Этиопын суурь металлын боломжийг SEDEX логик тодотгож, Хятадын оролцоо дэд бүтэцтэй зэрэгцэн өргөжив

Этиопын тунамал сав газрууд дээр суурь металлын шинэ боломжийн тухай яриа дахин хүчтэй болж, SEDEX төрлийн хуримтлалын логик тус улсын геологийн нөхцөлтэй илүү тод нийцэж эхэллээ. BluMelt Mineral Consulting Limited-ийн Николас Ваффеас SEDEX хуримтлал үүсэхэд металлын эх үүсвэр, өтгөн давст шингэн, дулааны эх үүсвэр, химийн бууруулах занга зэрэг гол хүчин зүйл нэгэн зэрэг бүрдэх шаардлагатайг тайлбарласан байна. Түүний онцолсноор энэ “олон бүрэлдэхүүнт” загвар нь зөвхөн хүдэржилтийн ойлголт төдий биш, харин хайгуулын талбай сонголт, эрсдэлийн зураглалд шууд нөлөөлөх суурь зарчим болж өгдөг.

Тухайн логик Эфиопт бүрдэх боломжтойг тэрээр уурших орчин илэрдэгтэй холбон дурдсан нь анхаарал татна. Уурших орчин нь өтгөн давст шингэн үүсэх суурь нөхцөл болж, SEDEX-ийн чухал “түрэлт” болох давст шингэний эргэлтийг дэмжихээр үзжээ. Афарын (Данакил) хотгор, Афарын хотгор, Афарын рифт, Улаан тэнгис, Этиопын өндөрлөг, Африкийн эвэр зэрэг бүсүүдийн нэршил нь шуудхан нэг дүгнэлт рүү түлхэхгүй ч, ууршилт-рифтжилт хосолсон орчныг сануулна. Үүн дээр нэмээд Араби-Нубийн бамбай, Зүүн Африкийн рифт тогтолцоо нь гүний эргэлтийн шингэнийг дамжуулах “сантехник” бүтэц үүсгэх боломжтой гэж үзсэн нь, метал тээвэрлэлт ба хуримтлалын механизмыг нэг зурагт оруулж байна.

Энэ онол практиктайгаа зэрэгцэн хөдөлж буй нь компаниудын үйл ажиллагаанаас харагдана. Sun Peak Metals хойд Тиграйд зэс-цайрын системүүд дээр хайгуул хийж байгааг дурдсан нь SEDEX төрлийн сэдэв ганц сургалтын тайлбар биш, талбай дээр шалгагдаж буй санаа гэдгийг харууллаа. Нөгөө талд East Africa Metals нь Harvest Project-оо урагшлуулж, түүнийг Zijin Mining дэмжиж байгааг тэмдэглэсэн байна. Ийм холбоос нь хөрөнгө оруулалтын тэвчээр, төслийн дараагийн шат руу шилжих чадавхыг илүү бодитойгоор хэлж өгдөг.

Баруун бүсэд ч хөдөлгөөн гарч байна. Askari Metals баруун Этиопын Нежо орчимд өмнөх зэсийн илрэлүүдийг дахин үнэлж буйг мэдээлсэн нь, өмнө нь бүртгэгдсэн мэдээллийг шинэ өнцгөөр нэгтгэх “хоёр дахь амьсгаа” болох боломжтой. Энэ нь шинэ нээлт заавал цоо шинэ газраас эхэлдэггүй, хуучин илрэл дээр өгөгдөл ба ойлголтын чанар нэмэгдэхэд дахин үнэ цэнтэй болж болохыг сануулж байна. Хайгуулын мөчлөгийн энэ хэсэгт логик загвар, тээврийн коридор, хөрөнгө оруулагчийн сонирхол зэрэг нь нэг шугаманд огтлолцдог.

Эдийн засгийн том зурагт тээврийн дэд бүтэц давхар жин тавьж байгаа нь эндээс тодорч байна. Ethio-Djibouti Railway-г Хятад зонхилон санхүүжүүлж, Хятадын стандартаар барьсан бөгөөд Доралехын боомттой шууд холбодгийг онцолсон нь, ирээдүйн баяжмалыг зах зээлд гаргах эрсдэлийг бууруулах хүчин зүйл гэж үзэх суурь болж байна. Коридор дагуу Хятадын инженерийн компаниуд өнөөдөр ч техникийн дэмжлэг, үйл ажиллагааны туршлагаар хангаж байгааг дурдсан нь зөвхөн барилга дууссан эсэхээс цааш, ашиглалтын чадавх тогтвортой байх тухай асуудлыг гаргаж ирлээ. Хайгуулын амжилт дангаараа хангалтгүй байдаг нөхцөлд логистикийн тодорхой байдал нь төслийн “зах зээлд хүрэх” замыг богиносгох боломжтой.

Эцэст нь, Этиопын суурь металлын яриа геологийн боломж, компаниудын талбай дээрх алхам, коридор дэд бүтцийн бодит ажиллагаа гэсэн гурван тулгуур дээр зэрэг өрнөж байна. SEDEX логик нь ууршилттай орчин болон рифт-ба бамбайн бүтэцтэй холбогдож, хайгуулын чиглэлийг илүү системтэй болгохыг зорьж байгаа бол компаниудын нэрс нь тэр чиглэлийг бодит ажил болгож буулгаж байна. Харин төмөр зам, боомтын холбоос нь олдворын дараах үе шатны эрсдэлийг бууруулахад чиглэсэн дэд суурь мэт ажиллах төлөвтэй. Энэ зураглал цааш хэрхэн өөрчлөгдөх нь, хайгуулын үр дүнтэй зэрэгцэн коридорын ашиглалт, техникийн дэмжлэгийн тасралтгүй байдал дээр ч тулж очно.