Эрчим хүчний зах зээл Хормузын тодорхойгүй байдал, нийлүүлэлтийн эргэлзээ дунд дахин тэнцвэр хайж байна

Сүүлийн нийтлэлээс хойш АНУ-ын түүхий тос нэг баррель нь бараг 10 ам.доллараар унаад хэсэгчлэн сэргэв. Ираны дайн эхэлснээс хойших саруудад газрын тосны ханш оргил-доод цэгийн хооронд 40 хувь савласан нь зах зээл Хормузын хоолойн орчим дахь тодорхойгүй байдлыг хэр зэрэг эмзэг хүлээж авч байгааг харуулж байна. Одоогоор тэнд яг юу болж байгаа нь тодорхой бус хэвээр, Арабын булангаас хэр хэмжээний нефть гарч байгааг зах зээл үргэлжлүүлэн маргаж байна.

Kpler болон MarineTraffic-ийн мэдээлэл эрчим хүчний зах зээлд анхаарал татсаар байгаа ч АНУ-ын Эрчим хүчний сайд Крис Райт зарим газрын зурагт харагддагаас олон хөлөг бүсээс гарч байна гэж хэлэв. Нийлүүлэлтийн урсгалыг тойрсон ийм зөрүүтэй дохио нь бодит хөдөлгөөнөөс илүү хүлээлт, хамгаалалтын байрлалыг үнийн хэлбэлзэлд шингээж байна. Кремний түвшний доргилт биш ч зах зээл “хамгийн муу хувилбар” руу алхам хийхээс татгалзахгүй байгаа нь ажиглагдаж байна.

Долоодугаар сарын доод түвшнээс хойш үнэ нэг баррель нь ойролцоогоор 15 ам.доллараар өссөн ч түүхий тос 100 ам.долларын доор байна. Олон арван жилийн хамгийн том нийлүүлэлтийн цочрол байж болох нөхцөлд хамгийн муу хувилбарууд одоогоор биелээгүй гэж зах зээлийн оролцогчид үзэж байгаа нь үнийн дээд хязгаарыг богино хугацаанд дарж байна. Гэхдээ зарим төрлийн хольцын үнэ сүүлийн үед 100 ам.долларт дөхсөн тохиолдол гарсан нь нийлүүлэлтийн айдас бүрэн арилсны шинж биш.

Цаашлаад анхаарал Хятадын газрын тосны эрэлт сулрах, улмаар бодит хэрэглээний өгүүлэмж рүү шилжиж мэднэ гэж тэмдэглэв. Газрын тос экспортлогч орнуудын байгууллага (ОПЕК) сарын тайландаа эрэлтийн таамгаа өмнөх сараас ялимгүй бууруулсан ч ирэх онд өсөлт сэргэнэ гэж үзсэн байна. Харин Олон улсын эрчим хүчний агентлаг 2026 онд эрэлт өдөрт 1.6 сая баррелиар буурна гэж шинэчилж, өмнөх сарын тооцооллоос өдөрт 510,000 баррелиар илүү буурахаар тусгав.

Тус агентлаг Хормузын хоолой үргэлжлэн хаалттай, түлшний үнэ өндөр байгаа нь хэрэглээнд дарамт болж байна гэж дүгнэжээ. Нэг талдаа нийлүүлэлтийн эрсдэл шууд ханшинд тусах боломж хэвээр боловч нөгөө талдаа өндөр үнэ өөрөө эрэлтийг мохоож, зах зээлийг өөр чиглэлд тэнцвэржүүлэх хүчин зүйл болж байна. Мөн энэ оны дөрөвдүгээр улиралд түүхий тосны эрэлтийн өсөлт сэргэж, 2027 онд өдөрт 2.4 сая баррелиар нэмэгдэх төлөвтэй гэж мэдээлэв.

Үнийн өсөлттэй зэрэгцэн хөрөнгийн зах зээлд эрчим хүчний салбар богино хугацаанд давуу талтай хэвээр байна. Газрын тосны үнэ өссөнтэй холбоотойгоор сүүлийн долоо хоногт S&P-ийн салбаруудаас эрчим хүч хамгийн сайн гүйцэтгэлтэй байж, тус салбарын индекс долоо хоногт бараг 6 хувиар өсөв. JPMorgan-ийн Наташа Канева нийлүүлэлтийг дээдлэх хөшүүрэг давамгайлж, олон бүс нутагт олборлолтын өсөлт түргэсээд зах зээлд баррель эргэн нэмэгдсэн гэж тайлбарласан бол Бен Келло зах зээл бараг зургаан сарын турш хүлээлтийн байр сууринд байсан гэж мэдэгдлээ. Маргаан үргэлжилбэл эрчим хүчний хувьцааны давуу байдал ойрын үед хадгалагдаж мэдэх ч эцсийн тооцоо нь Хормуз, мөн эрэлтийн өөрчлөлт аль нь бодитоор давамгайлах вэ гэдгээр шийдэгдэх дүр зурагтай байна.