АНУ-ын Үндэсний аэронавтик, сансар судлалын захиргааны Свифт сансрын дуран дэлхийн агаар мандалд шатлаа

Ойролцоогоор 1,450 килограмм жинтэй НАСА-гийн Свифт ажиглалтын хөлөг Индонезын арлуудын орчимд орон нутгийн цагаар 19:39-д дэлхийн агаар мандалд нэвтэрч, шатжээ. Хөлгийн үлдэгдэл хуурай газарт унасан эсэх одоогоор тодорхойгүй байна. Ийнхүү Свифт 2004 оны арваннэгдүгээр сард хөөрснөөсөө хойш ажилласан дэлхийн нам тойрог зам дахь үүргээ дуусгалаа. Энэ үйл явдал гамма туяаны тэсрэлт болон богино настай сансрын үзэгдлийг ажиглаж ирсэн чухал төхөөрөмжийн ажиллагаа төгссөнийг харуулж байна.

Свифт сансрын дуран дэлхийн нам тойрог замд ажиллах хугацаандаа дээрх үзэгдлүүдийг судлахад ашиглагдсан ажиглалтын хөлөг байв. Түүний ажиллагаа дууссан нь зөвхөн нэг төхөөрөмж ашиглалтаас гарч буй хэрэг биш, мөн тодорхой төрлийн үзэгдлийг ажиглах боломжид цоорхой үүсэх нөхцөл болж байна. Учир нь Свифтийг орлох төхөөрөмж одоогоор бэлэн болоогүй байна. Иймээс гамма туяаны тэсрэлт, богино настай үзэгдлийн судалгаанд шууд залгамжлах хэрэгсэлгүй үе эхэлж байна.

Хөлгийн дэлхийд учруулах эрсдэлийг НАСА ойролцоогоор 2,100 тохиолдол тутамд нэг гэж үнэлжээ. Харин The Aerospace Corporation-ийн мэдээлснээр одоогийн стандартаар ийм эрсдэл 10,000 тохиолдол тутамд нэгээс бага байх ёстой. Энэ хоёр үзүүлэлт нь Свифтийн дахин нэвтрэлтийн үеийн эрсдэлийн үнэлгээ стандартын түвшинтэй харьцуулахад өндөр байсныг харуулж байна. Гэсэн ч хөлгийн үлдэгдэл хуурай газарт унасан эсэх одоогоор тогтоогдоогүй бөгөөд мэдэгдэж буй мэдээллээр дахин нэвтрэлт Индонезын арлуудын орчимд болсон байна.

НАСА Хаббл сансрын дурангийн ашиглалтыг уртасгах хувийн хэвшлийн санал авч эхэлсэн байна. Энэ нь Свифтийг шууд орлох төхөөрөмж бэлэн болохоос өмнө сансрын ажиглалтын боломжийг хадгалах нэг хувилбар болж байна. Гэхдээ Хаббл болон Свифт нь нэг төхөөрөмж биш тул түүний ашиглалтыг уртасгах санал нь Свифтийн гүйцэтгэж байсан үүргийг бүхэлд нь нөхөх эсэх нь тодорхойгүй. Свифтийг орлох төхөөрөмж 2040 оноос өмнө бэлэн болохгүй төлөвтэй байгаа нь судалгааны завсар зай богино хугацаанд арилахгүйг харуулж байна.

Свифтийн ажиллагаа дууссанаар судлаачид гамма туяаны тэсрэлт болон богино хугацаанд үргэлжилдэг үзэгдлийг ажиглахдаа шинэ төхөөрөмжийн хүлээлттэй тулгарч байна. Агаар мандалд шатсан хөлөг олон жил үргэлжилсэн ажиглалтын ажиллагааны төгсгөлийг тэмдэглэсэн ч түүний орлох төхөөрөмж бэлэн болох хүртэлх хугацаа шинжлэх ухааны судалгаанд бодит сорилт хэвээр үлдэнэ. Үүний зэрэгцээ НАСА болон хувийн хэвшлийн саналд тулгуурласан Хабблын ашиглалтын ирээдүй энэ завсрын үеийн анхаарлын төвд байна. Свифтийн үлдэгдлийн байршлын талаарх мэдээлэл тодорхой болох хүртэл хөлгийн дахин нэвтрэлтийн шууд үр дагавар мөн бүрэн тогтоогдохгүй хэвээр байна.