Gulf Oil компанийн Том Клоза: Хүчтэй өсөлтийн зах зээл түр амсхийж магадгүй

Олон улсын эрчим хүчний агентлагийн гишүүн орнууд дэлхийн дизелийн үнэ өсөж буй энэ үед 20 сая гаруй баррель нөөц гаргахаар тохиролцлоо. Гэвч Gulf Oil компанийн Том Клоза газрын тосны зах зээл хүчтэй өсөлтийн дараа түр хугацаанд амсхийж магадгүй гэж үзсэн байна. Түүний байр суурь дизелийн үнэ огцом нэмэгдсэн, нийлүүлэлтийн асуудал үргэлжилж буй нөхцөлд гарчээ. Нөөц гаргах шийдвэр нь үнийг тогтворжуулах зорилготой боловч зах зээлийн дарамтыг бүрэн арилгах эсэх нь тодорхойгүй хэвээр байна.

Олон улсын эрчим хүчний агентлаг гаргалтын хугацааг одоогоор тодорхойлоогүй байна. Харин Долоогийн бүлэг нөөцийг 20 хоногийн хугацаанд ашиглахаа өмнө нь мэдэгдсэн юм. Агентлаг улс бүрийн нөхцөл байдалд нийцүүлэн, цаг тухайд нь арга хэмжээ авах шаардлагатай гэж мэдэгджээ. Мөн гишүүн орнууд нөөцийг “аль болох хурдан” гаргах чиглэл баримталж буйгаа илэрхийлсэн байна.

Дизелийн фьючерсийн үнэ 4.86 ам.долларт хүрсний дараа пүрэв гарагт нэг хувиас илүү буурчээ. Гэсэн ч бууралт нь зах зээл дэх нийлүүлэлтийн болгоомжлолыг арилгахад хангалтгүй байв. Америкийн автомашины холбооны мэдээллээр дизелийн жижиглэнгийн дундаж үнэ 6.32 ам.долларт хүрсэн нь өмнөх оны мөн үеэс 70 гаруй хувиар өссөн үзүүлэлт болж байна. Ийнхүү фьючерсийн үнэ буурсан ч хэрэглэгчдэд хүрэх жижиглэнгийн үнэ өндөр түвшинд хадгалагджээ.

Олон улсын эрчим хүчний агентлагийн мэдээлснээр, гуравдугаар сард тохирсон 400 сая баррель газрын тосны 330 сая баррель нь одоогоор гарсан байна. Шинэ шийдвэрээр дизелийн нөөцөд анхаарал хандуулж байгаа боловч өмнөх тохиролцооны хүрээнд гарсан газрын тосны хэмжээтэй зэрэгцэн авч үзэх шаардлагатай болжээ. Агентлагийн гишүүн орнууд нийлүүлэлтийг нэмэгдүүлэх замаар дэлхийн зах зээлд үүссэн дарамтыг бууруулахыг зорьж байна. Гэвч гаргалтын тодорхой хуваарь зарлагдаагүй байгаа нь зах зээлийн хүлээлтийг бүрэн тогтворжуулахад саад болж болзошгүй юм.

Дональд Трамп нөөцөд “ихтэй дизель түлшний асар их хэмжээ” бий гэж мэдэгдсэн байна. Гэхдээ Энди Липоу энэ шийдвэр нь нийлүүлэлтийн гол асуудлыг шийдэхгүй гэж анхааруулжээ. Түүний хэлснээр, Ойрхи Дорнод болон Орост эвдэрсэн, мөн АНУ-д хүчин чадлынхаа дээд түвшинд ажиллаж буй боловсруулах үйлдвэрүүдийн үйлдвэрлэлийг хэрхэн нэмэгдүүлэх вэ гэдэг нь үндсэн асуудал хэвээр байна. Иймээс нөөцөөс гаргах дизель нь богино хугацаанд зах зээлд нэмэлт нийлүүлэлт өгөх боловч боловсруулах үйлдвэрийн доголдлыг нөхөх шийдэл болохгүй байна.

Энэ нөхцөлд Том Клозагийн үзэж буйгаар газрын тосны зах зээлийн хүчтэй өсөлт түр саарч магадгүй байна. Нөөц гаргах шийдвэр, фьючерсийн үнийн пүрэв гарагийн бууралт нь зах зээлд түр зуурын амсхийлт авчрах боломжтой. Гэвч дизелийн жижиглэнгийн үнэ өмнөх оны мөн үеэс 70 гаруй хувиар өссөн, харин Ойрхи Дорнод, Орос болон АНУ-ын боловсруулах үйлдвэрүүдтэй холбоотой асуудлууд үргэлжилж байгаа нөхцөлд дарамт арилаагүй хэвээр байна. Агентлагийн гаргалтын хугацаа тодорхой болох хүртэл зах зээл нийлүүлэлтийн дараагийн алхмыг анхааралтай хүлээх төлөвтэй байна.