Нетаньяху НҮБ-ын индрийг сонгуулийн тайз болгож, Нью-Йоркийн хотын даргатай маргаанаа хурцатгана

Израилийн Ерөнхий сайд Биньямин Нетаньяху пүрэв гарагт Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын Ассамблейд үг хэлэхдээ Нью-Йорк хотын дарга Зохран Мамдани түүнийг “дайны гэмт хэрэгтэн” гэж нэрлэснийг онцлон шүүмжлэхээр төлөвлөж байна. Нетаньяху энэ долоо хоногт цацсан видео мэдэгдэлдээ Нью-Йорк явахдаа “манай баатарлаг цэргүүдийн тухай үнэнийг хэлнэ”, мөн “чиний тухай үнэнийг хэлнэ” гэж мэдэгдсэн. Түүний энэ айлчлал Израилийн бүх нийтийн сонгууль аравдугаар сарын 27-нд товлогдсон, кампанит ажлын халуун үе дээр давхцаж байна.

Мамдани сонгуулийн кампанит ажлын үеэр Нетаньяху Нью-Йоркт ирвэл дайны гэмт хэрэгт сэжиглэн баривчлуулахыг зорин ажиллана гэж амласан ч, дараа нь өөрт нь хууль зүйн эрх мэдэл байхгүй гэж үзсэнээ хэлсэн. Энэ долоо хоногт тэр Нетаньяхуг “Палестинчуудын эсрэг аймшигт геноцидын архитектор” гэж тодорхойлсон. Харин мэдээлэлд дурдсанаар Нетаньяху Мамданиг Hamas-ыг дэмждэг гэж худал буруутгасан байна. Мамдани нэгдүгээр сард албан тушаалд орсноос хойш Нетаньяху Нью-Йоркт анх удаа очих гэж байгаа нь маргааныг илүү тод болгож байна.

Энэ удаагийн АНУ дахь айлчлал богино хугацаанд үргэлжилж, Нетаньяху пүрэв гарагт эрт ирээд үдээс хойш илтгэл тавьсны дараа мөн өдөртөө буцна. Нэрээ нууцлахыг хүссэн хоёр израилийн албан тушаалтан түүний баг АНУ-ын өндөр албан тушаалтнууд, тухайлбал Төрийн нарийн бичгийн дарга Марко Рубиотой уулзах хувилбарыг ярилцаж байсан ч одоогоор товлоогүй гэжээ. Нөгөө талд, тэрээр АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамптай уулзахгүй гэж байна. Хоёр тал хоёрдугаар сарын 28-нд Ираны эсрэг дайн эхлүүлсэн ч, АНУ ба Иран түр гал зогсоох хэлэлцээрт хүрэхэд Нетаньяху эсэргүүцсэнээр зөрчил гүнзгийрсөн гэж мэдээлсэн.

НҮБ-ын индэр дээрх мессеж нь гадаад сонсогчдоос илүү дотоод улс төрийн тооцоололтой хөшүүрэг болохыг ажиглагчид хэлж байна. Израилийн АНУ-д суугаа Элчин сайд асан Майкл Орен “Тэр үнэндээ НҮБ-д биш, Израилийн олон нийтэд хандаж байна” гэжээ. Олон нийтийн санал асуулгуудын дүн сонгуулийг таван долоо хоногийн дараа явуулахад Нетаньяху засгийн эрхээ алдах магадлалтайг харуулж байгаа нь НҮБ-ын илтгэлийг кампанит ажлын хэсэг болгох шалтгааныг нэмэгдүүлж байна. Үүн дээр нэмээд барууны чиг баримжаатай засгийн газрын эсрэг байр суурьтай израильчууд Нью-Йоркт жагсаал зохион байгуулахаар төлөвлөжээ.

Гэхдээ түүний байр суурь олон улсын түвшинд улам эмзэг хэвээр байна. Олон улсын эрүүгийн шүүх 2024 онд Нетаньяху, түүний Батлан хамгаалахын сайд, мөн Hamas-ын удирдагчийн эсрэг баривчлах захирамж гаргасан тул тэр олон улсад зорчих боломж хязгаарлагдсан. Мөн Их Британи, Франц, Канад энэ сард Баруун эргийн израилийн суурингуудыг онилсон хориг зарласанд Вашингтоны хариу байр суурь намуухан байсан гэж мэдээлжээ. Өнгөрсөн жил Нетаньяху индэрт дөхөхөд зарим төлөөлөгчид танхимаас гарч явсан бол дэмжигчид нь уухай хашхирч байсан нь НҮБ дахь уур амьсгал хатуу хэвээр байгааг сануулсан хэрэг болж байна.

Трамптай уулзалтгүй байх нь хамгийн их анхаарал татах хэсэг бөгөөд үүнийг кампанит ажилд нь пасс нөлөө үзүүлнэ гэж шинжээчид харж байна. Mitvim хүрээлэнгийн Нимрод Горен “Ерөнхийлөгчтэй ямар ч уулзалтгүй байх нь Трамп түүнээс зай барьж буйг харуулж, кампанит ажилд нь сөргөөр нөлөөлнө” гэж хэлжээ. Ийм нөхцөлд Нетаньяху пүрэв гарагт НҮБ-д хэлэх үгээ Нью-Йоркийн хотын даргатай маргаан, Израилийн армийг өмгөөлөх байр суурьтай нь уялдуулж, дотоод сонгогчдын өмнө өөрийгөө тодруулахыг зорьж байна. Харин Нью-Йоркт өрнөх эсэргүүцэл, НҮБ дахь хүйтэн хандлага, Вашингтонтой уулзалтгүй хөтөлбөр нь түүний мессежийн үр нөлөөг зэрэгцээ сорихоор байна.