Каган: Трамп суларвал Орос, Хятад ойрын хоёр жилд илүү түрэмгий болж болзошгүй

Брукингсийн хүрээлэнгийн ахлах шинжээч Роберт Каган CNBC-д өгсөн ярилцлагадаа Дональд Трамп улс төрийн хувьд суларсан гэж Орос, Хятад үзвэл ойрын хоёр жилд илүү зоримог алхам хийж болзошгүй гэж мэдэгджээ. Түүний хэлснээр, Трамп улс төрийн замналынхаа төгсгөлд ойртож, АНУ хэвийн байдалдаа буцаж болзошгүй нь тодорхой болбол Москва, Бээжин “үйлдэх цаг ирлээ” гэж тооцож магадгүй байна. Каган энэ эрсдэлийг АНУ-ын цэргийн чадавх, ялангуяа Ази дахь урт хугацааны ажиллагааны бэлэн байдалтай холбон тайлбарлав. Тэрбээр Ираны эсрэг дайны үеэр АНУ-ын нөөц, оролцооны хязгаар ил болсон гэж үзэж байна.

Конгрессын төсвийн алба 2025 оны зургаадугаар сараас хойш пуужингийн довтолгооноос хамгаалах сөнөөгч пуужингийн нөөцийн гуравны хоёр хүртэл шавхагдсан гэж тооцоолжээ. Энэ нь АНУ-ын Ази дахь цэргийн чадавхыг хязгаарлаж, Хятад Тайванийн асуудлаар давшилтаа нэмэгдүүлэх эрсдэлийг өсгөж болзошгүй байна. Каган “Ази дахь үйл ажиллагаанд нэн чухал сөнөөгч пуужин болон пуужингийн нөөц хэр хэмжээгээр шавхагдсаныг хүн бүр харж байна” хэмээн хэлжээ. Түүний дүгнэлтээр, ийм нөхцөл байдал нь АНУ-ын өрсөлдөгчдөд Вашингтоны хариу үйлдлийн боломжийг ажиглах, өөрсдийн алхмыг илүү зоригтой төлөвлөх үндэс болж болзошгүй аж.

Ойрхи Дорнодод АНУ-ын нисэх онгоц тээгч гурван хөлөг байршуулсан нь Ази дахь тэнгисийн цэргийн оролцоог бууруулж, Хятадад илүү чөлөөтэй үйлдэх боломж өгч болзошгүй гэж Каган үзжээ. Түүний хэлснээр, Ираны эсрэг ажиллагаанд анхаарал төвлөрөх тусам Ази дахь урт хугацааны цэргийн бэлэн байдалд дарамт үүсэж байна. Энэ нөхцөлд Тайванийн асуудлаар Хятадын хийх алхамд зөвхөн улс төрийн дохио бус, АНУ-ын цэргийн байршуулалт, нөөцийн бодит боломж нөлөөлнө. Каган “Миний бодлоор Трамп одоо Хятадтай эдийн засгийн тохиролцоо хийхийг л хүсэж байна; Хятадтай сөргөлдөх бодит сонирхол түүнд байхгүй нь тус улсыг улам түрэмгий болгоно” гэжээ.

Вашингтон Тайваньд үзүүлэх зэвсгийн дэмжлэгээр дамжуулан Бээжинд чиглэсэн бодлогынхоо өөр нэг дохиог өгч байна. Дональд Трамп Тайваньд 11 тэрбум ам.долларын зэвсгийн багцыг баталсан ч ойролцоогоор 14 тэрбум ам.долларын дараагийн багцыг Хятадтай хийх хэлэлцээнд ашиглах хөшүүрэг хэмээн түр саатуулжээ. Энэ шийдвэр нь Тайванийн батлан хамгаалах хэрэгцээ, АНУ-Хятадын эдийн засгийн тохиролцоог нэг хүрээнд авч үзэж байгааг харуулж байна. Гэхдээ Каганы тайлбарласнаар, ийм хандлага Вашингтон Бээжинтэй шууд сөргөлдөхөөс зайлсхийж байна гэсэн ойлголтыг Хятадад төрүүлж болзошгүй юм.

Үүний зэрэгцээ Трамп, Ши Жиньпин, Владимир Путин нарын гурван талт уулзалтыг энэ сарын сүүлээр Шэньжэнь хотод болох Ази, Номхон далайн эдийн засгийн хамтын ажиллагааны удирдагчдын уулзалтын үеэр хийх боломжийг талууд хэлэлцэж байна. Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улсын Гадаад хэргийн яамны төлөөлөгч Мао Нин гурван улсын төрийн тэргүүний уулзалтын талаар холбогдох талуудтай харилцаж байгааг мэдэгджээ. Ийм уулзалт болох эсэхээс үл хамааран Трампын улс төрийн байр суурь, АНУ-ын цэргийн нөөц, Хятадтай хийх хэлэлцээний чиглэл нь Москва, Бээжингийн тооцоонд нөлөөлөх хүчин зүйл хэвээр байна. Каганы анхааруулга нь ойрын хоёр жилд гарч болзошгүй эрсдэлийг Вашингтоны дотоод улс төр болон Ази дахь цэргийн бэлэн байдлаас салгаж үзэх боломжгүйг сануулж байна.