Өмнөд Африкт хууль бус уурхайчид орхигдсон уурхайд амиа алдаж, хууль бус олборлолтын эрсдэл дахин төвөг дагууллаа

Өмнөд Африкт орхигдсон уурхайд хууль бус уурхайчид амиа алдсан хэрэг хяналтгүй олборлолтын эрсдэлийг дахин тод харууллаа. Өмнөд Африкийн Цагдаагийн алба Мягмар гарагт Рүстэнбүргийн ойролцоох уурхайд 14 хүн нас барж, олон хүн гэмтсэн гэж мэдээлэв. Осол юунаас болсон, газар дээрх нөхцөл байдал хэр байсан талаар цагдаагийн байгууллага дэлгэрэнгүй тайлбар өгөөгүй байна.

Аймгийн цагдаагийн дээд албан тушаалтан хэргийн газрыг зорьж яваа гэж мэдэгдсэн ч нэмэлт мэдээлэл одоогоор хязгаарлагдмал хэвээр байна. Энэ нь орхигдсон уурхайн талбайд хууль бус олборлолт ямар хурдан томоохон осол, амь насны хохиролд хүрдгийг санууллаа. Рүстэнбүргийн орчим зэрэг уурхайн бүсүүдэд албан ёсны олборлолт зогссоных нь дараа үлдэгдэл хүдэр түүх зорилгоор бичиг баримтгүй уурхайчид нэвтрэх үзэгдэл түгээмэл байдаг.

Өмнөд Африкт хууль бус олборлолт олон арван жилийн турш тасралтгүй үргэлжилж ирсэн бөгөөд эхэндээ жижиг хулгай хэлбэртэй байсан нь цаг хугацааны явцад зохион байгуулалттай гэмт сүлжээтэй огтолцох болжээ. Албан ёсны олборлогчид орхисон уурхайд амьдрал ахуйгаа залгуулахын тулд хэсэг бүлгээрээ орж, үлдэгдэл хүдрийг гар аргаар олборлох тохиолдол олон. Гэхдээ үүний зэрэгцээ зарим хууль бус олборлолт хүч хэрэглэдэг гэмт бүлэглэлийн хяналтад байдаг нь уурхайн бүс дэх аюулгүй байдлын асуудлыг улам төвөгтэй болгож байна.

Хяналтгүй олборлолтын үр дагавар нь зөвхөн уурхайн ам, хонгил дахь ослоор тогтохгүй. Хууль бус олборлолт нь борлуулалт, татвар, роялтын алдагдлаар төр болон уурхайн салбарт жил бүр хэдэн зуун сая ам.долларын хохирол учруулдаг гэж үнэлэгддэг. Ийм урсгал мөнгө нь хууль бус сүлжээг тэтгэж, орхигдсон уурхайг “дахин ашиглах” дарамтыг тасралтгүй бий болгодог. Тиймээс осол бүрийн дараа хууль бус олборлолтыг хумих шаардлага хүчтэй яригдах болсон ч бодит нөхцөл дээр эрсдэлийг бүрэн арилгах нь амаргүй хэвээр байна.

Энэ удаагийн хэрэг осолтой холбоотойгоор хууль бус олборлолтыг хумих дарамт нэмэгдэж, уурхайн бүсийн аюулгүй байдлын хяналтыг чангатгах хүлээлт үүсгэж байна. Гэхдээ цагдаагийн байгууллага одоогоор дэлгэрэнгүй мэдээлэл гаргаагүй тул нөхцөл байдлын зураг тодорхой бус байна. Аймгийн цагдаагийн дээд албан тушаалтан хэргийн газарт очсоны дараа ослын шалтгаан, хүрээ хэмжээ, цаашдын арга хэмжээ илүү тодорхой болох төлөвтэй байна. Reuters энэ талаар мэдээлэв.