АНУ-ын томоохон сувгууд Трампын арга хэмжээг бойкотолж, Цагаан ордны хэвлэлийн бодлогын маргаан хурцдав

АНУ-ын томоохон телевизүүд Даваа гарагаас эхлэн Дональд Трамп оролцсон үйл явдлыг түр сурвалжлахаа зогсоож, Цагаан ордны хэвлэлийн бодлогын маргаан илүү хурц өнгө аястай болов. CNN-ийг оролцуулаад таван суваг бойкот зарласан бөгөөд үүний улмаас Нью-Йорк хотод болох Нэгдсэн Үндэстний Байгууллагын Ерөнхий Ассамблейн чуулганы үеэр Трампын уулзалтуудыг сурвалжлахгүй болсон байна. Маргаан даамжирвал Цагаан ордны мэдээллийн нээлттэй байдал, хэвлэлийн эрх чөлөөтэй холбоотой зөрчил сэдэв дахин төвийн анхааралд орж болзошгүй.

Бойкотын суурь шалтгаан нь өнгөрсөн долоо хоногт Трампын шийдвэрээр хэвлэл мэдээллийн гурван байгууллагын ажилтнуудыг Цагаан ордонд нэвтрүүлэхийг хориглосонтой холбоотой. Хоригт CNN, MS NOW, Politico хамрагдсан бөгөөд эдгээр байгууллага шүүхэд хандсан гэж AFP мэдээлжээ. Баасан гарагт хоригийн талаар тодорхой шалтгаан тайлбарлаагүй гэж мөн мэдээлсэн байна. Үүний зэрэгцээ, бойкотоо зарласан хүрээнд дээрх сувгууд Нью-Йоркт болох НҮБ-ын Ерөнхий Ассамблейн үеийн Трампын уулзалтуудыг сурвалжлахгүй гэжээ.

Маргаан өргөжихийн хэрээр асуудал зөвхөн нэг удаагийн хэвлэл мэдээллийн маргаанаас даваад, Цагаан ордон мэдээлэлд хандах эрхийг хэрхэн зохицуулж байгаа тухай том зургаар яригдаж эхэллээ. AFP-ийн эш татсан байр сууринд хориг нь Америкийн Нэгдсэн Улсын Үндсэн Хуулийн Нэгдүгээр нэмэлт өөрчлөлтөд “шууд халдсан үйлдэл” төдийгүй суурь зарчмуудыг илт зөрчсөн гэж онцолсон байна. Мөн олон нийт засгийн газрынхаа талаар үнэн зөв, хараат бус мэдээлэл авах амин чухал сонирхолтой бөгөөд аливаа засаг захиргаа сэтгэл дундуур байсныхаа төлөө хэвлэлүүдийн үйл ажиллагааг хязгаарлаж болохгүй гэсэн байр суурь давхар гарчээ. Энэ тайлбар нь хоригийг хууль, зарчмын түвшинд маргаж буйг харуулж байна.

Цагаан ордон харин өөр өнцгөөс тайлбарлаж, хэвлэлийн эрх чөлөөнд халдсан зүйл байхгүй гэж мэдэгдсэн байна. “Цагаан ордны зүгээс миний эрхэмлэн дээдэлдэг хэвлэлийн эрх чөлөөнд халдсан зүйл байхгүй. Харин ч энэ нь Америкийн Нэгдсэн Улсад ‘хуурамч мэдээ’ мэт газар авсан зүйлстэй тэмцэл юм,” гэжээ. Мөн энэ байдлыг “сүүлийн хоёр жилийн хугацаанд хуримтлагдсан зүйлсийн үр дүн” хэмээн тодорхойлж, “Тэд Бүгд Найрамдахчууд болон Бүгд Найрамдахчуудын засаг захиргааг дорд үзсөөр ирсэн” гэж тайлбарласан байна. Ийнхүү талуудын тайлбар нь эрх, зарчим болон улс төрийн үнэлэмжийн маргаан зэрэгцсэн хэлбэртэй болж байна.

Үүн дээр нэмэгдээд 80 настай ерөнхийлөгч хэвлэл мэдээллийг үндэсний аюулгүй байдалд заналхийлэгч, “хорт хавдар” гэж шүүмжилж, бусад хэвлэлүүд ч хоригт өртөж магадгүйг анхааруулсан нь нөхцөл байдлыг улам хурцатгах дохио болов. Томоохон сувгууд мэдээллээс татгалзах арга хэмжээ авснаар олон нийтийн үзэх, сонсох сувгуудын хүрээнд Цагаан ордон, Ерөнхийлөгчийн үйл ажиллагааны талаар ирэх мэдээллийн урсгал өөрчлөгдөх магадлалтай. Нөгөө талд, Ерөнхий Ассамблейн үеэрх уулзалтуудыг сурвалжлахгүй байх шийдвэр нь хэвлэл мэдээлэл мэдээлэл авах гарцаа шүүх, олон нийтийн байр суурь, улстөрийн шахалттай зэрэг ашиглаж буйг ч илтгэнэ. Маргаан цааш хэрхэн өрнөхөөс Цагаан ордны мэдээллийн нээлттэй байдал, хэвлэлийн эрх чөлөөний асуудал дахин нэг томоохон шалгалтын цэг дээр ирж байна.