Их Британи амьжиргааны дарамтыг бууруулахад чиглэсэн төсвөө танилцууллаа

Их Британийн Сангийн сайд Жон Хили лхагва гарагт анхны төсвөө танилцуулж, айл өрхийн амьжиргааны дарамтыг бууруулахын зэрэгцээ батлан хамгаалалт, хиймэл оюун болон хөрөнгө оруулалтад чиглэсэн арга хэмжээнүүдийг зарлалаа. Тэрээр төсөв гэр бүлүүдэд “амьсгаа авах боломж” олгох ёстой гэж мэдэгдээд, эрчим хүчний салбарт эрс өөрчлөлт хийх шаардлагатайг онцолсон байна. Өрхийн хийн халаалтын суурь төлбөрийг цуцалж, цахилгааны татварын хөнгөлөлтийг 2027 оны долдугаар сар хүртэл сунгана. Мөн орон нутгийн үл хөдлөх хөрөнгийн татварын хамгийн доод дөрвөн ангилалд багтдаг өрх бүрд 100 фунтын дэмжлэг олгоход 2.6 тэрбум фунт стерлинг зарцуулна.

Өргөн хэрэглээний 100 гаруй барааны тарифыг цуцлахын зэрэгцээ зочлох үйлчилгээ, жижиглэн худалдаа, чөлөөт цагийн салбарын олон компанид бизнесийн үл хөдлөх хөрөнгийн татварын хөнгөлөлт үзүүлэхээр болжээ. Хөдөлмөрийн хөлсний доод хэмжээг 3.9 хувиар нэмэгдүүлнэ. Харин татваргүй хадгаламжийн босгыг бууруулах төлөвлөгөөг цуцалсан байна. Хилийн хэлснээр эдгээр арга хэмжээ нь өрхийн зардлыг бууруулах, өсөлт болон хөрөнгө оруулалтыг дэмжих замаар зах зээлийн эерэг хандлагыг хадгалах зорилготой.

Засгийн газар халамжийн зардлыг хязгаарлахын тулд тэтгэвэр болон өвчний тэтгэмжийн тогтолцоонд шинэчлэл хийхээр төлөвлөж байна. Хили “залуусын нэг сая боломжийг үгүйсгэхгүй, хөгжлийн бэрхшээлтэй хүмүүсийг шаардлага хангахгүй тогтолцооны доромжлолд үлдээхгүй” гэж мэдэгдэв. Тэрээр мөн “боломжийнхоо хэрээр татвар төлж чадах хүмүүсээс орлого төвлөрүүлнэ” хэмээн хэлсэн байна. Ийнхүү төсөвт өрхийн дэмжлэгийг нэмэгдүүлэх арга хэмжээг халамжийн зардлыг бууруулах төлөвлөгөөтэй зэрэгцүүлжээ.

Хиймэл оюуны салбарыг хөгжүүлж, зохицуулахын зэрэгцээ Их Британийн мэдээллийн төвүүдэд мөрдөх хатуу шалгуур бүхий гэрээний тогтолцоо бий болгохоор байна. Хили хиймэл оюун дахь төрийн үүрэг зайлшгүй хэрэгтэй нь “эндээс илүү тодорхой харагдахгүй” гэж хэлжээ. Гарааны бизнес үүсгэн байгуулагчдад зориулсан татварын хөнгөлөлтөөр 10 сая фунт стерлинг хүртэлх ашгийн хөрөнгийн өсөлтийн татварын хувь хэмжээг бууруулна. Энэ нь технологи болон шинэ бизнесийн хөрөнгө оруулалтыг дэмжих төсвийн гол чиглэлүүдийн нэг болж байна.

Батлан хамгаалах болон гадаад бодлогын хүрээнд Украинд үзүүлэх эдийн засаг, цэргийн нэмэлт дэмжлэгт 10 тэрбум фунт стерлинг хуваарилжээ. Мөн Хойд Атлантын гэрээний байгууллагын батлан хамгаалахын зардлын үүргээ биелүүлэхэд нэмэлт хөрөнгө зарцуулна. “Их Британи Украинтай шаардлагатай бүх хугацаанд хамт байна гэдгийг Москва тодорхой ойлгог” гэж Хили мэдэгдсэн байна. Төсвийн хариуцлагын газар 2029-2030 оны санхүүгийн жилд Засгийн газарт 15 тэрбум фунт стерлингийн төсвийн нөөц үлдэнэ гэж тооцоолжээ.

Тус газар улсын өрийн Дотоодын нийт бүтээгдэхүүнд эзлэх хувь ирэх онд 83.8 хувьд хүрээд, 2032 оны санхүүгийн жилд 81.7 хувь болж буурна гэж таамагласан байна. Үүний зэрэгцээ банкны нэмэлт татварыг гурван нэгж хувиар өсгөж, зургаан хувьд хүргэнэ. Уг түр арга хэмжээг нэгдүгээр сард хэрэгжүүлж, 15 сарын дараа дуусгахаар төлөвлөжээ. Төсөв танилцуулсны дараа Barclays-ийн хувьцаа 3.3 хувь, Lloyds Banking Group-ийнх 2.6 гаруй хувь, NatWest Group-ийнх 2.5 хувиар өссөн байна.