Шадар сайд Н.Номтойбаяр өвөлжилтийн бэлтгэлийг хэлэлцэж, аймгуудад төсөвт найдалгүй шийдэл хайхыг үүрэглэлээ

Шадар сайд Н.Номтойбаяр 2026-2027 оны өвөлжилтийн бэлтгэл, орон нутагт тулгамдсан асуудлаар аймгуудын Засаг дарга болон яамдын Төрийн нарийн бичгийн дарга нартай цахимаар хуралдлаа. Тэрээр өвөлжилтийн нөхцөл байдлыг зөвхөн улсын төсвөөр шийдэх хандлагыг өөрчлөх шаардлагатайг сануулж, аймаг, орон нутаг өөрийн дотоод нөөц, хувийн хэвшлийн оролцоо болон бусад боломжит эх үүсвэрийг ашиглахыг үүрэг болголоо. Засгийн газар эдийн засаг дахь төрийн оролцоог багасгаж, хувийн хэвшлийг дэмжих “Чөлөөлье” бодлого баримталж буйг мөн танилцуулсан байна.

Хуралдаанаар аймгуудаас ирүүлсэн санал, хэрэгцээг нэгтгэн ярилцжээ. Аймгууд өвөлжилтийн бэлтгэл болон улсын төсөвт тусгах шаардлагатай нийт 205 төсөл, арга хэмжээний санал хүргүүлсэн байна. Үүнээс эрчим хүч, дулаан хангамж, инженерийн шугам сүлжээний 48 төсөл, арга хэмжээг 2027 оны улсын төсөвт тусгуулахаар Сангийн яаманд хүргүүлсэн гэж мэдээлэв. Орон нутгийн амин чухал дэд бүтэц, нийгмийн үйлчилгээний зангилаа цөөн хэдэн гацаан дээр төвлөрч буйг энэ тоонууд харуулж байна.

Тухайлбал, Булган аймагт дулааны цахилгаан станцын тарифын зохицуулалттай холбоотой 9.4 тэрбум төгрөгийн өр төлбөр үүсч, хоёр зуух бүрэн хүчин чадлаар ажиллах боломжгүй гэсэн дүгнэлт гарчээ. Эрчим хүчний яам хэрэглэгчийн тарифыг зохистой тогтоогоогүйгээс авлага үүссэн бөгөөд шийдвэрлэхээр ажиллаж буйг мэдээлсэн байна. Өвөлжилтийн үеийн эрсдэлийг багасгахын тулд тариф, өр төлбөрийн асуудлыг богино хугацаанд цэгцлэх шаардлага эндээс тод харагдана. Дулааны эх үүсвэрийн доголдол нэг аймгийн асуудал мэт боловч дараалсан нийлүүлэлт, засвар үйлчилгээ, санхүүжилтийн хэлхээгээрээ бусад салбарт нөлөөлөх эрсдэлтэй.

Нийгмийн үйлчилгээний хувьд Хөвсгөл аймгийн 100 ортой хүүхдийн эмнэлгийн барилгын ажил 2019 онд эхэлсэн бөгөөд ашиглалтад оруулахад шаардлагатай 3.2 тэрбум төгрөгийг 2027 оны төсвийн төсөлд тусгуулахаар санал хүргүүлжээ. Түүнчлэн Улсын онцгой комиссын нарийн бичгийн дарга Т.Баярхүү Баян-Өлгий, Ховд аймагт бүртгэгдсэн САТ-1 төрлийн шүлхий өвчний голомтын зардлыг баримт бүрдсэний дараа шийдвэрлэнэ гэж мэдээллээ. Эрүүл мэнд, халдварт өвчний эрсдэлийн удирдлага өвөлжилтийн бэлтгэлийн нэг хэсэг гэдгийг энэ удаагийн хэлэлцүүлэг давхар сануулсан байна.

Шадар сайдын өгсөн чиглэл нь “төсөвт найдах”-аас гадна асуудлын шийдлийг олон талын эх үүсвэрээр хайх, хувийн хэвшилтэй илүү нээлттэй ажиллах дохио болж байна. Дулаан, зам, эрүүл мэнд зэрэг гол гацаанууд цэгцэрвэл өвөлжилтийн эрсдэл буурч, орон нутгийн хөрөнгө оруулалт идэвхжих төлөвтэй гэж талууд үзэж буй юм. Мөн Монгол Улсын Ерөнхий сайд “дуусдаггүй яриаг дуусгая” гэж хэлсэн гэж мэдээлсэн нь хэлэлцсэн ажлуудыг бодит шийдэл болгон буулгах хүлээлтийг илэрхийлж байна. Орон нутагт хэрэгжих 205 саналын эрэмбэ, санхүүжилтийн гарц тодрох тусам ирэх өвлийн бэлтгэл ажил ажил хэрэг болох эсэх нь илүү ойлгомжтой болно.