү хатуу хэлбэрээр шаардах улс төрийн дарамтыг нэмэгдүүлэх төлөвтэй.

Энэ удаагийн баривчилгаа нь нэг хэрэг дээр төвлөрч байгаа мэт харагдавч тухайн бүс нутгийн аюулгүй байдал, иргэдийн итгэл, мөн АНУ-Японы хамтын ажиллагааны хүрээнд цэргийн сахилга хариуцлагын асуудлыг дахин хөндөж байна. Хэргийг тойрсон анхаарал өсөхийн хэрээр АНУ-ын баазуудтай бүсэд орон нутгийн эсэргүүцэл нэмэгдэх төлөвтэй гэж үзэж буй бөгөөд талуудын мэдэгдлүүдээс харахад хяналт, дэг журам, урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээний тухай маргаан дахин ширүүсэх шинжтэй. Одоогоор Японы эрх бүхий байгууллагууд мөрдөн шалгах ажиллагааг үргэлжлүүлж байгаа бол АНУ-ын тал хамтран ажиллахаа илэрхийлсээр байна.