Төрийн өмчит компаниудын өмчлөлийн бодлогын төслийг олон нийтээр хэлэлцүүлэв

Засгийн газар Монголын Үндэсний Худалдаа Аж Үйлдвэрийн танхимтай хамтран төрийн өмчит компаниудын өмчлөлийн бодлогын төслийн нээлттэй хэлэлцүүлгийг 2026 оны арваннэгдүгээр сарын 5-нд зохион байгуулав. Хэлэлцүүлэгт төр, хувийн хэвшил болон олон нийтийн төлөөлөл болсон 200 гаруй хүн оролцож, бодлогын төслийн агуулга, хэрэгжилтийн талаар санал солилцлоо. Ийнхүү төрийн өмчит компаниудын өмчлөлийн бодлогыг олон нийтэд танилцуулж, холбогдох талуудын саналыг авах үйл явц эхэлж байна. Засгийн газар уг хэлэлцүүлгийг төрийн өмчит компаниудын засаглал, өмчлөлтэй холбоотой зохицуулалтыг шинэчлэх бэлтгэл ажлын хүрээнд хийжээ.

Төрийн болон орон нутгийн өмчит компанийн засаглалын тухай хууль 2026 оны долдугаар сарын 2-нд батлагдсан бөгөөд 2027 оны нэгдүгээр сарын 1-нээс мөрдөгдөнө. Хууль хэрэгжиж эхлэхээс өмнө төрийн өмчит компаниудын ангилал, өмчлөлийн хэлбэр, удирдлагын зохицуулалтыг тодорхой болгох шаардлагатай гэж үзэн бодлогын төслийг боловсруулсан байна. Төслийн хүрээнд төрийн өмчит компаниудыг ангилах зарчмыг тодорхой болгож, төр ямар чиглэлд өмчлөгчийн хувиар оролцохыг бодлогын түвшинд тогтоохоор тусгажээ. Ингэснээр төрийн өмчийн оролцоо, компанийн зорилго, хариуцлагын хүрээг илүү тодорхой болгох нөхцөл бүрдэхээр байна.

Бодлогын төсөлд төрийн өмчит компанийн төлөөлөн удирдах зөвлөл болон гүйцэтгэх удирдлагыг нээлттэй сонгон шалгаруулах зохицуулалт багтсан байна. Удирдлагын томилгоог илүү нээлттэй болгох нь компанийн үйл ажиллагаанд тавих хяналт, хариуцлагыг сайжруулах нэг чиглэл гэж төсөлд тусгажээ. Мөн төрийн өмчит компаниудын үйл ажиллагааг цахимжуулах, мэдээлэл болон удирдлагын үйл явцыг илүү ил тод болгох арга хэмжээг хэрэгжүүлэхээр төлөвлөсөн байна. Энэ хүрээнд компанийн засаглалын зохион байгуулалт, удирдлагын сонгон шалгаруулалт, хяналтын тогтолцоог нэгдсэн бодлоготой уялдуулах зорилт тавьжээ.

Засгийн газар өмчлөлийн бодлогыг 2027-2030 онд гурван үе шаттай хэрэгжүүлэхээр боловсруулсан байна. Хэрэгжилтийн үе шаттай төлөвлөгөө нь хууль мөрдөгдөж эхлэхээс өмнөх бэлтгэл, төрийн өмчит компаниудын ангилал болон удирдлагын зохицуулалтыг шинэчлэх ажлыг дараалалтай зохион байгуулахад чиглэнэ. Бодлогын төслийг боловсруулах, хэлэлцүүлэх ажилд Засгийн газар, Засгийн газрын Хэрэг эрхлэх газар, Төрийн өмчийн бодлого, зохицуулалтын газар оролцож байна. Мөн Монголын Үндэсний Худалдаа Аж Үйлдвэрийн танхим болон Европын сэргээн босголт, хөгжлийн банк хамтран ажиллажээ.

Нээлттэй хэлэлцүүлгээр төрийн өмчийн бодлогын хэрэгжилтэд төр, хувийн хэвшил, олон нийтийн оролцоо ямар байх талаар санал солилцсон байна. Оролцогчдын санал бодлогын төслийг цаашид боловсронгуй болгох, хэрэгжүүлэх үе шат болон зохицуулалтын уялдааг тодруулахад ашиглагдана. Төслийн дараагийн шатанд төрийн өмчит компаниудын ангилал, удирдлагын сонгон шалгаруулалт, хяналт, хариуцлага болон цахимжилтын асуудлыг хууль хэрэгжих хугацаатай уялдуулан авч үзэхээр байна. Ийнхүү Засгийн газар хууль хэрэгжихийн өмнөх бэлтгэлээ эхлүүлж, өмчлөлийн бодлогыг олон нийтээр хэлэлцүүлэх ажлыг үргэлжлүүлж байна.