Эдийн засгийн байнгын хороо Азийн хөгжлийн банктай байгуулах санхүүжилтийн ерөнхий хөтөлбөрийг дэмжив
Улсын Их Хурлын Эдийн засгийн байнгын хороо Азийн хөгжлийн банктай санхүүжилтийн ерөнхий хөтөлбөрийг зөвшилцөхийг дэмжлээ. Хөтөлбөрөөр 200 сая ам.долларын төсвийн дэмжлэгийн зээл, 250 сая ам.доллар хүртэлх гамшгийн зээлийн шугам байгуулна. Санхүүжилт батлагдвал онцгой нөхцөлд мөнгөжилт түргэсч, өрийн түвшинтэй холбоотой анхаарал дагуулна.
Улсын Их Хурал дахь Эдийн засгийн байнгын хороо 2026.09.16-нд Төрийн ордны “Жанжин Д.Сүхбаатар” танхимд хуралдаж, Монгол Улс болон Азийн хөгжлийн банк хоорондын “Санхүүжилтийн ерөнхий хөтөлбөр”-ийн төслийг хэлэлцэн, зөвшилцөхийг дэмжлээ. Хуралдаан 53.1 хувийн ирцтэй эхэлж, 32 гишүүнээс 17 нь оролцож байгааг Байнгын хорооны дарга Б.Заяабал танилцуулсан байна. Санал хураалтаар хуралдаанд оролцсон гишүүдийн 60 хувь нь дэмжсэнээр санал, дүгнэлтийг холбогдох байнгын хороодод хүргүүлэхээр болов.
Хэлэлцсэн баримт бичгийг Монгол Улсын Засгийн газраас 2026.08.20-нд ирүүлсэн бөгөөд санхүүжилтийн багцын ерөнхий нөхцөл, бүтэц, хэрэгжих боломжийг хөндсөн байна. Төслийн хүрээнд 200 сая ам.доллартай тэнцэх төсвийн дэмжлэгийн зээл, мөн 250 сая ам.доллар хүртэлх Болзошгүй гамшгийн үеийн зээлийн шугам байгуулахаар тусгажээ. Гамшгийн зээлийн шугам нь онцгой нөхцөл үүссэн үед санхүүжилтийг түргэвчлэх зорилготой гэж үзэж буй. Харин эдгээр эх үүсвэрийг бүрэн ашиглах нөхцөлд өрийн түвшин хэрхэн өөрчлөгдөх нь хэлэлцүүлгийн нэг чухал хэсэг байлаа.
Зээлийн үндсэн нөхцөлд 15 жилийн хугацаатай, эхний гурван жилд үндсэн төлбөрөөс чөлөөлөхөөр төсөлд тусгасан байна. Төсвийн дэмжлэгийн зээл, гамшгийн зээлийн шугам зэрэгцэн яригдаж буй нь санхүүжилтийн сувгийг төрөлжүүлэх оролдлого гэж тайлбарлагдаж болох ч, богино хугацаанд боломж нээх хэрнээ дунд хугацаанд үзүүлэх дарамт нь давхар яригдана. Энэ үеэр Сангийн яамны төлөөлөл танилцуулга хийхдээ, дээрх эх үүсвэрийг бүрэн ашиглавал Засгийн газрын өр 2026 онд Дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 44.5 хувь байна гэсэн төсөөллийг дурджээ. Иймээс “түргэн” мөнгөжилтийн давуу талыг өрийн сахилга, эрсдэлийн удирдлагатай зэрэгцүүлэн авч үзэх шаардлага гарч байна.
Мөн болзошгүй гамшгийн ангиллын хүрээг бодит эрсдэлтэй уялдуулах асуудал хөндөгдлөө. Хэлэлцүүлгийн явцад түлш шатахууны хомсдол, инфляцыг тухайн ангилалд нэмж тусгах шаардлагатай гэж үзсэн байна. Энэ нь гамшгийн шинжтэй нөхцөл байдлыг зөвхөн байгалийн хүчин зүйлээр хязгаарлахгүй, эдийн засгийн шокын шинжтэй эрсдэлийг давхар тооцох чиглэл рүү хэлэлцүүлэг тэлж байгааг илтгэнэ. Гэхдээ ангилал өргөжих тусам санхүүжилтийн хэрэгцээ, ашиглалтын босго, хяналтын зохицуулалт бодитой байх шаардлага нэмэгдэнэ.
Санал хураалтаар дэмжигдсэн шийдвэрийн дагуу Эдийн засгийн байнгын хороо санал, дүгнэлтийг Улсын Их Хурал дахь Төсвийн байнгын хороо болон Улсын Их Хурал дахь Аюулгүй байдал, гадаад бодлогын байнгын хороонд хүргүүлэхээр боллоо. Ингэснээр уг “Санхүүжилтийн ерөнхий хөтөлбөр”-ийн төслийг зөвшилцөх асуудал цааш шат ахин хэлэлцэгдэх нөхцөл бүрдэж байна. Санхүүжилт батлагдвал онцгой нөхцөлд мөнгөжилт түргэсэх хүлээлттэй ч, 44.5 хувийн өрийн төсөөлөл гэх мэт үзүүлэлтүүд олон нийтийн анхаарлыг дагуулж магадгүй байна.
Түүнчлэн энэ өдөр Газрын тосны тухай хуульд өөрчлөлт оруулах тухай хуулийн төслийг хэлэлцүүлэгт бэлтгэх үүрэг бүхий ажлын хэсэг байгуулахаар шийдвэрлэснийг Улсын Их Хурлын Нээлттэй парламентын газар мэдээлэв. Байнгын хорооны хуралдаанаар зэрэгцэн хэлэлцэгдсэн эдгээр асуудал нь санхүүжилтийн эх үүсвэр татах бодлого, эрсдэлийн тогтолцоо, салбарын зохицуулалт зэрэг хэд хэдэн чиглэл нэг дор хөдөлж байгааг харууллаа. Одоо “Санхүүжилтийн ерөнхий хөтөлбөр”-ийн асуудал холбогдох байнгын хороодын хэлэлцүүлгээр хэрхэн тэнцвэржих нь анхаарал татах төлөвтэй байна.
Холбоотой мэдээ
АХБ-тай $450 сая хүртэлх санхүүжилтийн хөтөлбөрийг зөвшилцөхийг дэмжлээ
Үүнээс 200 сая ам.доллар нь төсвийн дэмжлэгийн зээл бол 250 сая ам.доллар хүртэлх хэсгийг болзошгүй гамшгийн үед ашиглахаар төлөвлөжээ. Зээлийн үндсэн хугацааг 15 жилээр тогтоож, эхний гурван жилд үндсэн төлбөрөөс чөлөөлөх нөхцөл төсөлд багтсан байна. Санхүүжилтийг бүрэн ашиглавал Засгийн газрын өр 2026 онд ДНБ-ий 44.5 хувьтай тэнцэх төсөөлөл гарчээ.
Монголбанк: Цалин, тэтгэврийг нэмэгдүүлбэл инфляц оны төгсгөлд 0.7%-аар нэмэгдэж болзошгүй
2026 оны төсвийн тодотголтой холбогдуулан цалин, тэтгэврийн нэмэгдлийг инфляцийн зорилтот түвшинтэй уялдуулж, хэмжээ болон үе шатыг нь бодолцох шаардлагатай гэж Монголбанк үзэж байна Мөн цалин, тэтгэврийн нэмэгдлээс шалтгаалж инфляци энэ онд 0.7 хувь, ирэх онд 1-ээс дээш нэгж хувиар өсөх магадлалтай гэж төсөөлжээ Инфляцийн дарамт нэмэгдвэл Монголбанк мөнгөний бодлогоо чангаруулах бөгөөд энэ нь бизнесийн зээл, эдийн засгийн өсөлтөд сөргөөр нөлөөлөх эрсдэлтэй байна
Энэтхэгт дижитал төлбөр өссөн ч бэлэн мөнгөний эрэлт буурахгүй байна
Энэтхэгийн нөөцийн банк 176 тэрбум дэвсгэртийг эргэлтэд байлгаж, жил бүр 28–30 тэрбумыг шинээр хэвлэн, ойролцоогоор 21 тэрбумыг татдаг. Бэлэн болон бэлэн бус төлбөр өндөр түвшинд өсч байгаа нь төв банкны бэлэн мөнгөний нийлүүлэлт, дэд бүтэц, хөрөнгө оруулалтын хэрэгцээг урьдчилан тооцоход хүндрэл учруулж байна. Шинжээчид хэрэглэгч нууцлал болон ашиглахад хялбар байдлаас шалтгаалан бэлэн мөнгийг илүүд үздэгийг онцолжээ.
АНУ-ын Байгаль орчныг хамгаалах агентлаг цахилгаан станцын нүүрстөрөгчийн хязгаарыг цуцалж, салбарын дүрмийг бүхэлд нь сулруулах санал гаргав
АНУ-ын Байгаль орчныг хамгаалах агентлаг Байдены үеийн цахилгаан станцын CO2 хязгаарыг цуцалж, салбарын бодлогыг эргүүлэв Өмнөх журам нь одоогийн нүүрсний болон шинэ хий станцууд CO2-гийн 90 хувийг хянахыг шаарддаг байсан Эрх зүйн маргаан гүнзгийрч, ирээдүйн уур амьсгалын зохицуулалт болон эрчим хүчний хөрөнгө оруулалтад дарамт нэмэгдэнэ
Өмнөговь аймгийн эрчим хүчний импортод 50 тэрбум төгрөгийн татаас тусгажээ
Эрчим хүчний яам импортын эх үүсвэрээр Өмнөговь аймгийн хэрэглээг хангаж, татаасыг наймдугаар сараас арваннэгдүгээр сар хүртэл тооцсон аж. Төсвийн хэлэлцүүлгийн үеэр импортын зардлаас гадна эрчим хүчний гадаад эх үүсвэрээс хамаарах түвшин нэмэгдэх эсэх асуудал анхаарлын төвд орлоо. Зарим гишүүн импортод төсвөөс тогтмол санхүүжилт олгох нь эрчим хүчний хэрэглээг гадаад эх үүсвэрээр хангах бодлогын сонголтыг бэхжүүлж болзошгүй гэж үзжээ.
Эдийн засгийн байнгын хороо 2026 оны төсвийн тодотголд БНХАУ-аас эрчим хүч импортлох зардлыг хэлэлцэв
Улсын Их Хурлын Эдийн засгийн байнгын хороо төсвийн тодотголд туссан эрчим хүчний импортыг хэлэлцэж, хараат байдлын маргаан өрнөв. Тодотголд БНХАУ-аас 50 тэрбум төгрөгөөр эрчим хүч импортлох, найм-арваннэгдүгээр сард татаас тооцохоор тусгасан байна. Өмнөговийн хэрэглээг гаднаас хангах төлөв нэмэгдвэл үнэ, нийлүүлэлтийн эрсдэл дотоод бодлогод дарамт болно.